I SA/Ol 370/12
PostanowienieWSA w Olsztynie2012-12-06
Skład orzekający: Wojciech Czajkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może cofnąć przyznane stronie prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli strona konsekwentnie oświadcza, że nie wnioskowała o ustanowienie adwokata z urzędu i nie chce z tej pomocy korzystać?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może cofnąć przyznane stronie prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeżeli strona konsekwentnie oświadcza, że nie wnioskowała o ustanowienie adwokata z urzędu i nie chce z tej pomocy korzystać. Taka postawa strony jest równoznaczna z cofnięciem wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, co stanowi przesłankę do cofnięcia prawa pomocy na podstawie art. 249 PPSA, gdyż okoliczności uzasadniające jego przyznanie przestały istnieć.Stan faktyczny
Skarżący A.U. został pozbawiony prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Wcześniej, postanowieniem referendarza sądowego, przyznano mu prawo pomocy w pełnym zakresie, w tym ustanowienie adwokata. Skarżący konsekwentnie twierdził, że nie występował o ustanowienie adwokata z urzędu i że taka pomoc oznacza dla niego "ubezwłasnowolnienie". Sąd wyjaśnił, że przyznanie prawa pomocy nastąpiło na podstawie wniosku strony, ale wobec jej stanowiska, że nie chce korzystać z pomocy adwokata, sąd cofnął to prawo.Rozstrzygnięcie
Cofnięto A.U. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Czajkowski po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o cofnięcie przyznanego prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A.U. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: cofnąć A.U. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2012r. o sygn. jak wyżej, referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, przyznał A.U., w związku ze złożonym na urzędowym formularzu wnioskiem, prawo pomocy w zakresie całkowitym, w tym poprzez ustanowienie adwokata.
W dniu 26 września 2012r. wpłynęło do Sądu pismo skarżącego, w którym A.U. podniósł między innymi, że ustanowienie adwokata z urzędu - o co nie występował - oznacza dla niego "ubezwłasnowolnienie" i eliminuje z postępowania.
Odpowiadając na to pismo, w dniu 28 września br. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zwrócił uwagę, że we wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 7 sierpnia 2012r., złożonym na wypełnionym osobiście formularzu PPF, w rubryce 4 skarżący wskazał, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Jednocześnie Sąd pouczył stronę, że fakt ustanowienia pełnomocnika nie pozbawia jej prawa do działania w postępowaniu i uczestniczenia na rozprawie.
Pismem z dnia 14 listopada 2012r. skarżący został wezwany do wyjaśnienia w terminie 7 dni, charakteru złożonego przez niego pisma z 6 listopada 2012r.. W związku z zawartym w tej korespondencji ponownym twierdzeniem A.U. odnośnie braku wniosku o ustanowienie w sprawie adwokata z urzędu, Sąd podkreślił, iż przyznanie prawa pomocy nastąpiło z uwzględnieniem wniosku strony, zgłoszonego na formularzu PPF, który zawarty jest na karcie 8 akt sprawy. Reprezentujący skarżącego pełnomocnik, wyznaczony został przez Okręgową Radę Adwokacką. Na rozprawie występowała zaś osoba, której ustanowiona pełnomocnik udzieliła pełnomocnictwa substytucyjnego.
Odpowiadając na wezwanie, w piśmie z dnia 4 grudnia 2012r. A.U. po raz kolejny podniósł, iż nie występował o ustanowienie adwokata z urzędu. Zwrócił się jednocześnie o doręczanie Jemu wszystkich pism procesowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Wskazać na wstępie należy, iż przepis art. 263 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a) przewiduje możliwość cofnięcia przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny przyznanego stronie prawa pomocy. O cofnięciu sąd orzeka postanowieniem wydanym na posiedzeniu niejawnym.
Z kolei zgodnie z art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Zdaniem Sądu przepis ten należy interpretować szeroko, nie ograniczając pojęcia "okoliczności" wyłącznie do oceny sytuacji majątkowej strony (por. postanowienie Wojewódzkiego Sąd Administracyjny w Warszawie z dnia 26 marca 2010r. sygn. akt VII SA/Wa 1366/09). Należy przy tym zgodzić się z wyrażanym w doktrynie poglądem, iż strona może zawsze zrzec się przyznanego jej prawa pomocy i złożyć wniosek o cofniecie przyznanego uprawnienia (por. Tadeusz Woś, Hanna Knysiak-Molczyk oraz Marta Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Warszawa 2005, str. 636).
W niniejszej sprawie, wobec treści składanych przez A.U. oświadczeń zawartych w pismach z 26 września, 6 listopada i 4 grudnia 2012r., stwierdzić należało, że nie jest Jego wolą korzystanie z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, co jest równoznaczne z cofnięciem zawartego w rubryce 4 formularza PPF, wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. W ocenie Sądu, okoliczność ta powoduje zaistnienie przesłanki, o której mowa w art. 249 p.p.s.a. W przypadku zrezygnowania z fachowej pomocy przyznanej przez Sąd, można bowiem mówić o zmianie okoliczności w rozumieniu tego przepisu, skoro podstawową przesłanką przyznania prawa pomocy jest wniosek strony i nie może ono nastąpić z urzędu.
Uwzględniając zatem, że okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy przestały istnieć, na podstawie art. 263 w zw. z art. 249 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło