I SA/Ol 377/17
PostanowienieWSA w Olsztynie2017-08-16
Skład orzekający: Anna Ambroziak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, posiadający dwa lokale mieszkalne i dochody z emerytury, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę 50 zł?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając od kosztów sądowych ponad kwotę 50 zł, uznając, że skarżący, mimo posiadania dwóch nieruchomości i dochodów z emerytury, znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący L.S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od nieruchomości. Wskazał, że utrzymuje się z emerytury, posiada mieszkanie o powierzchni 35,70 m2 oraz drugą nieruchomość składającą się z dwóch lokali, z których jeden wynajmuje. Ponosi znaczne zadłużenie i miesięczne koszty utrzymania. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę 50 (słownie: pięćdziesięciu) zł.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: podatku od nieruchomości za 2011r. postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę 50 (słownie: pięćdziesięciu) zł, WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Wnioskiem z dnia 25 czerwca 2017 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący L.S. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia wnioskodawcy wynikało, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dorosłym synem. Utrzymują się z emerytury skarżącego w wysokości "[...]" netto miesięcznie. Skarżący jest właścicielem mieszkania o powierzchni 35,70 m2. Innego majątku nie posiada. Argumentując wniosek wskazał, iż do dnia 23 listopada 2016 r. uzyskiwał dochody z renty w wysokości "[...]". W związku z powyższym nie miał możliwości zgromadzenia żadnych oszczędności. Wskazał, że uzyskiwane środki pieniężne są skromne, stąd uiszczenie kosztów sądowych spowodowałoby uszczerbek w wydatkach na zaspokojenie podstawowych potrzeb. Oświadczył, że posiada zadłużenie: w Spółdzielni Mieszkaniowej – wezwanie do zapłaty na kwotę 3001,30 zł, zalega Gminie "[...]" na kwotę 18.000 zł. Z tytułu stałych wydatków ponosi miesięcznie koszty w wysokości 1.123,30 zł. Na wydatki te składają się: energia elektryczna – 201,42 zł, opłata za wodę i ścieki – 47,78 zł, czynsz mieszkaniowy – 451,03 zł, energia elektryczna za mieszkanie – 112,74 zł, gaz- 52,60 zł, raty kredytu bankowego- 157,73 zł oraz koszty leczenia – 100 zł. Do wniosku załączył kserokopie: potwierdzeń spłaty rat kredytu na kwotę 157,73 zł każda, dyspozycję wypłaty środków z rachunku bankowego z dnia 1.06.2017 r., dwa rachunki za energię elektryczną na kwoty 201,42 zł i 112,74 zł, potwierdzenie zapłaty za czynsz za czerwiec 2017 r., wezwanie do zapłaty na kwotę 3001,30 zł z dnia 6.06.2017 r., rachunek za gaz na kwotę 52,60 zł.
W odpowiedzi na wezwanie wystosowane w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U.
z 2017r., poz. 1369 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a.), skarżący wyjaśnił, że jest właścicielem budynku położonego "[...]" składającego się z dwóch lokali, każdy po 26m2. W okresie od 1.01.2017 r. do 29.03.2017 z tytułu najmu jednego z lokali uzyskiwał dochód w wysokości 200 zł miesięcznie. Koszty utrzymania ww. nieruchomości przekraczają dochody. W okresie od 1.01.2015 r. do dnia złożenia oświadczenia poza ww. nieruchomością oraz mieszkaniem o powierzchni 35,70 m2 nie posiadał innych nieruchomości. Syn jest osobą bezrobotną i nie uzyskuje żadnych dochodów. Do złożonych oświadczeń załączono kserokopię: zawiadomienia o wszczęciu śledztwa z dnia "[...]" umowę najmu z dnia 29.06.2016 r., wypowiedzenie umowy najmu z dnia 29.03.2017 r., wyciągi z rachunku bankowego skarżącego za okres od 31 stycznia 2017 r. do 30 czerwca 2017 r.
Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie częściowym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest
w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Celem występującej
w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy
i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego wskazać należy, że w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Stwierdzić należy, że skarżący uzyskuje stałe miesięczne dochody w kwocie ok. "[...]" miesięcznie, z tego ponosi stałe wydatki w kwocie 1123 zł miesięcznie. Na ponoszone koszty utrzymania składają się poza kosztami utrzymania mieszkania także koszty utrzymania nieruchomości składającej się z dwóch lokali mieszkalnych. Jak wynika ze złożonego oświadczenia z tego tylko tytułu skarżący ponosi koszty w postaci opłaty za energię elektryczną czy też wodę, co w przybliżeniu daję kwotę ok. 148,49 zł miesięcznie– przyjmując, że rachunek za energię eklektyczną dotyczy okresu dwóch miesięcy (tj. 201,42 zł/ dwa miesiące), natomiast z tytułu opłaty za wodę i ścieki ponosi koszty w kwocie 47,78 zł miesięcznie (przy czym zaznaczyć należy, że przedstawionych dokumentów nie wynika okres jaki obejmuje przedstawiony rachunek). Ponadto wnioskodawca spłaca raty kredytu w kwocie 157,73 zł miesięcznie. Powyższe wskazuje, że wnioskodawca posiada środki finansowe na opłacanie kosztów, których nie sposób zaliczyć do niezbędnych dla koniecznego utrzymania wnioskodawcy. Fakt posiadania bowiem przez skarżącego nieruchomości "[...]" i związane z tym ponoszone przez niego koszty stanowią o sytuacji finansowej skarżącego, którego z uwagi na powyższe nie sposób zaliczyć do osób spełniających warunki do przyznania prawa pomocy w postaci całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. Okoliczności powyższe stawiają wnioskodawcę poza kręgiem osób najuboższych.. Przyznanie prawa pomocy nie ma bowiem charakteru powszechnego i winno być stosowane w szczególności w stosunku do osób samotnych, bez majątku, bezrobotnych bez prawa do zasiłku czy też takich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są całkowicie możliwości zdobycia środków do życia. Strona skarżąca będąca osobą fizyczną powinna więc partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt. OZ 862/04, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.gov.pl). W tej sytuacji nie można uznać, że skarżący jest osobą pozbawioną zupełnie środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy w postaci całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. Wysokość uzyskiwanego dochodu, fakt posiadania dwóch nieruchomości, przy czym tylko jedną z nich można zaliczyć do koniecznych i niezbędnych dla utrzymania pozwala na przyjęcie, że wnioskodawca jest w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego – ponieść również koszty sądowe w kwocie 50 zł w każdej ze spraw zawisłych przed tut. Sądem. Oceniając sytuację skarżącego, referendarz sądowy, uwzględnił również wysokość koniecznych wydatków związanych z utrzymaniem wnioskodawcy i jego syna jak i posiadane zadłużenie z tytułu czynszu jak i wobec Gminy i na tej podstawie przyjął, że jest on w stanie z posiadanych środków pieniężnych wygospodarować środki na poniesienie choćby w zakresie częściowym kosztów sądowych w sprawie.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło