I SA/Ol 384/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. L. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie: zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. oraz odsetek za zwłokę od nieuregulowanych w terminie płatności zaliczek, po wznowieniu postępowania postanawia: przyznać prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych Wnioskiem z dnia 1 lipca 2013 r., M. L. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego przez skarżącą na urzędowym formularzu wniosku PPF oświadczenia wynika, iż prowadzi ona jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest osobą bezrobotną, od stycznia br. bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Skarżąca jest właścicielką ½ nieruchomości o powierzchni 103 m2. Nie posiada innego majątku: nieruchomości, ruchomości, zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych. Argumentując wniosek skarżąca wskazała, iż utrzymuje się z drobnych prac – "opieka na dziećmi siostry, opieka nad ojcem, drobne prace domowe". Podkreśliła, że ze znalezieniem stałego zatrudnienia ma duże trudności z uwagi na swój wiek jak i na zamieszkiwanie w mieście, w którym jest trudno o pracę. Dodała także, że nie posiada środków finansowych na podwyższenie swoich kwalifikacji zawodowych. Wskazała, że nie prowadzi z nikim wspólnego gospodarstwa domowego. Nie korzysta z pomocy społecznej. Nadto referendarz sądowy ustalił w oparciu o stan faktyczny przyjęty do rozpoznania wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w sprawie o sygn. akt. I SA/Ol 389/12 (postanowienie z dnia 10.08. 2012 r. referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie), że nieruchomość tj. dom w zabudowie bliźniaczej nie jest miejscem jej zamieszkania. Powierzchnia 103 m2 jest powierzchnią całkowitą domu, część wnioskodawczyni to ½ nieruchomości, tj. około 50 m2. Skarżąca wyjaśniła ponadto, że po likwidacji firmy w 2005r. nie była w stanie spłacać rat kredytowych, zobowiązanie to przejął na siebie jej były wspólnik i współwłaściciel tej nieruchomości. W zamian otrzymała możliwość nieodpłatnego zamieszkiwania w lokalu przy ul "[...]" w którym mieszka obecnie. Mając na uwadze powyższe zważono co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U z 2012 r. poz. 270 ) zwana dalej w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Powołane wyżej przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Strona ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy musi zatem uprawdopodobnić, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie. W przypadku prawa pomocy mamy do czynienia z pomocą Budżetu Państwa osobom, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącej stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez nią zakresie. Wskazać należy, iż skarżąca nie uzyskuje stałych miesięcznych dochodów. Wnioskodawczyni utrzymuje się ze skromnych środków finansowych, uzyskiwanych z prac dorywczych. Uznano zatem, że skarżąca nie posiada możliwości pokrycia kosztów sądowych (wpisu od skargi w wysokości - 200 zł). W tej sytuacji, za uzasadnione uznać należy przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów sądowych, bez narażenia siebie na uszczerbek w kosztach utrzymania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzec należało jak w sentencji.