I SA/Ol 399/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Renata Kantecka Sędziowie sędzia WSA Przemysław Krzykowski asesor WSA Katarzyna Górska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 października 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego Olsztyn-Północ na uchwałę Rady Gminy Dywity z dnia 16 stycznia 2019r., nr IV/33/19 w przedmiocie metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz stawki opłaty na terenie Gminy Dywity stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały Skarga Prokuratora Rejonowego Olsztyn – Północ (dalej: "skarżący" lub "Prokurator") dotyczy uchwały Rady Gminy Dywity (dalej: "organ" lub "Rada Gminy") z dnia 16 stycznia 2019 r. nr IV/33/19 w sprawie metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz stawki opłaty na terenie gminy Dywity. Podstawę prawną uchwały stanowiły art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 994) oraz art. 6j ust. 1 pkt 1 i ust. 2a oraz art. 6k ust. 1 pkt 1, ust. 2 i ust. 3 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz U 2018 poz. 1454, dalej: "u.c.p.g"). Uchwała została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa Warmińsko-Mazurskiego w dniu 29 stycznia 2019 r. pod pozycją 667. W §1 uchwały dokonano wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na terenie Gminy Dywity, stanowiącej sumę iloczynów liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość oraz stawek opłat, które zostały ustalone w § 2 ust.1 i 2 uchwały. Ustalono za gospodarowanie odpadami komunalnymi zbieranymi i odbieranymi w sposób selektywny stawkę miesięczną 16 zł brutto za jednego mieszkańca w gospodarstwie domowym, w którym zamieszkuje od 1 do 4 osób włącznie, zaś za piątą i każdą kolejną zgłoszoną osobę opłata po 8 zł brutto. Z kolei za gospodarowanie odpadami komunalnymi zbieranymi i odbieranymi w sposób nieselektywny przyjęto opłatę miesięczną 28 zł brutto za jednego mieszkańca w gospodarstwie domowym, w którym zamieszkuje od 1 do 4 osób włącznie oraz za piątą i każdą kolejną zgłoszoną osobę po 14 zł brutto. Prokurator wniósł w o stwierdzenie nieważności uchwały w całości. Zarzucił wydanie jej z istotnym naruszeniem art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, art. 6j ust. 2a w zw. z art.6j ust.1 i 2 u.c.p.g. poprzez przekroczenie delegacji ustawowej oraz błędną wykładnię wskazanych przepisów i zastosowanie w §2 zaskarżonej uchwały zróżnicowanych stawek opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi według nieprzewidzianego w art.6j ust.2a ww. ustawy kryterium liczby mieszkańców w gospodarstwie domowym, pomimo wyboru metody wskazanej w art.6j ust.1 pkt 1 u.c.p.g. W uzasadnieniu skargi wskazano, że treść zaskarżonej uchwały pozostaje w sprzeczności z art. 6j ust. 2a w zw. z art. 6j ust.1 i 2 u.c.p.g. Rada Gminy, uchwalając powyższe stawki, błędnie przyjęła, że miesięczna wysokość stawki uzależniona jest od jednego mieszkańca w gospodarstwie domowym, w którym zamieszkuje od 1 do 4 osób włącznie. Z art. 6j ust 2a u.c.p.g. wynika, że rada gminy może zróżnicować stawki opłaty w zależności od liczby mieszkańców zamieszkujących nieruchomość. Ustawodawca nie wskazał tym samym, by kryterium tym była liczba osób zamieszkujących dane gospodarstwo domowe. Nie są to tożsame pojęcia i jako takie muszą być wyeliminowane z obiegu prawnego jako nieważne, gdyż wprowadzają w błąd obywatela. Końcowo podkreślono w skardze, że przepisy prawa miejscowego muszą być sformułowane w sposób precyzyjny i czytelny, tak by wynikało z nich kto, w jakich okolicznościach i jaki sposób powinien się zachować, żeby osiągnąć skutek wynikający z tego przepisu. Regulacja przyjęta w zaskarżonej uchwale nie wypełnienia w pełni delegacji ustawowej zawartej w art. 6j ust 1 oraz ust. 2 i 2a u.c.p.g. i dlatego należy stwierdzić jej nieważność. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Nie przedstawił argumentacji odnoszącej się do zarzutów skargi. Przedłożył natomiast kserokopię uzasadnienia zaskarżonej uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Metody ustalania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi określał art.6j ust.1 i 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1289 z późn. zm.). Przepisy te miały następujące brzmienie: Art. 6j. 1. W przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 1, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn: 1) liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość, lub 2) ilości zużytej wody z danej nieruchomości, lub 3) powierzchni lokalu mieszkalnego - oraz stawki opłaty ustalonej na podstawie art. 6k ust. 1. 2. W przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 1, rada gminy może uchwalić jedną stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego. Przepis art.6k ust.1 u.c.p.g. przewiduje, że rada gminy dokonuje wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi spośród metod określonych w art. 6j ust. 1 i 2 oraz ustala stawkę takiej opłaty. Z treści przytoczonych przepisów wynika, że do ustalenia opłaty według wybranej metody należy przyjąć dwa czynniki, z których jednym jest stawka opłaty, zaś drugim, w zależności od wyboru metody, jest albo liczba mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość, albo ilość zużytej wody z danej nieruchomości, albo też powierzchnia lokalu mieszkalnego. W ocenie Sądu przyjęta w §1 zaskarżonej uchwały metoda ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi odpowiada treści art.6j ust.1 pkt 1 u.c.p.g., gdyż wybrano metodę opartą na iloczynie stawki opłaty i liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość. Jednak nastąpiła niekonsekwencja tego rodzaju, że w §2 uchwały wskazano kwotowo stawki opłaty i odniesiono je do mieszkańca gospodarstwa domowego, a nie do mieszkańca nieruchomości. Należy przyznać rację skarżącemu co do tego, że użyte w pkt 1 ust.1 art.6j u.c.p.g. określenie "liczba mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość" oznacza co innego niż przyjęta w uchwale konstrukcja, oparta na ilości mieszkańców gospodarstwa domowego. Prawidłowo wskazano w skardze, że osoby zamieszkujące nieruchomość nie muszą tworzyć gospodarstwa domowego. Ponadto osoba wchodząca w skład gospodarstwa domowego nie zawsze musi zamieszkiwać nieruchomość. Zatem może wystąpić różnica w wyniku wyliczenia opłaty stanowiącej iloczyn stawki opłaty i liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość oraz opłaty stanowiącej iloczyn stawki opłaty i ilości mieszkańców gospodarstwa domowego. Wprawdzie w ust.2 art.6j ust. 2 u.c.p.g. dopuszczono możliwość uchwalenia jednej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego, ale takie rozwiązanie nie zostało w zaskarżonej uchwale przyjęte, gdyż przyjęto stawki uzależnione od ilości osób. Za stwierdzeniem nieważności zaskarżonej uchwały przemawia także to, że przepisy ustawy u.c.p.g. nie przewidują możliwości przyjęcia, w ramach wybranej metody ustalania opłaty, kryterium podziału gospodarstw domowych na kategorie zależne od liczby osób w nich zamieszkujących, skutek czego wysokość opłaty podlega zróżnicowaniu. W związku z powyższym za zasadny uznał Sąd zarzut sprzeczności treści zaskarżonej uchwały z przepisem art.6j ust.1 pkt 1 u.c.p.g. Konsekwencją powyższego jest stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały na podstawie art.147 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.).