I SA/Ol 423/10
PostanowienieWSA w Olsztynie2010-07-06
Skład orzekający: Małgorzata Klimek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca bezrobotną bez prawa do zasiłku, wynajmująca swoje jedyne mieszkanie i przeznaczająca połowę czynszu na jego opłaty, a drugą połowę na własne utrzymanie, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w częściowym zakresie?Ratio decidendi
Osobie fizycznej przysługuje prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W sytuacji, gdy jedynym dochodem jest kwota 550 zł miesięcznie z wynajmu mieszkania, przeznaczana na opłaty i utrzymanie, a wpis od skargi wynosi 100 zł, przyznanie prawa pomocy w częściowym zakresie jest uzasadnione.Stan faktyczny
Skarżący A. K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej opłaty za przechowywanie towaru. Skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie osiąga dochodów, a jego jedynym źródłem utrzymania jest wynajem własnego mieszkania. Z tej kwoty połowa przeznaczana jest na opłaty za mieszkanie, a druga połowa (550 zł miesięcznie) na jego utrzymanie. Skarżący argumentował trudną sytuacją majątkową i zdrowotną.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: opłaty za przechowywanie towaru postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych
Wnioskiem z dnia 27 maja 2010 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, skarżący A. K. zwrócił się
o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi określonego na kwotę 100 zł. Ze złożonego przez skarżącego formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku
i dochodach wynika, iż skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie uzyskuje żadnego dochodu. Skarżący jest właścicielem mieszkania o powierzchni 59,8 m2. Nie posiada innego majątku nieruchomego, majątku ruchomego, zasobów pieniężnych, przedmiotów o znacznej wartości.
Argumentując wniosek skarżący podniósł, iż jest w podeszłym wieku, choruje
i znajduje się w trudnej sytuacji majątkowej. Od 2007r po odebraniu renty nie może znaleźć pracy i nie osiąga dochodów. Jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy w "[...]" jako bezrobotny bez prawa do zasiłku. Jest bez środków do życia dlatego też obciążenie go kosztami sądowymi pogorszy jego sytuację.
Zarządzeniem z dnia 5 lipca 2010r. do akt niniejszej sprawy zostały włączone dodatkowe materiały dotyczące prawa pomocy (odpis pisma A. K. z dnia 09.06.2010r., odpis zaświadczenia z Urzędu Pracy Powiatu "[...]" o uznaniu skarżącego od dnia 18.07.2007r. za osobę bezrobotną oraz odmowie przyznania prawa do zasiłku - łącznie 2 karty) złożone w toku uzupełniającego postępowania wyjaśniającego w zakresie prawa pomocy w sprawie o sygn. I SA/Ol 322/10.
Ze złożonego przez wnioskodawcę pisma, z dnia 09.06.2010r. (do sprawy
o sygn. akt I SA/Ol 322/10) wynika, iż skarżący nie pozostaje w związku małżeńskim, od ponad 10-ciu lat jest rozwiedziony. Wykazane w formularzu wniosku mieszkanie znajduje się w "[...]". Oświadczył, iż w związku z brakiem dochodów nie było go stać na utrzymanie mieszkania dlatego też wynajmuje je za kwotę 1.100 zł, z tej kwoty opłaca należny za nie czynsz mieszkaniowy w wysokości 550 zł. Pozostałe 550 zł przeznacza na mieszkanie w "[...]", gdzie wynajmuje pokój u przyjaciół wraz z utrzymaniem. Dodatkowo pomaga im w drobnych pracach domowych. Ponadto
w trudnych sytuacjach pomaga mu niekiedy dorosły syn mieszkający i pracujący
w "[...]".
Rozstrzygając niniejszy wniosek, zważono co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, w przypadku gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast stosownie do pkt 2 §1 art. 246 ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W myśl art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Uznano, iż wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Skarżący jest bowiem osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, a jedynym jego dochodem jest dochód z wynajmu własnego mieszkania (1.100 zł), przeznaczany w połowie na opłacenie za nie czynszu, natomiast w drugiej połowie na utrzymanie skarżącego. Skarżący dysponuje zatem kwotą 550 zł miesięcznie na własne utrzymanie, które polega na wynajmowaniu pokoju wraz z utrzymaniem. Trudno zatem uznać aby ze środków finansowych jakimi dysponuje miesięcznie wnioskodawca, był on w stanie zgromadzić środki pieniężne na pokrycie przedmiotowych kosztów postępowania sądowego, jakimi na obecnym etapie postępowania jest wpis od skargi
w wysokości 100 zł. Trudnej sytuacji skarżącego nie zmienia również fakt posiadania przez niego majątku nieruchomego w postaci mieszkania. Nie służy ono co prawda zaspokojeniu jego bezpośrednich potrzeb mieszkaniowych, jednakże jest jego jedynym źródłem dochodu, za pomocą którego skarżący realizuje swoje potrzeby związane
z zamieszkiwaniem i utrzymaniem, jak również bez którego skarżący nie byłby w stanie egzystować.
W tej sytuacji, za uzasadnione uznać należy przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania, bez uszczerbku jego utrzymania koniecznego.
W związku z tym na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w oparciu o art. 258§2 pkt 7 p.p.s.a. orzec należało jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło