I SA/Ol 437/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Krzykowski (sprawozdawca) Sędziowie sędzia WSA Andrzej Brzuzy sędzia WSA Jolanta Strumiłło po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 1 sierpnia 2025r., nr SKO.55.10.2025 w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z 1 sierpnia 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie (dalej: SKO, Kolegium, organ odwoławczy), po rozpatrzeniu zażalenia A. K. (dalej: strona, skarżąca), działając na podstawie art. 144 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2024r., poz. 572 ze zm., dalej: k.p.a.) w związku z art. 34 § 3 oraz art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t. Dz.U. z 2025 r., poz. 132 ze zm., dalej u.p.e.a.) utrzymało w mocy postanowienie Zarządu [...] Związku Międzygminnego Gospodarka Odpadami z siedzibą w G. (dalej: Zarząd, organ I instancji) z dnia 19 maja 2025r. o oddaleniu w całości zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 9 kwietnia 2025 r. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia oraz akt sprawy, Zarząd wystawił względem strony tytuł wykonawczy nr [...] z 9 kwietnia 2025 r. obejmujący zaległości w opłatach za gospodarowanie odpadami za okresy: czerwiec - sierpień 2022 r., czerwiec - sierpień 2023 r. oraz lipiec - sierpień 2024 r. W tytule wskazano, iż egzekwowany obowiązek wynika z deklaracji. W odpowiedzi strona zarzuciła, że nabyła prawo do nieruchomości na mocy umowy darowizny ze swoim ojcem w 2022 r., jednak jej rodzice nadal regulowali należności związane z tą nieruchomością. Wskazała, iż na nieruchomości prowadzona była działalność polegająca na krótkotrwałym najmie w celach turystycznych i taki stan trwa nadal. Wskazała, iż wyegzekwowane należności mogą doprowadzić do bezpodstawnego wzbogacenia wierzyciela. W piśmie z 5 maja 2025 r. pełnomocnik strony sprecyzował, iż wnosi zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej o jakim mowa w art. 33 u.p.e.a., tj. zarzut nieistnienia obowiązku i zarzut wygaśnięcia obowiązku z powodu jego wykonania. Postanowieniem z 19 maja 2025 r. organ I instancji oddalił zarzuty, wskazując iż obowiązek powstał w związku ze złożonymi przez A. K. - pełnomocnika strony deklaracjami za lata 2022-2024 r. dotyczącymi działki nr [...]. Po rozpatrzeniu zażalenia, SKO zaskarżonym postanowieniem z 1 sierpnia 2025 r. utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. Powołując się na art. 2 ust. 1 pkt 4, art. 6m ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, Kolegium wyjaśniło, że: - obowiązanym do poniesienia opłaty co do zasady jest właściciel nieruchomości. - gmina pobiera jedna opłatę od jednej nieruchomości (jej wysokość może by ć zróżnicowana). - obowiązek złożenia deklaracji i deklaracji zmieniającej (nowej deklaracji) ciąży na właścicielu. Obowiązek regulowania opłaty wynika z przepisów prawa materialnego (art. 6h). a nie z deklaracji (art. 6m ust. 1). Deklaracja nie jest źródłem obowiązku uiszczania opłaty, a stanowi tylko konkretyzację jej wysokości oraz sposobu obliczenia i to w formie zadeklarowanej na zasadzie samoobliczenia, którą organ może zmodyfikować poprzez wy danie decyzji. Z informacji wierzyciela wynikało, że w dniu 6 września 2024 r. strona złożyła deklarację za gospodarowanie odpadami (i jednocześnie tzw. deklaracje zerowe) za okresy: czerwiec - sierpień 2022 r., czerwiec - sierpień 2O23r. oraz lipiec - sierpień 2024r. w deklaracjach tych wymieniona zgłosiła zapotrzebowanie 5 pojemników na niezamieszkałej działce nr [...] (po jednym na: papier, szkoło, metale i tworzywa sztuczne, bioodpady oraz zmieszane), określiła liczbę ich opróżnień, stawkę opłaty oraz miesięczną kwotę opłaty, tj. 683.20 zł. Z informacji wierzyciela wynikało, iż zadeklarowane kwoty nie zostały uiszczone Tym samym na stronie, jako na właścicielu nieruchomości ciążył obowiązek uiszczania opłat za gospodarowanie odpadami. W sprawie strona nie przedstawiła dowodu, że obowiązek został wykonany. SKO wskazało, iż egzekwowany obowiązek wynika z szeregu złożonych deklaracji, w których strona precyzyjnie określiła nieruchomość której deklaracje dotyczą, okres w jakim odpady są gromadzone oraz ich rodzaj i częstotliwość odbioru, a także miesięczną kwotę opłaty. Istnienie takich deklaracji i jednocześnie brak zapłaty zadeklarowanej kwoty oznacza, że w momencie wszczęcia postępowania egzekucyjnego istniał obowiązek podlegający egzekucji. W konsekwencji SKO uznało, że zarzut nieistnienia obowiązku nie zasługuje na uwzględnienie. Brak dowodów uiszczenia opłaty świadczy, iż niezasadnym jest również zarzut wykonania obowiązku. SKO zaznaczyło, że strona nie wykazała wykonania obowiązku przez jej ojca. Kolegium wskazało, że w sprawie występują trzy działki, które od 2022 r. są własnością trzech różnych osób i każda z tych osób złożyła deklaracje odnośnie swojej nieruchomości. Wpłaty ojca strony dokonywane w związku z prowadzeniem działalności turystycznej przez wymienionego dotyczyły tylko działki której jest właścicielem i zostały zaksięgowane na jego indywidulane konto. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie strona reprezentowana przez pełnomocnika zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu: - rażące naruszenie art. 33 § 2 pkt 1,5 u.p.e.a. skutkujące utrzymaniem w mocy postanowienia będącego przedmiotem zażalenia w sytuacji, gdy w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z nieistnieniem/wygaśnięciem obowiązku, a co za tym idzie brak jest podstawy do żądania uregulowania kwot których dochodzi wierzyciel, - obrazę przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 7, 77 §1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego i niepodjęcie działań zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie, w szczególności pominięcie, że uważna analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego pozwala uznać, że obowiązek nie istnieje, ewentualnie wygasł, a co za tym idzie brak jest podstawy do żądania uregulowania kwot których dochodzi wierzyciel, - art. 11 k.p.a. poprzez uchybienie zasadzie przekonywania. Wobec powyższego skarżąca wniosła o : - uchylenie zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w całości i poprzedzającego go postanowienia Zarządu, - o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że pomimo dokonania darowizny nieruchomości na rzecz córek, ojciec strony regulował wszelkie należności związane z. nieruchomościami. O powyższym ma świadczyć deklaracja ojca strony, w której ogólnie wskazano [...] bez wyodrębnienia numerów czy oznaczeń działek. Powyższe świadczy o bezpodstawnym wzbogaceniu organu, gdyż wpłaty ojca strony powinny zostać zaksięgowane również, w poczet zobowiązań należnych od skarżącej, skoro dotyczą tego samego kompleksu działek wykorzystywanego do prowadzenia działalności polegającej na krótkotrwałym najmie domków oraz miejsc noclegowych. W odpowiedzi na skargę, SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Olsztynie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, skargę złożoną w niniejszej sprawie rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do brzmienia art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.; zwanej dalej p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W następnej kolejności stwierdzić należy, że w myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Normatywnym potwierdzeniem sprawowania przez sądy administracyjne kontroli działalności administracji publicznej jest również art. 3 § 1 p.p.s.a., stanowiący ponadto, że sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Zaznaczenia wymaga, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Co więcej, pozostaje zobowiązany do wzięcia z urzędu pod rozwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodniesionych w skardze, pozostających jednak w związku z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia SKO w Olsztynie oraz poprzedzającego go postanowienia Zarządu [...] Związku Międzygminnego Gospodarka Odpadami z siedzibą w G. z dnia 19 maja 2025r. znak [...], orzekających w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że nie naruszają one prawa w sposób powodujący konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego, a skarga rozpatrywana w niniejszej sprawie jest bezzasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. W skardze złożonej do Sądu skarżący podnosi zarzut naruszenia 33 §2 pkt 1 i pkt 5 ustawy o postepowaniu egzekucyjnym. Zdaniem pełnomocnika strony skarżącej w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z nieistnieniem/wygaśnięciem obowiązku, a co za tym idzie brak jest podstawy do żądania uregulowania kwot których dochodzi wierzycie. Mając na uwadze tak zakreślone ramy sporu na wstępie należy wyjaśnić, że zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są podstawowym środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym przed niezasadnym bądź niezgodnym z prawem wszczęciem i prowadzeniem egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a) i b). Zgodnie z art. 33 § 4 u.p.e.a., zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Wierzyciel natomiast, rozpoznając zarzut, wydaje postanowienie, w którym (art. 34 § 2 u.p.e.a.): 1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej; 2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut; 3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli: a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym, b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że pojęcie "nieistnienia obowiązku" w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. oznacza przede wszystkim sytuacje, w których obowiązek ten nigdy nie powstał, na przykład z mocy prawa albo nie wydano decyzji nakładającej obowiązek podlegający wykonaniu w drodze egzekucji, bądź też decyzja taka została wydana, lecz następnie ją uchylono, stwierdzono jej nieważność lub wygaśnięcie, bądź też, gdy obowiązek podlegający egzekucji wygasł w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w ustawie, lecz przed rozpatrzeniem zarzutów. Przez "nieistnienie obowiązku" należy rozumieć nie tylko brak należności głównej lub odsetek za zwłokę, lecz również brak innych należności objętych tytułem wykonawczym, w tym kosztów egzekucyjnych. Przyjmuje się, że podnosząc zarzut nieistnienia obowiązku zobowiązany powinien przedstawić dowody potwierdzające, że obowiązek nie istnieje, ponieważ nigdy nie powstał albo wprawdzie powstał, ale wygasł, np. z powodu wykonania lub z innych przyczyn wynikających wprost z przepisów prawa. Przenosząc powyższe wywody na realia przedmiotowej sprawy należy wskazać, że z akt kontrolowanej sprawy wynika, że skarżąca w dniu 6 września 2024r. złożyła deklarację za gospodarowanie odpadami (i jednocześnie tzw. deklaracje zerowe) za okresy: czerwiec - sierpień 2022r.. czerwiec - sierpień 2023r. oraz lipiec - sierpień 2024r. w deklaracjach tych skarżąca zgłosiła zapotrzebowanie 5 pojemników na niezamieszkałej działce nr [...] (po jednym na: papier, szkoło, metale i tworzywa sztuczne, bioodpady oraz zmieszane), określiła liczbę ich opróżnień, stawkę opłaty oraz miesięczną kwotę opłaty, tj. 683.20 zł. Z informacji wierzyciela znajdującej się w aktach sprawy wynika, iż zadeklarowane kwoty nie zostały uiszczone. Z materiału dowodowego kontrolowanej sprawy wynika, że w przedmiotowej sprawie egzekwowany obowiązek powstał wskutek złożenia deklaracji. Skoro zaś organ nie miał uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji, to nie było potrzeby wydawania stosownej decyzji. Zgodnie bowiem z art. 6o ustawy z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2025, poz. 733 – t.j.): wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w tej deklaracji. Istnienie niekwestionowanej deklaracji oraz brak jej zmiany, przy jednoczesny m braku zapłaty zadeklarowanych kwot oznacza, iż zarzut nieistnienia czy wygaśnięcia obowiązku jest niezasadny (por. wyrok NSA z 7 września 2023 r., sygn. akt III FSK 2776/21). W ocenie Sądu nie zasługuje także na uwzględnienie podniesiony przez pełnomocnika strony skarżącej zarzut wygaśnięcia obowiązku w całości albo w części (art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a.). W judykaturze dominuje pogląd, że zarzut wygaśnięcia w całości lub części zobowiązania może dotyczyć sytuacji, gdy dojdzie do jego wykonania w okresie pomiędzy wszczęciem postępowania egzekucyjnego, a wniesieniem zarzutów, tj. w toku postępowania egzekucyjnego (tak wyrok NSA z dnia 5 lipca 2024 r. sygn. akt III FSK 1047/23, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 12 września 2024 r. sygn. akt IV SA/Wr 113/24 oraz wyrok WSA w Łodzi z dnia 26 września 2024 r. sygn. akt III SA/Łd 394/24). W przedmiotowej sprawie skarżąca nie przedstawiła dowodu, iż obowiązek został wykonany. Jak wynika z akt kontrolowanej sprawy, egzekwowany obowiązek wynika z szeregu złożonych deklaracji, w których skarżąca precyzyjnie określiła nieruchomość której deklaracje dotyczą, okres w jakim odpady są gromadzone oraz ich rodzaj i częstotliwość odbioru, a także miesięczną kwotę opłaty. Istnienie takich deklaracji i jednocześnie brak zapłaty zadeklarowanej kwoty oznacza, że w momencie wszczęcia postępowania egzekucyjnego istniał obowiązek podlegający egzekucji. Wskazać w tym miejscu należy, że w sprawie występują trzy działki,[...], [...] i [...] które od 2022r. są własnością trzech różnych osób i każda z tych osób złożyła deklaracje odnośnie swojej nieruchomości. A. S. , będący ojcem skarżącej A. K., był właścicielem działek oznaczonych numerem [...]i [...]. Aktem notarialnym Rep A nr [...] z dnia 13 kwietnia 2022 roku darował córce M. S. zabudowaną nieruchomość oznaczoną numerem działki [...]o powierzchni 1,1901 ha, a aktem notarialnym Rep A nr [...] z dnia 13 kwietnia 2022 roku darował córce A. K. zabudowaną nieruchomość oznaczoną numerem działki [...] o powierzchni 1,7016 ha. Jak wynika z akt sprawy wpłaty A. S. (ID Podatnika [...]) dokonywane w związku z prowadzeniem działalności turystycznej przez wymienionego dotyczyły działki nr [...]. której jest właścicielem i zostały zaksięgowane na indywidulane konto A. S. W przypadku spornej działki [...], której właścicielem jest strona skarżąca (ID Podatnika [...]), deklaracje złożone zostały 6 września 2024 r. Podstawą do wszczęcia egzekucji administracyjnej było upomnienie wystawione w związku z brakiem zapłat zobowiązania. Z postanowienia w sprawie zajęcia stanowiska wierzyciela z dnia 19 maja 2025 r. (k. 29 akt administracyjnych) wynika, że w przedmiotowej sprawie wygaśnięcie obowiązku nastąpiło dopiero poprzez zapłatę zaległości w dniu 5 maja 2025 r. w wyniku egzekucji administracyjnej. W aktach sprawy nie ma jakichkolwiek dowodów, które przedłożyłaby w toku postępowania skarżąca z których wynikałoby, iż obowiązek został wcześniej wykonany. W tej sytuacji Sąd uznał, że zarzuty podniesione przez skarżącą nie mogły skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia, gdyż nie były one zasadne. Rozpoznając niniejszą sprawę nie dopatrzono się również innych naruszeń prawa, które mogłyby uzasadnić uchylenie tego postanowienia (art. 134 p.p.s.a.). W świetle powyższych ustaleń należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji są zgodne z prawem, gdyż ani argumentacja skargi, ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, które mogły mieć wpływ na jej wynik, dlatego Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. ----------------------- ( -2- 1