I SA/Ol 44/21

WyrokWSA w Olsztynie2021-04-28

Skład orzekający: Ryszard Maliszewski, Jolanta Strumiłło, Przemysław Krzykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmowna w przedmiocie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na podstawie ustaleń dotyczących kwalifikowalności trwałych użytków zielonych oraz nałożenia sankcji finansowej jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo ustalił stan faktyczny i prawidłowo zastosował przepisy rozporządzenia nr 1307/2013 oraz rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego, odmawiając przyznania płatności na działkach, które nie spełniały definicji trwałych użytków zielonych z powodu objęcia ich płodozmianem. Sankcje finansowe zostały nałożone zgodnie z obowiązującymi przepisami, a zarzuty skarżącego dotyczące błędów w ustaleniach faktycznych i naruszenia przepisów postępowania zostały oddalone.
Stan faktyczny
Skarżący, producent rolny, złożył wniosek o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2018 w ramach Pakietu 5 dotyczącego cennych siedlisk poza obszarami Natura 2000. Organ I instancji przyznał płatności z pomniejszeniami, a po odwołaniu i ponownym rozpatrzeniu odmówił przyznania płatności dla wariantu 5.5. oraz nałożył sankcję finansową. Spór dotyczył kwalifikowalności działek jako trwałych użytków zielonych, w szczególności czy uprawa traw z wsiewką pszenicy spełnia definicję trwałych użytków zielonych. Skarżący kwestionował ustalenia organów i odmowę przeprowadzenia niektórych dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski Sędziowie sędzia WSA Jolanta Strumiłło (sprawozdawca) sędzia WSA Przemysław Krzykowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" , nr "[...]" w przedmiocie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) na rok 2018 oddala skargę. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie decyzją z "[...]"r. Dyrektor Regionalnego Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa po rozpatrzeniu odwołania J. B. (dalej skarżący, producent) od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. z dnia "[...]" r., w sprawie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) na rok 2018, utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz akt sprawy wynika, że w dniu "[...]"r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. (dalej: BP), za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus, wpłynął wniosek o przyznanie płatności (dalej: Wniosek) na rok 2018, na podstawie którego Skarżący ubiegał się m.in. o przyznanie płatności rolno- środowiskowo-klimatycznej (dalej: płatność DRŚK) w ramach zadeklarowanego Pakietu 5. Cenne siedliska poza obszarami Natura 2000: - Wariant 5.4. Półnaturalne łąki wilgotne do powierzchni 0,90 ha, - Wariant 5.5. Półnaturalne łąki świeże do powierzchni 19,43 ha, w tym o przyznanie kosztów transakcyjnych. W dniu "[...]" r., również przez aplikację eWniosekPlus, złożono zmianę do wniosku, na podstawie której producent ubiegał się m.in. o przyznanie płatności DRŚK w ramach zadeklarowanego Pakietu 5. Cenne siedliska poza obszarami Natura 2000: - Wariant 5.4. Półnaturalne łąki wilgotne do powierzchni 0,92 ha, - Wariant 5.5. Półnaturalne łąki świeże do powierzchni 19,43 ha, w tym o przyznanie kosztów transakcyjnych. W związku z pismem strony z dnia "[...]"r. o dokonanie kontroli w terenie celem weryfikacji maksymalnego kwalifikowalnego obszaru (dalej: MKO) na działkach ewidencyjnych nr: "[...]" (obręb Z.), "[...]" (obręb O.) - dalej również jako sporne działki ewidencyjne - i "[...]" (obręb T.), Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. (dalej: Kierownik BP, organ I instancji) w piśmie z dnia 6 maja 2019 r. zwrócił się do Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Dyrektor OR, organ) o przeprowadzenie weryfikacji terenowej w gospodarstwie producenta, w związku ze znacznymi rozbieżnościami pomiędzy jego deklaracją, a wyznaczonym MKO w 2018 r. dla ww. działek ewidencyjnych. W dniu 14 maja2019 r. wykonano oględziny ww. działek w zakresie weryfikacji powierzchni MKO. Na podstawie oględzin ustalono, iż powierzchnia zmierzona w ramach działki referencyjnej nr: - "[...]" wyniosła 9,24 ha, - "[...]" wyniosła 4,81 ha, - "[...]" wyniosła 2,60 ha. Przy oględzinach obecny był producent, który nie wniósł uwag do kontroli, a kopię protokołu z oględzin odebrał osobiście. Kierownik BP decyzją z dnia "[...]"r. przyznał stronie płatność DRŚK na rok 2018 w ramach zadeklarowanego: Wariantu 5.4. w wysokości 932,23 zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 1,28 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia, Wariantu 5.5. w wysokości 19503,36 zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 2295,96 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia, w tym przyznał stronie kwotę przeznaczoną na refundację kosztów transakcyjnych poniesionych z tytułu sporządzenia dokumentacji przyrodniczej w łącznej wysokości 2 000,00 zł. Organ I instancji powyższą decyzją ustalił obszar gruntów objęty zobowiązaniem rolno-środowiskowo-klimatycznym w ramach Wariantu 5.4. na powierzchni równej 0,92 ha oraz w ramach Wariantu 5.5. na powierzchni 18,37 ha. Od przedmiotowej decyzji producent wniósł odwołanie w którym nie zgodził się z nieprawidłowościami dotyczącymi deklarowanych powierzchni, stwierdzonych na podstawie pomiarów maksymalnego kwalifikowalnego obszaru trwałych użytków zielonych (dalej: MKO TUZ), na działkach ewidencyjnych nr "[...]" i "[...]", wykonanych w systemie informatycznym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: ARiMR). Strona zaznaczyła, że od 2013 r. do 2018 r. realizowała zobowiązanie ekologiczne i przez okres 5 lat zobowiązania deklarowała na ww. działkach mieszankę wieloletnią traw, co potwierdzała corocznie Jednostka Certyfikująca, a ARiMR nigdy nie zakwestionowała. W związku z powyższym producent zwrócił się z prośbą o pozytywne rozpatrzenie odwołania. W dniu "[...]"r. Dyrektor OR wydał decyzję o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy w dniu "[...]"r. Kierownik BP wydał decyzję w sprawie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) na rok 2018, na podstawie której odmówił producentowi przyznania płatności DRŚK w ramach zadeklarowanego Wariantu 5.5. i nałożył sankcję w wysokości 16006,74 zł oraz przyznał płatność DRŚK w ramach zadeklarowanego Wariantu 5.4. w wysokości łącznej wysokości 1 004,21 zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę 1,28 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia, w tym przyznał stronie kwotę przeznaczoną na refundację kosztów transakcyjnych poniesionych z tytułu sporządzenia dokumentacji przyrodniczej w łącznej wysokości 167,37 zł. Organ I instancji powyższą decyzją ustalił obszar gruntów objęty zobowiązaniem rolno-środowiskowo-klimatycznym w ramach: Wariantu 5.4. na powierzchnię równą 0,92 ha oraz w ramach Wariantu 5.5. na powierzchnię równą 4,65 ha. Od przedmiotowej decyzji z dnia "[...]"r. producent wniósł odwołanie wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie wnioskowanej płatności na rok 2018 w pełnej wysokości. Ponadto strona wniosła o dopuszczenie dowodu z protokołu z dnia 21-10-2013 r. z inspekcji gospodarstwa rolnego na zgodność z zasadami produkcji rolniczej metodami ekologicznymi przez Jednostkę Certyfikującą (dalej: protokół z Jednostki Certyfikującej). Dodatkowo producent wniósł o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka M. N., która w imieniu odwołującego wypełniała Wniosek na rok 2018 oraz dopuszczenie dowodu z zeznań pracownika BP w O. obsługującego Wniosek strony w 2018 r. i dopuszczenie dowodu z zeznań pracownika ARiMR, który dokonał w aplikacji e-wniosek zmiany danych na działkach ewidencyjnych nr "[...]" i "[...]" poprzez usunięcie z tych działek warstwy TUZ. W odwołaniu producent zarzucił przedmiotowej decyzji: 1) naruszenie art. 4 ust. 1 lit. h) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608, ze zm., dalej: rozporządzenie nr 1307/2013), poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że grunty na których (w jednym roku z pięciu lat) uprawiane były trawy (mieszanki traw) z motylkowatymi (wsiane w roślinę podporową - pszenicę), nie spełniają zawartej w tym przepisie definicji trwałych użytków zielonych, podczas gdy w myśl tego przepisu trwałymi użytkami zielonymi są grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych zielnych roślin pastewnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres co najmniej pięciu lat, przy czym mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, 2) naruszenie § 2 oraz §12 ust. 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2015 r., poz. 415; dalej: rozporządzenie rolno- środowiskowo-klimatyczne), poprzez przyjęcie, że odwołujący się nie spełnia warunków do przyznania wnioskowanych płatności, podczas gdy wszystkie wymagane warunki zostały spełnione, 3) naruszenie art. 64 ust. 2 lit. c), d) i f) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 (WE) nr 485/2008 (Dz.U.UE.L.2013.347.549 ze zm.; dalej: rozporządzenie nr 1306/2013), poprzez jego niezastosowanie i nałożenie na odwołującego się sankcji finansowej w sytuacji, w której zaistniały podstawy do odstąpienia od nałożenia kar, bowiem odwołujący się nie ponosi winy za ewentualną błędną deklarację na spornych działkach ewidencyjnych nr "[...]"i nr "[...]", 4) naruszenie art. 8 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z wyrażoną w tym przepisie zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej, 5) błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na przyjęciu, że na spornych działkach ewidencyjnych nr "[...]" i nr "[...]" w 2013 roku uprawiana była pszenica, podczas gdy w rzeczywistości na działkach tych w roku 2013 uprawnione były trawy (mieszanki traw) z motylkowatymi (wsiane w roślinę podporową - pszenicę), co bezsprzecznie wynika z załączonego do odwołania protokołu z Jednostki Certyfikującej. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia "[...]"r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygniecie. W uzasadnieniu wskazał, że w trakcie prowadzonego postępowania ustalono, że powierzchnia deklarowana kwalifikowana we Wniosku o przyznanie płatności DRŚK w ramach Wariantu 5.5. wynosiła 19,43 ha. Kierownik BP, zgodnie z treścią decyzji Dyrektora OR z dnia "[...]"r., o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, ponownie zweryfikował 5-letnią historię deklarowanych upraw na działkach ewidencyjnych zadeklarowanych do płatność DRŚK we Wniosku na rok 2018. Po wskazanej wyżej analizie organ I instancji stwierdził, iż w 2013 r. na działce ewidencyjnej nr "[...]" i "[...]" strona zadeklarowała uprawę pszenicy zwyczajnej jarej, w latach 2014-2016 zadeklarowano mieszankę wieloletnią traw z motylkowatymi, a w 2017 r. mieszankę wieloletnią traw z bobowatymi. W związku z powyższym deklaracja trwałego użytku zielonego w 2018 r. na powyższych działkach ewidencyjnych nie spełniała definicji zgodnie z art. 4 ust. 1 lit. h) rozporządzenia nr 1307/2013: "Trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe" (zwane łącznie "trwałymi użytkami zielonymi'') oznaczają grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych zielnych roślin pastewnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres co najmniej pięciu lat, a także - w przypadku gdy państwa członkowskie tak zadecydują - które nie były zaorane przez okres co najmniej pięciu lat; mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, a także - w przypadku gdy państwa członkowskie tak zadecydują - inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które służą do wytwarzania paszy dla zwierząt, pod warunkiem, że zachowano przewagę traw i innych zielnych roślin pastewnych. Państwa członkowskie mogą również zdecydować, o uznaniu za trwałe: (i) gruntów nadających się do wypasu i stanowiących część utrwalonych praktyk lokalnych w przypadkach, gdy trawy i inne zielne rośliny pastewne tradycyjnie nie są roślinnością dominującą na obszarach wypasu; lub (ii) gruntów nadających się do wypasu w przypadkach, gdy trawy i inne zielne rośliny pastewne nie są roślinnością dominującą lub nie występują na obszarach wypasu. Organ stwierdził, że wobec powyższego powierzchnia MKO TUZ w 2018 r. na działce ewidencyjnej nr "[...]" i "[...]" wyniosła 0,00 ha. W nawiązaniu do powyższego wskazano, że powierzchnia wszystkich trwałych użytków zielonych stwierdzona w ramach Wariantu 5.5. wynosiła 4,65 ha. Zaznaczono, że Organ I instancji podał w decyzji, iż powierzchnia ta została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 70 rozporządzenia nr 1306/2013. Zgodnie z § 15 ust. 3 rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego, płatność DRŚK przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż MKO, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit b rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014 r., str. 48 ze zm.; dalej: rozporządzenie nr 640/2014), określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Organ podał następnie wyliczenie procentowej różnicy miedzy powierzchnią działek deklarowanych we Wniosku, a powierzchnią stwierdzoną. 19,43 ha – 4,65 ha = 14,78 ha (powierzchnia deklarowana, kwalifikująca się do uzyskania płatności) – (powierzchnia stwierdzona w czasie kontroli administracyjnej) = (stwierdzona różnica powierzchni) (14,78 ha x 100%) /4,65 ha = powyżej 100% (stwierdzona różnica powierzchni x 100%) / (powierzchnia stwierdzona w czasie kontroli administracyjnej) = (procentowa różnica między powierzchnią działek deklarowanych we Wniosku a powierzchnią stwierdzoną w wyniku kontroli administracyjnej) Jak wskazał dalej organ II instancji wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek zadeklarowanych we wniosku w ramach Wariantu 5.5. a powierzchnią stwierdzoną w kontroli administracyjnej wynosi powyżej 100,00%. Zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014, jeżeli różnica miedzy powierzchnią zadeklarowana a powierzchnia stwierdzona przekracza 50% rolnikowi nie przyznaje się żadnej pomocy. Ponadto rolnik podlega dodatkowej karze równej kwocie pomocy lub wsparcia odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a stwierdzonym. Kwota ta, zgodnie z art. 19 ust. 3 ww. rozporządzenia, będzie odliczana od wszystkich płatności związanych z powierzchnią, które są obsługiwane przez ARiMR, do których rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia. Jeżeli odliczenie tej kwoty w ciągu trzech lat kalendarzowych nie będzie możliwe, wówczas pozostałe do spłaty saldo zostanie anulowane. Organ II instancji wskazał następnie, ze stawka płatności do 1 ha w ramach Wariantu 5.5. została określona w załączniku nr 6 do rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego i wynosi 1 083,00 zł. W tym kontekście organ przedstawił następujące wyliczenie: 14,78 ha x 1083,00 zł = 16006,74 zł (powierzchnia, na której stwierdzono przedeklarowanie) x (stawka płatności do l ha w ramach Wariantu 5.5.) = (kwota sankcji) Mając na uwadze powyższe Kierownik BP odmówił przyznania płatności DRŚK w ramach Wariantu 5.5. i nałożył sankcję w wysokości 16006,74 zł. Odnosząc się bezpośrednio do zarzutów sformułowanych w odwołaniu (oraz w kontekście zawnioskowanego przez stronę dowodu z przesłuchania M. N.) Organ II instancji wywodził, że w aplikacji eWniosekPlus, w podglądzie Wniosku na rok 2018 widnieje informacja, iż powierzchnia TUZ z bazy referencyjnej dla działek ewidencyjnych nr "[...]" i "[...]" wynosiła 0,00 ha. W dniu wysłania wniosku w 2018 r. powyższa informacja była dostępna dla producenta w ww. aplikacji. Powyższe znajduje również potwierdzenie w systemie SAR i IACSplus: Organ II instancji wskazał również w kontekście podnoszonej przez skarżącego argumentacji, że w związku z zadeklarowaniem przez stronę na działkach ewidencyjnych we Wniosku na rok 2018 TUZ do płatności DRŚK, organ I instancji zweryfikował 5-letnią historię TUZ, czyli sprawdził czy działki te nie były objęte płodozmianem przez okres co najmniej pięciu lat (w latach 2013-2017). W wyniku powyższej weryfikacji Kierownik BP stwierdził, iż na spornych działkach w 2013 r. rośliną uprawną w plonie głównym była pszenica, zgodnie z treścią Wniosku na rok 2013, złożonego przez stronę "[...]"r .Natomiast w latach 2014-2016 producent deklarował na spornych działkach mieszankę wieloletnią traw z motylkowatymi, a w 2017 mieszankę wieloletnią traw z bobowatymi. Odnośnie zadeklarowania przez stronę we Wniosku na 2013 r. pszenicy, jako rośliny uprawnej w plonie głównym, Dyrektor OR wskazał, iż zgodnie z art. 3 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 2005r.. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz.U. z 2019 r., poz. 477 t.j.): "Umowa ubezpieczenia uprawy obejmuje uprawy roślin, o których mowa w ust. l pkt l, uprawianych w plonie głównym, przy czym za plon główny uznaje się w przypadku zbóż, rzepaku i rzepiku. kukurydzy przeznaczonej na ziarno - ziarna lub nasiona." W związku z powyższą definicją plonu głównego odwołujący powinien w 2013 r. dokonać zbioru ziarna pszenicy. Jednakże w trakcie przesłuchania świadek zeznał, iż we Wniosku w 2013 r. nie było innej możliwości zadeklarowania uprawy niż plon główny przeznaczony na zielonkę. Pakiet i tak był ten sam 2.2. Dodatkowo świadek wyjaśnił, iż jako plon główny rozumie plon zbierany przez rolnika, czym w przedmiotowej sprawie była zielonka. Organ II instancji wskazywał ponadto, że z danych zawartych w protokole z Jednostki Certyfikującej wynika, iż na spornych działkach ewidencyjnych, rośliną uprawną w 2013 r. była pszenica ozima z wsiewką traw z motylkowatymi, natomiast na pozostałych działkach rośliną uprawną były mieszanki traw wieloletnich i mieszanki traw wieloletnich z motylkowatymi. W powyższym protokole znajduje się informacja, iż wielkość plonu z 1 ha na spornych działkach ewidencyjnych wyniosła 30 dt, a na pozostałych działkach ewidencyjnych od 100 do 150 dt. Zwracano również uwagę iż w punkcie 11. ww. protokołu znajduje się informacja dotycząca wielkości zbiorów uprawianych roślin w gospodarstwie z podziałem na pszenicę ozimą i zielonkę. Dla porównania zgodnie z danymi Głównego Urzędu Statystycznego (dalej: GUS) w Polsce w 2013 r. średni plon ziarna pszenicy ozimej wynosił 45,9 dt z 1 ha, a średni plon traw polowych na zielonkę wynosił 247 dt z l ha. Porównanie powyższych wielkości zbiorów z danymi z GUS sugerują, iż producent dokonał zbioru ziarna pszenicy znajdującej się na spornych działkach ewidencyjnych, a nie zielonki, jak stwierdził świadek. Organ odniósł się także do przedłożonego wraz z odwołaniem planu działalności rolnośrodowiskowej sporządzonego i podpisanego w dniu "[...]"r. przez . M. N. - doradcę rolnośrodowiskowego. Jak wskazywał organ z powyższego planu wynika, iż rośliną uprawianą w 2013 r. (rok rozpoczęcia działalności rolnośrodowiskowej) na spornych działkach ewidencyjnych była pszenica uprawiana na gruncie ornym, natomiast w kolejnych latach realizacji programu rolnośrodowiskowego (2014-2017) na tych działkach uprawiane były mieszanki wieloletnie traw z motylkowatymi drobnonasiennymi. Odwołujący na pierwszej stronie tego planu oświadczył, że dane przekazane do sporządzenia planu działalności rolnośrodowiskowej są pełne i prawdziwe, co potwierdził własnoręcznym podpisem w dniu "[...]" r. W planie nie było żadnej informacji o uprawie na spornych działkach ewidencyjnych pszenicy z wsiewką traw z motylkowatymi. W tym kontekście organ wskazywał, że zgodnie z art. 4 ust. 1 lit. i) rozporządzenia nr 1307/2013: "Trawy lub inne zielne rośliny pastewne" oznaczają wszystkie rośliny zielne, rosnące tradycyjnie na naturalnych pastwiskach lub zazwyczaj zawarte w mieszankach nasion przeznaczonych do zasiewania pastwisk lub łąk w państwie członkowskim, niezależnie od tego czy są wykorzystywane do wypasania zwierząt. Mając na uwadze powyższą definicję oraz fakt, iż pszenica ozima jest rośliną zbożową, organ uznał iż uprawa pszenicy z wsiewką mieszanki traw wieloletnich na spornych działkach ewidencyjnych - niezależnie od sposobu zbioru, czy to na ziarno czy na zielonkę - świadczy o objęciu ich, w pięcioletnim okresie, płodozmianem. Organ na poparcie swojego stanowiska wskazał, że w wyroku z 21 marca 2017 WSA w Olsztynie (sygn. akt I SA/Ol 23/17) wywodził, że prowadzenie na powierzchni spornej działki uprawy mieszanki zbożowej z wsiewką trawy stanowi o objęciu jej we wskazanym w art. 4 ust. l lit. h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013. pięcioletnim okresie płodozmianem. To zaś wyklucza wymienioną powierzchnię z płatności rolno - środowiskowo - klimatycznej na rok 2015 Organ wskazywał dalej, że strona w odwołaniu zarzucała organowi I instancji naruszenie § 2 i § 12 ust. 7 pkt 1 rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego, poprzez przyjęcie, że odwołujący nie spełnia warunków do przyznania wnioskowanych płatności, podczas gdy wszystkie wymagane warunki zostały spełnione. Ustosunkowując się do powyższego Dyrektor OR przytoczył treść § 2 ww. rozporządzenia. Stwierdził następnie, że w związku z tym, iż działki ewidencyjne nr "[...]" i "[...]" w 2018 r. nie kwalifikowały się do nałożenia warstwy TUZ, co zostało już wykazane, organ II instancji uznał, iż zarzucenie zaskarżonej decyzji naruszenia § 2 i § 12 ust. 7 pkt 1 rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego było bezpodstawne. Organ zaznaczał również, że w odwołaniu strona zarzuciła, iż naruszono art. 64 ust. 2 lit. c), d) i f) rozporządzenia nr 1306/2013, poprzez jego niezastosowanie i nałożenie na odwołującego sankcji finansowej w sytuacji, w której zaistniały podstawy do odstąpienia od nałożenia kar, bowiem odwołujący się nie ponosi winy za ewentualną błędną deklarację na spornych działkach ewidencyjnych nr "[...]" i "[...]". W tym kontekście organ II instancji wskazał, że przed wysłaniem Wniosku za pomocą aplikacji eWniosekPlus producent potwierdził na formularzu zawierającym oświadczenia i zobowiązania, iż znane są mu m.in. skutki składania fałszywych oświadczeń wynikające z art. 297 § l i § 2 Kodeksu karnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 1444 t.j.) i zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych Wnioskiem o przyznanie płatności, jak również zobowiązuje się do niezwłocznego informowania ARiMR o każdym fakcie, który może mieć wpływ na nadmierne lub nienależne przyznanie płatności. Ponadto, jak słusznie wskazano w wyroku NSA z dnia 8 lipca 2009 r., (sygn. akt II GSK 1115/08), odpowiedzialność za treść merytoryczną wniosku ponosi producent rolny, m.in. także za skutki zgłoszenia danych niezgodnych z rzeczywistym stanem rzeczy. Skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Olsztynie od powyższej decyzji wywiódł producent rolny. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucał naruszenie: - art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 dalej jako "k.p.a.") w zw. z art. 4 ust. 1 lit. h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.U. UE. L. 2013.347.608 z dnia 2013.12.20), poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej odwołaniem decyzji organu pierwszej instancji, w której błędnie przyjęto, że grunty na których (w jednym roku z pięciu lat) uprawiane były trawy (mieszanki traw) z motylkowatymi (wsiane w roślinę podporową - pszenicę), nie spełniają zawartej w tym przepisie definicji trwałych użytków zielonych, podczas gdy w myśl tego przepisu trwałymi użytkami zielonymi są grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych zielnych roślin pastewnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres co najmniej pięciu lat, przy czym mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. § 2 oraz § 12 ust. 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo- klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.u. z 2015 r., poz. 415), poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej odwołaniem decyzji wadliwie stwierdzającej, że skarżący nie spełnia warunków do przyznania wnioskowanych płatności, podczas gdy wszystkie wymagane warunki zostały spełnione, - art. 138 §1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 78 §1, art. 80, art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., w zw. z art. 27 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 217 ze zm.), poprzez naruszające prawo utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji pomimo przedstawienia w odwołaniu uzasadnionych zarzutów wskazujących na niezgodność z prawem zaskarżonej decyzji, a w konsekwencji naruszenie zasady praworządności, zaniechanie wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, nierozpatrzenie pełnego materiału dowodowego, bezpodstawne odmówienie mocy dowodowej przeprowadzonemu na wniosek skarżącego dowodowi z zeznań świadka – M. N., oraz niewłaściwe sporządzenie uzasadnienia decyzji, polegające na niewskazaniu faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, co ostatecznie doprowadziło do utrzymania w mocy naruszającej prawo decyzji organu pierwszej instancji; - art. 78 §1 pkt 1 k.p.a w zw. z art. 27 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 217 ze zm.), poprzez bezpodstawną odmowę przeprowadzenia zawnioskowanych przez skarżącego dowodów: a) z zeznań świadka - pracownika Biura Powiatowego ARiMR w O. obsługującego wniosek skarżącego oraz pracownika ARiMR, który dokonał w aplikacji e-wniosek zmiany danych na działkach ewidencyjnych nr "[...]" i nr "[...]" poprzez usunięcie z tych działek warstwy TUZ - na okoliczności mające znaczenie dla sprawy, wskazane w piśmie odwoławczym, b) dokumentu obejmującego rejestr czynności w zakresie nanoszonych w systemie informatycznym ARiMR zmian warstw TUZ na działkach ewidencyjnych nr "[...]" i nr "[...]" - skutkiem czego organ odwoławczy dopuścił się naruszenia reguł procedowania, co mogło mieć wpływ na treść ustaleń faktycznych, a w konsekwencji na treść zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia, - naruszenie art. 4 ust. 1 lit. h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.U.UE.L.2013.347.608 z dnia 2013.12.20), poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że grunty na których (w jednym roku z pięciu lat) uprawiane były trawy (mieszanki traw) z motylkowatymi (wsiane w roślinę podporową - pszenicę), nie spełniają zawartej w tym przepisie definicji trwałych użytków zielonych, podczas gdy w myśl tego przepisu trwałymi użytkami zielonymi są grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych zielnych roślin pastewnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres co najmniej pięciu lat, przy czym mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, - naruszenie art. § 2 oraz § 12 ust. 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo- klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2015 r., poz. 415), poprzez przyjęcie, że skarżący nie spełnia warunków do przyznania wnioskowanych płatności, podczas gdy wszystkie wymagane warunki zostały spełnione, - naruszenie art. 64 ust. 2 lit. c, d i f rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz.U.UE.L.2013.347.549), poprzez jego niezastosowanie i nałożenie na skarżącego sankcji finansowej w sytuacji, w której zaistniały podstawy do odstąpienia od nałożenia kar, bowiem skarżący nie ponosi winy za ewentualną błędną deklarację na spornych działkach ewidencyjnych nr "[...]" i nr "[...]", - naruszenie art. 8 § 1 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z wyrażoną w tym przepisie zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, - błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na przyjęciu, że na spornych działkach ewidencyjnych nr "[...]" i nr "[...]" w 2013 roku uprawiana była pszenica, podczas gdy w rzeczywistości na działkach tych w roku 2013 uprawnione były trawy (mieszanki traw) z motylkowatymi (wsiane w roślinę podporową - pszenicę), co bezsprzecznie wynika z przedłożonego przez skarżącego wraz z odwołaniem protokołu Nr "[...]" z dnia "[...]" r. z inspekcji gospodarstwa rolnego na zgodność z zasadami produkcji rolniczej metodami ekologicznymi przeprowadzonej przez Jednostkę Certyfikującą. Mając na uwadze powyższe Skarżący wnosił o uchylenie w całości, zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w O. z dnia "[...]"r. W uzasadnieniu skargi po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy wskazano, że zaskarżona decyzja zasadza się na błędnym założeniu, że sporne działki ewidencyjne nr "[...]" i nr "[...]" nie spełniają definicji trwałych użytków zielonych, zawartej w art. 4 ust. 1 lit. h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.U UE.L.2013.347.608 z dnia 2013.12.20). Zgodnie z tym przepisem "trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe" (zwane łącznie "trwałymi użytkami zielonymi") oznaczają grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych zielnych roślin pastewnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres co najmniej pięciu lat, a także - w przypadku gdy państwa członkowskie tak zadecydują - które nie były zaorane przez okres co najmniej pięciu lat; mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, a także - w przypadku gdy państwa członkowskie tak zadecydują - inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które służą do wytwarzania paszy dla zwierząt, pod warunkiem że zachowano przewagę traw i innych zielnych roślin pastewnych. Organ przyjął bowiem, opierając się przy tym na treści wniosku z 2013 roku, że na ww. działkach nr "[...]"i nr "[...]"odwołujący się uprawiał pszenicę. Jak wywodził Skarżący we wniosku o przyznanie płatności rolno środowiskowej na rok 2013 faktycznie zadeklarowano w ramach pakietu rolnictwo ekologiczne na ww. działkach pszenicę. Jednakże w tamtym czasie nie było możliwym zadeklarowanie w ramach wariantu 2.2 Uprawy rolnicze (w okresie przestawiania) jako rośliny uprawnej - mieszanki traw z motylkowatymi, wsianej w roślinę podporową - pszenicę, co wynika z załącznika nr 4 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolno środowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007 -2013. Z tego względu we wniosku tym zadeklarowano jako roślinę uprawną - pszenicę, choć faktycznie na działkach tych w 2013 roku uprawniane były trawy (mieszanki traw) z motylkowatymi wsiane w roślinę podporową - pszenicę. Skarżący podnosił, że Organ drugiej instancji bezpodstawnie odmówił przeprowadzenia dowodów z zeznań świadków, poprzestając jedynie na przyjęciu wyjaśnień pracownika BP ARiMR w O., zrelacjonowanych w piśmie Zastępcy Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w O. z dnia "[...]"r. oraz wyjaśnień Kierownika Biura Kontroli na Miejscu ARiMR przedstawionych w piśmie z dnia "[...]"r. W ocenie skarżącego, przyjętą przez organ odwoławczy praktykę, uznać należy za niedopuszczalną. W podsumowaniu Skarżący wskazał, że jeśli w ogóle można przyjąć, że deklaracja na spornych działkach jest błędna, to została ona wywołana błędem organu, bowiem to ARiMR naniosła w aplikacji eWniosek na spornych działkach warstwy TUZ. Skarżący podkreślał, że podczas wypełniania wniosku za równo na rok 2018 jak i na rok 2019 na działkach nr "[...]" i nr "[...]" naniesione były warstwy TUZ. W tej sytuacji skarżący zastosował się do danych zawartych w aplikacji eWniosek i zadeklarował przedmiotowe działki jako trwały użytek zielony TUZ. Skarżący podkreślał również, że zmiana stanowiska organów ARiMR w kwestii kwalifikowania spornych działek do TUZ świadczy o tym, że problem tej kwalifikacji, jest problemem złożonym. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wnosił o jej oddalenie. Organ podkreślał, że w skardze strona powołuje ponownie te same podstawy prawne co w odwołaniu od decyzji. Organ podtrzymuje zatem swoje stanowisko w tym zakresie zawarte w decyzji dwuinstancyjnej. Odnosząc się natomiast do zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (pkt 3 i 8 skargi) organ wskazywał, że przeprowadził wnioskowane przez skarżącego dowody m.in. dopuścił dowód z zeznań świadka. Równocześnie podkreślano, że dopuszczenie dowodu, wnioskowanego przez stronę, nie musi oznaczać obowiązku uznania twierdzeń podnoszonych przez świadka czy stronę. Dowody te podlegają całościowej ocenie w kontekście innych zebranych w sprawie materiałów. Całość zatem dowodów zebranych w sprawie stanowi podstawę do wydania rozstrzygnięcia, które nie musi być zgodne z wola strony. Jak podkreślano w aplikacji eWniosekPlus, w podglądzie Wniosku na rok 2018 widniała informacja, iż powierzchnia TUZ z bazy referencyjnej dla działek ewidencyjnych nr "[...]" i "[...]" wynosiła 0,00 ha. W dniu wysłania Wniosku w 2018 r. powyższa informacja była dostępna dla producenta w ww. aplikacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie była zasadna. Zważywszy na treść skargi, zawierającej zarówno zarzuty naruszenia przepisów postępowania, jak i zarzuty materialno prawne, w pierwszej kolejności należy odnieść się do oceny zastosowania przez organ przepisów postępowania. W postępowaniach w sprawach płatności rolnośrodowiskowych mają zastosowanie przepisy k.p.a., o ile inaczej nie stanowią przepisy ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 217 ze zm.), Zgodnie z art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W ocenie Sądu poczynione przez organ ustalenia faktyczne uwzględniają cały materiał dowodowy i wszystkie wynikające z niego okoliczności. Materiał ten zebrany został prawidłowo i jest kompletny w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy. Konieczne ustalenia faktyczne, oparte na przepisach prawa materialnego, zostały poczynione, co znalazło wyraz w uzasadnieniu decyzji organów obu instancji. Sąd nie stwierdził, aby miały miejsce zarzucane w skardze naruszenia ww. przepisów k.p.a. Nie ma zatem podstaw do zarzucenia organowi, iż nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności, nie zebrał pełnego materiału dowodowego lub nie rozpatrzył zebranych dowodów w sposób wyczerpujący. Podkreślenia wymaga, że rozpatrując skargę na decyzję Sąd nie jest uprawniony do ustalania stanu faktycznego, lecz jedynie do wskazania, które ustalenia organu zostały przez Sąd przyjęte, a które nie. W niniejszej sprawie, dokonując oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organ, gdyż zostały one dokonane z zachowaniem zasad postępowania administracyjnego. Zatem stan faktyczny ustalony w postępowaniu administracyjnym stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd. Skład orzekający w niniejszej sprawie nie dostrzegł w działaniach procesowych organu uchybień mogących mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Organ – Dyrektor OR – w sposób prawidłowy i wyczerpujący zebrał i ocenił materiał dowodowy w sprawie. Co istotne organ wziął po uwagę wnioski dowodowe strony. Podzielić należy stanowisko organu, że dowody zgromadzone w toku postepowania (także te przeprowadzone z inicjatywy strony) podlegają całościowej ocenie w kontekście innych zebranych w sprawie materiałów. Całość dowodów zebranych w sprawie stanowi podstawę do wydania rozstrzygnięcia. Co więcej okoliczność, że zeznania świadka zawnioskowanego przez stronę nie są w pełni zbieżne co do treści z wnioskami dającymi się wyprowadzić z innych zgromadzonych przez organ dowodów, nie przesądza o wadliwości działań organu. Ten zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów ocenia zgromadzony materiał źródłowy i wnioski dające się wyprowadzić z dowodów. Dopiero na tej podstawie organ dokonuje ustalenia stanu faktycznego sprawy, który może być odmienny od wniosków wypływających z pojedynczych źródeł dowodowych, jak również odmienny od oceny strony. Każde ze źródeł dowodowych może być bowiem zawodne. Dopiero ich ocena w całokształcie pozwala na wiarygodne ustalenia stanu faktycznego sprawy. Organ w niniejszym postępowaniu oparł się w głównej mierze na wnioskach płynących z analizy dokumentów oraz informacji zawartych w rejestrach i systemach elektronicznych. Te stanowią zaś wiarygodne źródła dowodowe, tym bardziej wobec faktu, że organ wykazał, że płynące z nich informacje wzajemnie się potwierdzają i stanowią spójna całość. Organ odwołał się także do wiarygodnych danych statystycznych (GUS). Ustalenia faktyczne poczynione w sprawie i zaakceptowane przez sąd determinują zakres przedmiotowy decyzji, jakim jest płatność rolno-środowiskowo-klimatyczna (PROW 2014-2020) na rok 2018. Nie sposób jednak pominąć okoliczności mających miejsce w okresach wcześniejszych, a to ze względu na wieloletni charakter zobowiązań rolnośrodowiskowych. Podkreślić należy w kontekście analizy zarzutów o charakterze materialno prawnym (choć pośrednio kwestii tej dotyczą także zarzuty procesowe), że osią sporu w niniejszej sprawie jest dokonana przez organ kwalifikacja prawna stanu faktycznego polegająca na przyjęciu, że sporne działki ewidencyjne nr "[...]" i nr "[...]" nie spełniają definicji trwałych użytków zielonych, zawartej w art. 4 ust. 1 lit. h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.U UE.L.2013.347.608 z dnia 2013.12.20). W konsekwencji sporna jest także kwestia zasadności stosowania § 2 oraz § 12 ust. 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2015 r., poz. 415), poprzez przyjęcie, że skarżący nie spełnia warunków do przyznania wnioskowanych płatności, podczas gdy wszystkie wymagane warunki zostały spełnione. Podkreślenia wymaga, że kwestia stosowania ww. przepisów (a więc ich subsumpcji) jest pochodną dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych. W tym kontekście wskazać należy, że definicja trwałego użytku zielonego zawiera art. 4 ust. 1 lit. h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.Urz.UE.L 347 z 20.12.2013, str. 608 z późn. zm.), zgodnie z którą trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe (zwane łącznie "trwałymi użytkami zielonymi") oznaczają grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych zielnych roślin pastewnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres co najmniej pięciu lat, a także - w przypadku gdy państwa członkowskie tak zadecydują - które nie były zaorane przez okres co najmniej pięciu lat; mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, a także - w przypadku gdy państwa członkowskie tak zadecydują - inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które służą do wytwarzania paszy dla zwierząt, pod warunkiem że zachowano przewagę traw i innych zielnych roślin pastewnych. Państwa członkowskie mogą również zadecydować o uznaniu za trwałe użytki zielone: (i) gruntów nadających się do wypasu i stanowiących część utrwalonych praktyk lokalnych w przypadkach, gdy trawy i inne zielne rośliny pastewne tradycyjnie nie są roślinnością dominującą na obszarach wypasu; lub (ii) gruntów nadających się do wypasu w przypadkach, gdy trawy i inne zielne rośliny pastewne nie są roślinnością dominującą lub nie występują na obszarach wypasu. Sąd uznał za prawidlowy pogląd organu zgodnie z którym w świetle brzmienia z art. 4 ust. 1 lit. i) rozporządzenia nr 1307/2013: "Trawy lub inne zielne rośliny pastewne" oznaczają wszystkie rośliny zielne, rosnące tradycyjnie na naturalnych pastwiskach lub zazwyczaj zawarte w mieszankach nasion przeznaczonych do zasiewania pastwisk lub łąk w państwie członkowskim, niezależnie od tego czy są wykorzystywane do wypasania zwierząt" oraz mając na uwadze fakt, iż pszenica ozima jest rośliną zbożową, należy uznać, iż uprawa pszenicy z wsiewką mieszanki traw wieloletnich na spornych działkach ewidencyjnych - niezależnie od sposobu zbioru, czy to na ziarno czy na zielonkę - świadczy o objęciu ich, w pięcioletnim okresie, płodozmianem. Wskazać należy przy tym, ze organ wykazał, również odnosząc się do danych GUS w relacji do protokołów Jednostki Certyfikujących, że skarżący na spornych działkach dokonywał zbioru ziarna pszenicy a nie zielonki, co starał się wykazać skarżący. Organ słusznie przywołał również, akceptowane przez skład orzekający w niniejszej sprawie, stanowisko WSA w Olsztynie z 21 marca 2017r. (sygn. akt I SA/Ol 23/17 CBOSA), zgodnie którym prowadzenie na powierzchni działki uprawy mieszanki zbożowej z wsiewką trawy, stanowi o objęciu jej we wskazanym w art. 4 ust. 1 lit. h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013, pięcioletnim okresie, płodozmianem. To zaś wyklucza wymienioną powierzchnię z płatności rolno - środowiskowo – klimatycznej. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że stan faktyczny sprawy odpowiadał przywołanym przez organ przepisom. Odnosząc się zaś do kwestii sygnalizowanego przez Skarżącego naruszenia art. 64 ust. 2 lit. c, d i f rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz.U.UE.L.2013.347.549), poprzez jego niezastosowanie wskazać należy, że odstąpienie od nakładania się kar administracyjnych stanowi wyjątek. To Strona musi ponad wszelką wątpliwość wykazać, że zachodzą przesłanki określone w art. 64 ust. 2 rozporządzenia. W rozpoznawanej sprawie strona nie wykazała zaistnienia żadnej z przesłanek o których mowa w art. 64 ust. 2 rozporządzenia nr 1306/2013. Jak zasadnie podniósł organ odwoławczy udział w programach dotyczących płatności rolnych jest fakultatywny. Składając wniosek o przyznanie płatności skarżący potwierdza, że znane mu są zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznania płatności. Organ słusznie zaznaczył, ze przed wysłaniem Wniosku za pomocą aplikacji eWniosekPlus producent potwierdził na formularzu zawierającym oświadczenia i zobowiązania, iż znane są mu m.in. skutki składania fałszywych oświadczeń wynikające z art. 297 § l i § 2 Kodeksu karnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 1444 t.j.) i zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych Wnioskiem o przyznanie płatności, jak również zobowiązuje się do niezwłocznego informowania ARiMR o każdym fakcie, który może mieć wpływ na nadmierne lub nienależne przyznanie płatności. Twierdzenia skarżącego, zgodnie z którymi nie ponosi winy za ewentualną błędną deklarację na spornych działkach ewidencyjnych nr "[...]" i nr "[...]" nie zostały poparte wiarygodnymi argumentami. Organ skutecznie wskazał, iż w aplikacji eWniosekPlus, w podglądzie Wniosku na rok 2018 widniała informacja, iż powierzchnia TUZ z bazy referencyjnej dla działek ewidencyjnych nr "[...]" i "[...]"wynosiła 0,00 ha. W dniu wysłania Wniosku w 2018 r. powyższa informacja była dostępna dla producenta w ww. aplikacji. Producent twierdzeń tych nie zdołał obalić. Wobec powyższego nie zaistniały przesłanki odstąpienia od nałożenia kar administracyjnych przewidziane w art. 64 rozporządzania. W związku z powyższym, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło