I SA/Ol 453/17

PostanowienieWSA w Olsztynie2017-11-23

Skład orzekający: Małgorzata Klimek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca, pomimo wezwania, nie przedłożyła wymaganych dokumentów źródłowych potwierdzających jej sytuację materialną i finansową?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca, pomimo wezwania, nie przedłożyła wymaganych dokumentów źródłowych potwierdzających jej sytuację materialną i finansową. Ciężar wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na stronie, a niepełne lub budzące wątpliwości oświadczenie, niepoparte dowodami, uniemożliwia pozytywną ocenę wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący L. D. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od nieruchomości. W oświadczeniu wskazał na brak dochodów, posiadanie udziału w domu oraz wspólne gospodarstwo domowe z rodziną, której dochody były ograniczone. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o dodatkowe dokumenty i oświadczenia dotyczące sytuacji materialnej jego i rodziny. Skarżący nie przedłożył żądanych dokumentów, co skutkowało odmową przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. D. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie: podatku od nieruchomości za 2015r. postanawia: odmówić skarżącemu zwolnienia od kosztów sądowych WSA/post.1 - sentencja postanowienia Wnioskiem z dnia 2 października 2017r. skarżący L. D. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia wnioskodawcy zawartego w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) wynikało, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z rodzicami oraz dorosłym bratem. Do majątku skarżący zaliczył ½ domu w użytkowaniu wieczystym o powierzchni 91 m2 i szacunkowej wartości "[...]" zł. Druga część domu należy do brata J. Innego majątku nie posiada. Majątku nie posiadają również osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Skarżący jest osobą bezrobotną i nie uzyskuje jakichkolwiek dochodów. Matka skarżącego również jest osobą bezrobotną bez dochodu, ojciec otrzymuje rentę w wysokości "[...]" zł netto, brat uzyskuje wynagrodzenie w wysokości "[...]" zł netto. Łączny dochód rodziny wynosi "[...]" zł. Do miesięcznych wydatków wnioskodawca zaliczył media w wysokości 200 zł. Argumentując wniosek skarżący podniósł, iż jest osobą bezrobotną na utrzymaniu rodziny. W związku z koniecznością uzupełnienia informacji na temat sytuacji materialnej skarżącego, wnioskodawca wezwany został do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących sytuacji majątkowej i finansowej jego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym (w zakresie udokumentowania ponoszonych wydatków, przedłożenia wyciągów z rachunków bankowych za okres 3 miesięcy osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, w przypadku braku rachunków przedłożenia dokumentów potwierdzających otrzymywanie wynagrodzenia i renty "do rąk własnych" osób uprawnionych oraz przedłożenia zaświadczeń potwierdzających fakt bezrobocia skarżącego oraz jego matki). W przedmiotowym wezwaniu zawarte zostało pouczenie, zgodnie z którym nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych może stanowić podstawę odmowy przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do otrzymania prawa pomocy. To strona ma zatem przekonać rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, że nie jest w stanie ponieść określonych kosztów postępowania związanych z wniesieniem skargi. Składając formularz wniosku, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji materialnej. W niniejszej sprawie, pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia o skutkach nieprzedłożenia w wyznaczonym terminie wymienionych w nim dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skarżący nie przedłożył żądanych dodatkowych oświadczeń, czy też dokumentów źródłowych m.in. w postaci wyciągów z rachunków bankowych wnioskodawcy oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, jak również dokumentów potwierdzających uzyskiwany przez rodzinę dochód (w przypadku gdy środki te nie wpływają na rachunki bankowe), dokumentów potwierdzających rodzaj i wysokość ponoszonych kosztów utrzymania. Wnioskodawca nie przedłożył również żadnego pisma wyjaśniającego brak ich złożenia. Wobec powyższego nie jest możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy rzeczywiście wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów niniejszego postępowania. To, że skarżący, pomimo wezwania, nie przedkłada żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji finansowej, nie wyjaśniając jednocześnie przyczyn braku ich złożenia, uniemożliwia zweryfikowanie jego oświadczenia w zakresie aktualnej sytuacji materialnej i tym samym ocenę jego rzeczywistych zdolności płatniczych. Rodzi również wątpliwości co do rzetelności złożonego w formularzu PPF oświadczenia w zakresie sytuacji materialnej i finansowej wnioskodawcy. Tym samym nie pozwala przyjąć w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżący nie posiada, czy nie jest w stanie zdobyć środków pieniężnych, które mogłyby posłużyć do sfinansowania kosztów niniejszego postępowania. Oświadczenie niepełne oraz takie, które budzi wątpliwości nie może stanowić podstawy przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy jest bowiem instytucją wyjątkową i jako taka powinno być stosowne tylko w stosunku do osób, które w sposób pełny i wyczerpujący wykazały, że spełniają przesłanki do jego otrzymania, czego w warunkach niniejszej sprawy skarżący nie uczynił. Mając na uwadze, iż przesłanki określone w art. 246 § 1 pkt 2 nie zostały spełnione, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło