I SA/Ol 47/13

PostanowienieWSA w Olsztynie2013-03-20

Skład orzekający: Małgorzata Klimek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącemu można przyznać zwolnienie od kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację materialną i rodzinną?
Ratio decidendi
Sąd przyznał zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia wyjątkowe traktowanie w ramach prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący B. O. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie podatku VAT za okres od sierpnia 2005 do czerwca 2007. Wnioskodawca wykazał trudną sytuację materialną, będąc osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, utrzymującą się z niskich dochodów własnych i emerytury żony, która jest schorowana. Nie posiada majątku ani oszczędności, ma zaległości czynszowe i energetyczne, a mieszkanie, w którym mieszka, jest wynajmowane po licytacji.
Rozstrzygnięcie
Przyznał skarżącemu prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. O. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", nr"[...]" w przedmiocie: odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia 2005r. do czerwca 2007r. postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych Wnioskiem z dnia 11 marca 2013 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF, skarżący B. O. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego w wysokości 200 zł. Z oświadczenia wnioskodawcy wynika, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Nie posiada żadnego majątku nieruchomego, żadnych oszczędności pieniężnych, jak również przedmiotów wartościowych. Jego małżonka również nie posiada majątku. Utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z prac dorywczych. Wskazał, że w 2012r. osiągnął dochód w wysokości 4.280 zł netto, co daje miesięcznie kwotę 356,67 zł. Jego żona otrzymuje emeryturę, która po potrąceniach komorniczych wynosi 910 ,49 zł. Argumentując wniosek wskazał, iż do dnia 18.08.2011r. prowadził działalność gospodarczą polegającą na świadczeniu usług budowlanych. Obecnie jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Żona leczy się psychiatrycznie. Dodał, iż brakuje mu środków finansowych na zaspokojenie elementarnych potrzeb w tym często na wyżywienie. Do złożonego wniosku skarżący przedłożył zaświadczenie z Miejskiego Urzędu Pracy w "[...]", z którego wynika, iż od dnia 21.01.2013r. jest on zarejestrowany w urzędzie jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, kserokopię zlecenia operatora Energa z dnia 12.02.2013r. o wyłączeniu prądu w związku z zadłużeniem skarżącego. Przedłożył również kserokopię wniosku o pomoc materialną do MOPS w "[...]" oraz kserokopię wyciągu z rachunku żony od dnia 13.12.2012r. do 27.02.2013r., z którego wynika wpływ świadczenia emerytalnego w wysokości 910 zł oraz comiesięczne wypłaty ww. środków pieniężnych jednorazowo i w pełnej wysokości. Zarządzeniem z dnia 18 marca 2013r. do akt niniejszej sprawy zostały włączone materiały dotyczące prawa pomocy złożone przez skarżącego w toku uzupełniającego postępowania wyjaśniającego w zakresie prawa pomocy w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 1/13. Z włączonych materiałów wynika, iż mieszkanie w którym zamieszkuje wnioskodawca nie jest jego własnością. Mieszkanie zostało zlicytowane, zasądzono od wnioskodawcy kwotę 200.000 zł. Mieszkanie kupiła firma ochroniarska, z którą skarżący ma podpisaną umowę najmu. Wydatki związane z mieszkaniem to 900 zł najmu oraz czynsz. Wnioskodawca wyjaśnił, że od półtora roku nie opłaca lokalu bo nie ma pieniędzy. Wskazał, że dotychczas korzystał z pomocy rodziny, jednak obecnie siostra zachorowała na chorobę nowotworową, a matka zmarła. Do tej pory nie korzystał z pomocy Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej ponieważ, w związku z otrzymywaniem dochodu z prac dorywczych, nie spełniał kryterium dochodowego na jednego członka rodziny. Wyjaśnił, iż obecnie w związku z brakiem jakiegokolwiek dochodu będzie ubiegał się o taką pomoc. Podniósł również, iż nie może ubiegać się o przyznanie kredytu, nie może korzystać z zakupów na raty. Z przedłożonych faktur VAT wynika, iż skarżący ponosi koszty za usługi telekomunikacyjne i Internet za styczeń, luty 159,09 zł, za energię elektryczną (prognoza za okres rozliczeniowy) w wysokości 183,17 zł za miesiąc luty. Z kserokopii 16 paragonów fiskalnych z aptek wynika wydatkowanie kwot średnio w wysokości około 200 zł na leki uspokajających, antydepresyjnych, w cyklach comiesięcznych lub dwumiesięcznych w latach 2010-2013. Ponadto skarżący przedstawił dwa paragony z Media Markt dokumentujące zakup gry PS 3 za kwotę 229 zł i dysku zewnętrznego za kwotę 269 zł (w dniu 08.03.2011r.) oraz drukarki HP DJ Advantage za kwotę 408 zł (w dniu 09.02.2012r.). Rozpoznając niniejszy wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych, następuje jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja przyznania prawa pomocy posiada wyjątkowy charakter i jest stosowana jedynie w sytuacjach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, z których wynika, iż wnioskodawca nie posiada wystarczających możliwości finansowych pokrycia kosztów postępowania związanych z jego udziałem w sprawie. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Wskazać należy, iż skarżący, w wystarczający sposób uwiarygodnił swoją sytuację materialną, bytową i rodzinną, wykazując, iż jest ona na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie. Na podstawie złożonych oświadczeń i dokumentów stwierdzić można, iż wnioskodawca i jego żona utrzymują się z bardzo niskich dochodów w postaci świadczenia emerytalnego żony oraz z tytułu prac dorywczych, wykonywanych w ubiegłym roku przez skarżącego. Zgodzić należy się ze skarżącym, że wysokość tych dochodów, może nie wystarczać na zaspokojenie elementarnych potrzeb życiowych. Trudno zatem uznać, aby z otrzymywanej obecnie, jedynie emerytury żony skarżącego, w wysokości 910,49 zł, wnioskodawca był w stanie zgromadzić środki pieniężne na pokrycie przedmiotowych kosztów postępowania sądowego. Zauważyć należy, iż skarżący nie posiada żadnego majątku nieruchomego, oszczędności czy przedmiotów wartościowych, które mogłyby ewentualnie służyć jako źródło pozyskania środków pieniężnych. Wnioskodawca nie może również aktualnie liczyć na pomoc rodziny. O trudnej sytuacji finansowej świadczą również zaległości z tytułu najmu lokalu i czynszu oraz odłączenie energii elektrycznej. Nie bez znaczenia jest również fakt, iż żona skarżącego jest osobą schorowaną, która musi zapewnić sobie środki na zakup leków i leczenie. W tej sytuacji należało przyjąć, że zaistniały okoliczności warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o co wnosiła strona. W związku z tym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzec należało jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło