I SA/Ol 493/09

WyrokWSA w Olsztynie2009-09-09

Skład orzekający: Wiesława Pierechod, Zofia Skrzynecka, Renata Kantecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rolnikowi, który nabył gospodarstwo rolne w drodze darowizny w trakcie roku, w którym przekazujący nie złożył wniosku o przyznanie płatności zwierzęcych, przysługuje prawo do tych płatności na podstawie przepisów o przejęciu gospodarstwa?
Ratio decidendi
Rolnikowi, który nabył gospodarstwo rolne w drodze darowizny, nie przysługują płatności zwierzęce za rok, w którym przekazujący nie złożył wniosku o przyznanie tych płatności. Przepisy dotyczące przejęcia gospodarstwa (art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi) mają zastosowanie tylko wtedy, gdy przekazujący złożył wniosek o przyznanie płatności, a następnie przejmujący składa tzw. "wniosek transferowy" w tym samym roku. W sytuacji, gdy przekazujący nie złożył wniosku, przepisy te nie mogą być zastosowane, a rolnik musi samodzielnie spełnić warunki do przyznania płatności, w tym warunek posiadania zwierząt w okresie referencyjnym.
Stan faktyczny
Rolnik K.T. złożył wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2008, ubiegając się o płatności JPO, UPO oraz zwierzęce. Organ pierwszej instancji przyznał płatności JPO i UPO, odmówił natomiast płatności zwierzęcej, wskazując na brak zarejestrowanych zwierząt w okresie referencyjnym. Rolnik zarzucił naruszenie przepisów dotyczących przejęcia gospodarstwa rolnego, argumentując, że nabył je w drodze darowizny i nie musiał posiadać zwierząt w okresie referencyjnym. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wyjaśniając, że przepisy o przejęciu gospodarstwa mają zastosowanie tylko, gdy przekazujący złożył wniosek o płatności, a przejmujący składa "wniosek transferowy".
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Pierechod (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Zofia Skrzynecka, Sędzia WSA Renata Kantecka, Protokolant Lidia Wachowska, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 9 września 2009 r., sprawy ze skargi K.T. na decyzję Dyrektora Warmińsko – Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]". nr "[...]" w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpoznaniu odwołania K. T. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" nr "[...]’ w sprawie płatności do gruntów rolnych na 2008r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Z akt sprawy i motywów decyzji wynika, co następuje : K. T. we wniosku z dnia 30 kwietnia 2008r. o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2008 ubiegał się o przyznanie płatności do grup upraw JPO do powierzchni 27,92 ha, do grup upraw UPO do powierzchni 8,30 ha oraz do grup upraw JPO-TUZ do powierzchni 18,70 ha. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w decyzji z dnia "[...]" przyznał rolnikowi płatności JPO i UPO, odmówił natomiast płatności tzw. zwierzęcej. Podał, że w toku rozpatrywania wniosku zostały wykryte błędy polegające m.in. na tym, że suma powierzchni działek rolnych, powierzchni niezgłaszanej oraz zalesionej, deklarowanych na działkach ewidencyjnych, jest większa od sumarycznej powierzchni dopuszczalnych typów użytków. W postępowaniu wyjaśniającym beneficjent złożył korektę, którą zmniejszył powierzchnię działek rolnych zadeklarowanych do JPO na czterech działkach ewidencyjnych. Do korekty dołączył oświadczenie, że w okresie referencyjnym, tj. 15.09.2007 r. - 15.03.2008 r., nie posiadał zarejestrowanych zwierząt gospodarskich oraz, że deklaracja działek ewidencyjnych Nr 107 i 127 jest zgodna ze stanem faktycznym. Zmniejszenie powierzchni działek rolnych spowodowało różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną, która nie przekroczyła 3%. Wobec tego za obszar kwalifikujący się do jednolitej płatności obszarowej przyjęto 27.22 ha. Rolnik zmniejszył również powierzchnię działki rolnej zadeklarowanej do UPO z 2,00 ha do 1,80 ha. Ponieważ ww różnica nie przekroczyła 3%, za obszar kwalifikujący się do płatności uzupełniającej do powierzchni i grupy upraw podstawowych przyjęto 8 - 10 ha. Organ wskazał, że zgodnie z art. 50 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 roku ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażanie zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 roku, ze zm.) jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną nie przekracza 3% powierzchni stwierdzonej, płatność przysługuje do powierzchni stwierdzonej. Dalej wyjaśnił, że powodem odmowy przyznania płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych była zerowa wartość wskaźnika DJP wynikająca z informacji zawartych w rejestrze zwierząt oznakowanych, a tym samym nie spełnienie warunków określonych przepisami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. Nr 44, poz. 265 ze zm.). W odwołaniu beneficjent zarzucił decyzji organu I instancji naruszenie : – art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez pominięcie faktu, że jest osobą przejmującą gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 74 lit. a rozporządzenia nr 796/2004; – § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. poprzez jego błędną wykładnię; – § 8 ust. 2 powyższego rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie w sprawie. Wskazał, że w dniu 22 kwietnia 2008r. zawarł umowę darowizny gospodarstwa rolnego, przy czym wcześniej nie posiadał żadnego inwentarza żywego. W świetle art. 21 ust. 1 ustawy spełnił więc ustawowe przesłanki przewidziane dla płatności zwierzęcej. Podniósł, że według § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. "w przypadku przekazania, zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy, wszystkich gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa, płatność zwierzęca, o którą ubiegał się przekazujący, jest przyznawana w danym roku przejmującemu niezależnie od tego, czy przejmujący posiadał lub posiada bydło lub owce, lub kozy lub konie". Odwołujący się zwrócił także uwagę na treść § 10 rozporządzenia, zgodnie z którym "w przypadku, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy, płatność niezwiązana z produkcją, o którą ubiegał się przekazujący, jest przyznawana w danym roku przejmującemu niezależnie od tego, czy spełnia warunki do jej przyznania". Wobec tego wysuwanie wymogu posiadania przez niego zwierząt gospodarskich w okresie referencyjnym jest nieuprawnione. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR nie uwzględnił odwołania. Wskazał, że beneficjent pierwszy wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych złożył 14 maja 2008r., zatem jego uprawnienia do płatności zwierzęcych należało ocenić w/g § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. Przytoczył treść tego przepisu i wskazał, że odwołujący się nie spełnił warunków przyznania płatności zwierzęcej, gdyż w okresie referencyjnym tj. od dnia 15 września 2007r. do dnia 14 marca 2008r. nie był posiadaczem bydła, lub owiec, lub kóz, lub koni, które w tym okresie były wpisane lub zostały przez tego rolnika zgłoszone do rejestru zwierząt gospodarskich lub do rejestru koniowatych o których mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt. Organ podniósł, że K.T. w dniu 28 kwietnia 2008r. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o zarejestrowanie siedziby stada. W dniu 05 maja 2008r. Kierownik Biura wydał zaświadczenie o zarejestrowaniu siedziby stada oraz potwierdził nadanie numeru siedziby stada: "[...]". Jednak wydanie zaświadczenia o zarejestrowaniu siedziby stada nie jest równoznaczne z zarejestrowaniem zwierząt w systemie IRZ (Identyfikacja i Rejestracja Zwierząt) Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli. W celu dokonania rejestracji zwierząt w systemie IRZ należy najpierw uzyskać numer identyfikacyjny posiadacza zwierzęcia gospodarskiego, zgodnie z ustawą z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz.U. z 2004r. Nr 10, poz. 76 z późn. zm.), a następnie zwrócić się o nadanie numeru siedziby stada. Zgłoszenia zwierząt do rejestru oraz zdarzeń ich dotyczących posiadacz zwierząt dokonuje poprzez wypełnienie druków systemowych dostępnych w biurach powiatowych i oddziałach regionalnych i są to: – rejestracja zwierzęcia (urodzenie, przywóz z państw spoza UE, kupno z państw UE), – przemieszczenie zwierzęcia (kupno, sprzedaż, wywóz, sprzedaż do państw UE), – padnięcie, – ubój Rolnik spełnił dwie pierwsze przesłanki, tj. uzyskał numer identyfikacyjny producenta oraz numer siedziby stada. Z analizy znajdujących się w aktach sprawy dokumentów wynika, że pierwsze zgłoszenie przemieszczenia bydła wpłynęło do Biura Powiatowego ARiMR w dniu 09 maja 2008r., a więc po okresie referencyjnym. Organ odwoławczy podkreślił, że § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. uzależnia przyznanie płatności zwierzęcych od spełnienia dwóch przesłanek, tj. posiadania zwierząt i wpisania lub zgłoszenia ich do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych w wymaganym przez prawo okresie referencyjnym. Odwołujący się nie spełnił drugiej przesłanki, w związku z czym wyliczona liczba zwierząt w przeliczeniu na duże jednostki przeliczeniowe wyniosła 0,00 DJP. Zatem organ I instancji zasadnie odmówił przyznania płatności zwierzęcych. Organ odwoławczy odnosząc się do argumentacji strony przytoczył art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Przyznał, że przepis ten w istocie wyłącza określony w § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. obowiązek posiadania w okresie referencyjnym zwierząt gospodarskich, które w tym okresie były wpisane lub zostały zgłoszone do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych. Jednakże, art. 21 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że przejmującemu gospodarstwo przysługują te płatności, o które ubiega się przekazujący. Zatem ma on zastosowanie w sytuacji, gdy w danym roku przekazujący złożył wniosek o przyznanie płatności, o które następnie, na zasadzie tzw. "wniosku transferowego", w tym samym roku ubiega się przejmujący gospodarstwo rolne. Za taką interpretacją ww. przepisu przemawia również konstrukcja pkt 2 wymienionego art. 21 ust. 1, zgodnie z którym płatności przysługują jeżeli przejmujący złoży wniosek do dnia 30 czerwca roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności. Wynika z niego, że w tym samym roku złożone zostają dwa wnioski o przyznanie płatności - wniosek o przyznanie płatności na dany rok, złożony przez przekazującego gospodarstwo oraz złożony przez przejmującego tzw. "wniosek transferowy", którego celem jest przejęcie płatności, o jakie wnioskuje przekazujący. Organ zaznaczył, że w roku 2008 M.B., od której odwołujący się przejął gospodarstwo rolne, nie składała wniosku o przyznanie płatności. Dlatego w sprawie nie może mieć zastosowania art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego więc niezasadny też jest zarzut naruszenia § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. Następnie organ odwoławczy przedstawił sposób wyliczenia kwot z tytułu JPO i UPO, potwierdzając w pełni prawidłowość ustaleń faktycznych i oceny prawnej dokonanej w decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego K. T. wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w części odnoszącej się do uzupełniających płatności zwierzęcych oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez : 1. błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez pominięcie faktu, że jest osobą przejmującą gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 74 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 796/2004; 2. nietrafne zastosowanie § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. - poprzez błędną jego wykładnię; 3. uchybienie przepisom § 8 ust. 2 rozporządzenia poprzez niezastosowanie tego przepisu w niniejszej sprawie. 4. uchybienie określonej w art. 9 k.p.a. zasadzie informowania strony o okolicznościach, które mogą mieć wpływ na jej prawa i obowiązki (nie poinformowano strony o konieczności złożenia wniosku referencyjnego . W uzasadnieniu skargi, po przytoczeniu stanowiska organu odwoławczego podniósł, iż od początku nie zgadzał się z dokonaną przez organy interpretacją art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. w związku z art. 74 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 796/2004. Jego zdaniem, w rozważaniach organów nie uwzględniono tego, że stał się właścicielem gospodarstwa rolnego dopiero z dniem 22 kwietnia 2008r., a przy tym nie posiadał żadnego inwentarza żywego. Podobnie jak w odwołaniu skarżący podkreślił, że spełnił przesłanki z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. i § 8 ust. 2 rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r. do przyznania płatności zwierzęcej. Powołany przepis rozporządzenia nie stawia wymogu posiadania przez przejmującego w okresie referencyjnym zwierząt gospodarskich. Taki wniosek można wywieść również z treści § 10 rozporządzenia, w/g którego płatności, o które ubiegał się przekazujący jest przyznawana w danym roku przejmującemu niezależnie od tego, czy spełnia warunki do jej przyznania. Zdaniem skarżącego wyrażony przez organ odwoławczy pogląd, iż z art. 21 ust. 1 ustawy wynika bezwzględnie, że przejmującemu przysługującą płatności, o które ubiega się przekazujący nie jest logiczny. Pozostaje w rażącej sprzeczności z istotą podanego w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 79/2009 (Dz. Urz. WE nr 2 141 z 30.04.2004r. ze zm.) "przejęcie gospodarstwa". W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko i argumentację zawartą w decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem Sąd stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. może uchylić zaskarżoną decyzję, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe reguły orzekania Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Poza sporem pozostaje fakt, że skarżący nabył (wraz z małżonką) grunty gospodarstwa rolnego w drodze darowizny od W. i M.B. (teściów). Z aktu notarialnego Rep. A Nr "[...]" z dnia 22 kwietnia 2008r. nie wynika by przedmiotem darowizny były również zwierzęta gospodarskie. Jak wynika z przedłożonych akt sprawy siedzibę stada skarżący zgłosił do rejestru w dniu 5 maja 2008r., natomiast przemieszczenie zwierząt w dniu 9 maja 2008r. Z deklaracji rolnika wynikało, że nabycie zwierząt nastąpiło w wyniku kupna-sprzedaży. Skarżący w toku postępowania przyznał, że wcześniej nie był posiadaczem zwierząt. W tej sytuacji organy Agencji zasadnie uznały, że w świetle obowiązujących przepisów rolnikowi nie przysługiwały płatności uzupełniające do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę tzw. płatności zwierzęce za 2008 rok. Należy wskazać, że od 2007 roku zasady i tryb płatności bezpośrednich i uzupełniających reguluje ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. nr 35, poz. 217 ze zm.). W art. 1 ustawa ta powołuje się na akty prawne Unii Europejskiej: – rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników ... (Dz. Urz. UE L 270 z 21.10.2003, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "rozporządzeniem nr 1782/2003", – rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidziane w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ... (Dz. Urz. UE L 141 z 30.04.2004, str. 18, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 44, str. 243 z późn. zm.), zwane dalej "rozporządzeniem nr 796/2004", stanowiąc dalej, że regulacje krajowe dotyczą kwestii nieokreślonych w przepisach Unii Europejskiej lub przewidzianych w tych przepisach do określenia przez państwo członkowskie. Powołana ustawa w swojej treści zawiera normy o charakterze materialnoprawnym, jak też ustanawia ogólne zasady procedury i kompetencji organów. W myśl art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej przysługują płatności obszarowe uzupełniające do powierzchni upraw: 1) chmielu, 2) roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, 3) innych roślin – położonych na działkach rolnych objętych wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej. W/g art. 7 ust. 1 do objęcia jednolitą płatnością obszarową kwalifikuje się grunty będące w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek. Na podstawie upoważnień zawartych w art., 17 ust. 1 pkt 2 lit. a i art. 24c ustawy Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał rozporządzenie z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 44, poz. 265), które zastąpiło poprzednio obowiązujące rozporządzenie z dnia 13 marca 2007 r., regulujące tę samą materię. W § 2 ust. 2 rozporządzenia wskazano, że płatnością uzupełniającą do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę uprawionych na trwałych użytkach zielonych, zwaną "płatnością zwierzęcą" są objęte wszystkie rodzaje takich roślin, z wyłączeniem roślin o których mowa w ust. 1 pkt 12 tj. traw na trwałych użytkach zielonych, przeznaczonych na susz paszowy. Warunki i tryb przyznawania "płatności zwierzęcej" zostały ustanowione w przepisach §§ od 5 do 8. I. Według § 5 ust. 1 płatność zwierzęca w danym roku kalendarzowym przysługuje, jeżeli: 1. rolnik w okresie od dnia 1 kwietnia 2005 r. do dnia 31 marca 2006 r. był posiadaczem bydła lub owiec, lub kóz, lub koni, które w tym okresie były wpisane lub zostały zgłoszone do rejestru zwierząt, oznakowanych przez .... tego rolnika lub jego małżonka, 2. na podstawie wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych złożonego w 2006 r. rolnikowi przyznano płatność uzupełniającą do powierzchni trwałych użytków zielonych lub do powierzchni upraw traw przeznaczonych na paszę uprawianych na gruntach ornych. II. Według § 6 rozporządzenia, w przypadku gdy rolnik nie występował uprzednio z wnioskiem o przyznanie płatności do gruntów rolnych, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz. U. z 2004 r., nr 6, poz. 4, ze zm.) oraz art. 21 ust. 1 i art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach od gruntów rolnych i płatności cukrowej, płatność zwierzęca przysługuje mu (w odniesieniu do 50% zadeklarowanych we wniosku gruntów – co wynika z ust. 2 tego przepisu), jeżeli w okresie od dnia 15 września roku poprzedzającego rok złożenia wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych do dnia 14 marca roku złożenia tego wniosku był posiadaczem bydła lub owiec, lub kóz, lub koni, które w tym okresie były wpisane lub zostały zgłoszone do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych, o których mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt przez tego rolnika lub jego małżonka... III. §7 rozporządzenia stanowi, iż płatność zwierzęca przysługuje również rolnikowi, który występował uprzednio z wnioskami o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej jeżeli: nabył własność wszystkich gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego będących własnością rolnika, któremu co najmniej raz przyznano płatność zwierzęcą na podstawie § 5 ust. 1 albo § 6 ust. 1 lub na podstawie § 4 albo § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007 r. Dokonując analizy warunków przyznawania "płatności zwierzęcych" wynikających z przytoczonych wyżej przepisów należy stwierdzić, że wysokość płatności jest zróżnicowana w zależności od rodzaju, wieku i ilości oraz okresu posiadania zwierząt przez rolnika. Zauważyć przy tym należy, że w analizowanym rozporządzeniu nawiązuje się do regulacji zawartych w rozporządzeniu z dnia 13 marca 2007 r. a także uprawnień rolników do otrzymania płatności uzupełniających do gruntów zajętych pod uprawę roślin w 2006 roku. Z przepisów jasno wynika, że ustalono dwa okresy referencyjne : od 1 kwietnia 2005r. do 31 marca 2006r. dla rolników, którzy wcześniej prowadzili działalność i byli beneficjentami pomocy w ramach wspólnej polityki rolnej i od 15 września roku poprzedzającego złożenie wniosku do dnia 14 marca roku złożenia wniosku – dla rolników "nowych". Stwierdzić należy, że treść § 8 ust. 2 rozporządzenia w brzmieniu "w przypadku, o którym mowa w art. 21 ust.1 ustawy, płatność zwierzęca, o którą ubiegał się przekazujący, jest przyznawana w danym roku przejmującemu niezależnie od tego, czy przejmujący posiadał lub posiada bydło lub owce lub kozy lub konie" jest jasna i nie wymaga żadnej wykładni. Na mocy tego przepisu płatność zwierzęcą może uzyskać wyłącznie ten rolnik, który przejmuje gospodarstwo rolne po złożeniu przez przejmującego wniosku m.in. o uzupełniającą płatność zwierzęcą. Na marginesie zauważyć należy, że w tym przepisie jest zawarty pewien skrót myślowy. Oczywistym jest, że przejmujący nabędzie prawo do płatności zwierzęcej o ile przekazujący spełniał warunki posiadania zwierząt w którymś ze wskazanych okresów referencyjnych. Wbrew zarzutowi skargi o nieprawidłowym interpretowaniu przez Organy Agencji art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w związku z art. 74 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 nie ulega wątpliwości, że przepisy te expressis verbis regulują sytuację, w których do przekazania gospodarstwa rolnego dochodzi po złożeniu wniosku o przyznanie płatności. Sąd nie dopatrzył się rażącej sprzeczności między stanowiskiem organów a pojęciem "przekazania gospodarstwa" w rozumieniu art. 74 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 796/2004. Powołany przepis stanowi, że przekazanie oznacza sprzedaż, dzierżawę lub jakikolwiek inny rodzaj transakcji w odniesieniu do danych jednostek produkcyjnych. W niniejszej sprawie nie ma wątpliwości, że w dniu 22 kwietnia 2008r. skarżącemu zostały "przekazane" grunty gospodarstwa rolnego – 17,97 ha (vide akt notarialny – umowa darowizny) a w dniu 7 maja 2008r. nastąpiło przemieszczenie bydła w ilości – 33 sztuk do siedziby stada (jak zadeklarowano – w drodze kupna-sprzedaży). Bezsporne jest też, że powyższe "przekazania" nie nastąpiły po złożeniu wniosku przez przekazującego. Zatem przepisy art. 21 ust. 1 ustawy oraz § 8 ust. 2 rozporządzenia nie mogły mieć zastosowania przy ocenie uprawnień skarżącego do uzupełniających płatności zwierzęcych. Zupełnie inną kwestią jest milczenie normodawcy odnośnie sytuacji, gdy przekazanie gospodarstwa rolnego (wraz ze zwierzętami) nastąpiło, jak w niniejszej sprawie, przed końcowym terminem na składanie wniosków o płatności w danym roku a przekazujący wniosku nie złożył. Rzeczywiście można mieć wątpliwości co do racjonalności składania wniosku przez rolnika, który zamierza zbyć gospodarstwo. Jednak należy wskazać, że zarówno z przepisów wspólnotowych jak i krajowych wynika, że zasadniczo ustanowione przepisami warunki, dające prawo do płatności, muszą być spełnione przez tego rolnika, który się o te płatności ubiega. Natomiast zasadą jest, że udzielenie pomocy nie następuje z urzędu a na wniosek rolnika. Zatem rolnicy, którzy chcą skorzystać z prawa do płatności w pełnym zakresie powinni jednak dostosować swoje działania do uregulowań prawnych. W powyższym zakresie nietrafny jest zarzut naruszenia przez Organy Agencji art. 9 k.p.a. przez niepoinformowanie skarżącego o jego prawach i obowiązkach. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 1 ustawy w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, do postępowań w sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Według art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy, który jako szczególny wyłącza stosowanie art. 9 k.p.a. – organy Agencji udzielają stronom informacji i pouczeń wyłącznie na ich żądanie. Nie mają zatem obowiązku czuwania z urzędu nad tym, by strony z powodu ewentualnej nieznajomości prawa nie ponosiły ujemnych skutków takiego stanu rzeczy, w postaci niespełnienia warunków do przyznania określonych płatności. Dodatkowo wskazać należy, że z uregulowań zawartych we wspólnotowych aktach prawnych stanowiących realizację wspólnej polityki rolnej wynika, że wsparcie finansowe rolników i wszelkie dopłaty do produkcji rolnej z założenia mają charakter przedmiotowo-podmiotowy. Odnoszą się przede wszystkim do gospodarstwa rolnego i działalności rolniczej. Stąd uprawnienia do dopłat idą w sald za gospodarstwem. Zwrócić należy uwagę na art. 33 rozporządzenia nr 1782/2003 według którego : Rolnicy mają dostęp do systemu płatności jednolitych jeżeli : a) przyznano im płatność w okresie referencyjnym b) otrzymali gospodarstwo lub część gospodarstwa w drodze faktycznego lub przewidywanego dziedziczenia od rolnika, który spełniał warunki, o których mowa w lit. a lub c) otrzymali uprawnienia do płatności z rezerwy krajowej lub w drodze cesji. Z powyższego wynika (pomijając, co ustawodawca wspólnotowy miał na myśli mówiąc o "przewidywanym dziedziczeniu"), że zawsze istnieje odwołanie do okresu referencyjnego. Zauważyć też trzeba, że płatności uzupełniające przyznawane są ze środków krajowych, a zgodnie z orzecznictwem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości państwa członkowskie mają prawo ustanawiać szczegółowe warunki takich uprawnień. Stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło