I SA/Ol 500/05
WyrokWSA w Olsztynie2006-02-15
Skład orzekający: Ryszard Maliszewski, Zofia Skrzynecka, Renata Kantecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy opłata skarbowa od pozwolenia na budowę sieci elektroenergetycznej wraz ze złączami pomiarowo-kablowymi powinna być naliczana odrębnie dla sieci i odrębnie dla złączy, czy też jako jedna opłata od całego obiektu budowlanego?Ratio decidendi
Pozwolenie na budowę sieci elektroenergetycznej wraz ze złączami pomiarowo-kablowymi dotyczy jednego obiektu budowlanego, który stanowi całość techniczno-użytkową. W związku z tym opłata skarbowa powinna być naliczana jako jedna opłata od całego zamierzenia budowlanego, a nie odrębnie dla sieci i odrębnie dla urządzeń.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia nadpłaty w opłacie skarbowej od pozwolenia na budowę sieci elektroenergetycznej wraz ze złączami pomiarowo-kablowymi. Organ pierwszej instancji i Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznały, że opłata skarbowa powinna być naliczona odrębnie za budowę sieci i odrębnie za budowę urządzeń (szafek złączowo-pomiarowych). Skarżący domagał się zwrotu nadpłaty, argumentując, że złącza są integralną częścią sieci i opłata powinna być naliczona tylko raz.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, orzekł, że decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ryszard Maliszewski (spr) Sędzia WSA Zofia Skrzynecka Asesor WSA Renata Kantecka Protokolant Katarzyna Niewiadomska po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi A S.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia "[...]" r., Nr "[...]" w przedmiocie: odmowy stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłaty skarbowej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
ISA / OI 500/05 Uzasadnienie
Decyzją z dnia "[...]" r., Nr "[...]", Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu na posiedzeniu w dniu 30 sierpnia 2005r. odwołania Koncernu Energetycznego S.A. od decyzji z dnia "[...]" r., wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta przez Kierownika Referatu Wymiaru Podatków i Opłat w Urzędzie Miasta, w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłaty skarbowej od pozwolenia na budowę nr "[...]", utrzymało w mocy decyzję, będącą przedmiotem odwołania.
Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 13 września 2004r. Zakład Energetyczny zwrócił się o zwrot kwoty 313 zł jako nadpłaty w opłacie skarbowej za wydanie pozwolenia na budowę odcinka sieci elektroenergetycznej n.n. 0,4 kV w O. przy ulicy B. Zdaniem wnioskodawcy organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę nie powinien naliczyć opłaty za urządzenie, w tym za 8 złączy kablowo-pomiarowych, które stanowią element sieci elektroenergetycznej.
Decyzją będącą przedmiotem rozpatrywanego odwołania organ pierwszej instancji odmówił stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłaty skarbowej od pozwolenia na budowę nr "[...]". W uzasadnieniu wskazał, że od pozwolenia na budowę sieci elektroenergetycznej ze złączami pomiarowo-kablowymi zgodnie z załącznikiem do ustawy o opłacie skarbowej należało naliczyć opłatę skarbową w wysokości 327 zł. tj. za rozbudowę sieci energetycznej o długości do l km - 7 zł oraz za 8 szafek złączowo-pomiarowych - 320 zł. Tym samym w ocenie organu podatkowego w sprawie nie wystąpiła nadpłata z tytułu opłaty skarbowej.
Odwołując się od powyższej decyzji Koncern Energetyczny S.A. "[...]" wniósł o jej uchylenie. W uzasadnieniu zarzucił, że organ podatkowy powołał się na praktykowaną przez Starostwo Powiatowe metodę obliczania opłaty skarbowej, nie wykazał zaś jej zgodności z ustawą o opłacie skarbowej mimo, że zasięgnął opinii Ministerstwa Finansów w tej sprawie. Zgodnie z tą opinią pozwolenie na budowę sieci elektroenergetycznych obciążone jest opłatą skarbową, której wysokość uzależniona jest tylko od długości sieci, a nie od ilości urządzeń stanowiących integralną część sieci. Odwołujący się wskazał jednocześnie na definicję pojęć: sieć, instalacje i urządzenia zawartą w ustawie - Prawo energetyczne, z których wynika, że urządzenia (złącza kablowo-pomiarowe), za które została pobrana nienależna opłata skarbowa, stanowią integralną część sieci, a nie, że są to urządzenia budowlane związane z obiektem budowlanym.
Rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze zważyło, co następuje. Jak wynika z treści art. 72 § l pkt l powołanej wyżej ustawy - Ordynacja podatkowa za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Stosownie do art. l ust. l pkt l lit- d) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. z 2004r. Nr 253, poz. 2532 z późn. zm.) opłacie skarbowej podlegają zezwolenia (pozwolenia, koncesje) wydawane na wniosek zainteresowanego, w sprawach indywidualnych z zakresu administracji publicznej. W takim przypadku obowiązek zapłaty opłaty skarbowej powstaje z chwilą wydania zaświadczenia lub zezwolenia (art. 6 pkt 3 ustawy).
Szczegółowy wykaz przedmiotów opłaty skarbowej, wysokość stawek opłaty skarbowej od poszczególnych jej przedmiotów oraz zwolnień określa - w myśl art. 9 ustawy – tabela. Wynika stąd wniosek, że wszystkie części ustawy mają taką samą moc prawną, a więc załącznik do ustawy reguluje również istotne elementy konstrukcyjne opłaty skarbowej. Istnienie lub brak załączników wynika z zastosowanej techniki legislacyjnej i odpowiedniej redakcji ustawy. Systematyka załącznika do ustawy o opłacie skarbowej uwzględnia przedmioty tej opłaty podzielone na 5 części: podania i załączniki do podań, czynności urzędowe, zaświadczenia, zezwolenia, dokumenty. Poszczególne części podzielono wewnętrznie, przyjmując za kryterium podziału np. rodzaje czynności urzędowych lub rodzaje zezwoleń.
Zgodnie z ust- 8 pkt l lit. f) oraz g) części IV tego załącznika opłatą skarbową objęto pozwolenia wydawane na podstawie przepisów prawa budowlanego na budowę nowego obiektu budowlanego oraz urządzeń budowlanych związanych z obiektem budowlanym w postaci sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, elektroenergetycznych, telekomunikacyjnych, gazowych, cieplnych z wyjątkiem dróg dojazdowych, dojść do budynków i zjazdów z drogi; stawki opłaty skarbowej od tych pozwoleń uzależnione zostały od długości sieci i wynoszą: 14 zł - dla sieci o długości do l kilometra i 2000 zł - dla sieci o długości powyżej l kilometra. Stawka opłaty skarbowej od pozwoleń na budowę urządzeń budowlanych związanych z obiektem budowlanym - zgodnie z ust. 8 pkt l lit.i) części IV załącznika - wynosi 80 zł.
Opłacie skarbowej podlegają także pozwolenia na rozbudowę i remont obiektu budowlanego oraz na rozbudowę i remont urządzeń budowlanych związanych z obiektem budowlanym (ust. 8 pkt 2 części IV załącznika). W takim przypadku opłata wynosi 50 % stawek określonych w pkt l.
Z akt rozpatrywanej sprawy wynika, że obowiązek zapłaty opłaty skarbowej wynikał z decyzji "[...]" wydanej w dniu "[...]" 2004r. z upoważnienia Starosty O. przez p.o. Dyrektora Wydziału Infrastruktury i Budownictwa w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę w postaci rozbudowy sieci elektroenergetycznej ze złączami pomiarowo kablowymi. Kwestią sporną w niniejszej sprawie było zatem ustalenie, czy pozwolenie na budowę obejmujące rozbudowę sieci elektroenergetycznej i budowę urządzeń szafek złączowo-pomiarowych podlega opłacie skarbowej według stawki jak za budowę sieci elektroenergetycznej jako obiektu o niejednorodnym charakterze tzn. składającym się z wielu elementów, które jako pewna całość służą realizacji określonej funkcji, czy też opłacie podlega również - niezależnie od opłaty za budowę sieci - pozwolenie na budowę poszczególnych jej elementów, tj. urządzeń -szafek złączowo-pomiarowych.
Zdaniem Kolegium brak jest podstaw prawnych, aby nic obciążać opłatą skarbową kwestionowanego przez odwołującego się pozwolenia na budowę poszczególnych elementów sieci elektroenergetycznej w postaci urządzeń -szafek złączowo-pomiarowych.
Nie negując bowiem faktu, że wszystkie elementy sieci elektroenergetycznej, w tym szafki złączowo-pomiarowe są ze sobą funkcjonalnie powiązane i stanowią skończoną całość użytkową, jednak okoliczność ta nie ma wpływu na sposób naliczenia opłaty skarbowej.
Ustawa o opłacie skarbowej szczegółowo określa przedmioty tej opłaty, rozróżniając w cytowanym wyżej ust. 8 pkt l części IV załącznika opłaty za pozwolenia wydawane na podstawie przepisów prawa budowlanego na budowę nowego obiektu budowlanego oraz urządzeń budowlanych związanych z obiektem budowlanym. To precyzyjne rozróżnienie poszczególnych przedmiotów opłaty, w oparciu o treść pozwolenia na budowę, było podstawą do naliczenia opłaty skarbowej zarówno od pozwolenia na rozbudowę sieci elektroenergetycznej jako obiektu budowlanego, jak i od szafek złączowo-pomiarowych jako urządzeń budowlanych związanych z obiektem budowlanym i nie wymagało przy tym -wbrew twierdzeniom odwołania - wiadomości specjalnych, kwalifikujących sieć, czy poszczególne jej elementy w oparciu o ustawę z dnia 10 kwietnia 1997r. Prawo energetyczne (Dz. U. z 2003r. Nr 153, poz. 1504 z późn. zm.).
Skargę do Sądu wniósł Koncern Energetyczny S.A. Oddział Zakładu Energetycznego "[...]". Zarzucił rażące naruszenie prawa- art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1974 r. Prawa budowlanego ( Dz. U. z 2003 r. Nr 207 poz. 2016 z poź. zm.) i ustawy z dnia 9 września 2000 r. o opłacie skarbowej ( Dz . U. z 2004 r. Nr 253 poz. 2532 ze zm. ) poprzez niewłaściwe zastosowanie opłaty skarbowej w odniesieniu do przedmiotu opłaty w wyniku błędnego zakwalifikowania pozwolenia na budowę jako "sieci" w miejsce "przyłącza" oraz przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 20 XII 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków przyłączania podmiotów do sieci elektroenergetycznych , ruchu i eksploatacji ( Dz. U. z 2005 r. , Nr 2 poz. 6) traktując budowę przyłączy do budynków w celu zaopatrzenia w energię jako budowę sieci energetycznych z urządzeniami budowlanymi. W konsekwencji domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i domagał się oddalenia skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna . Decyzja z dnia "[...]" 2004 r. w przedmiocie pozwolenia na budowę sieci elektroenergetycznej ze złączami pomiarowo- kablowymi do zasilania zabudowy mieszkalno usługowej w O. na działkach nr geodezyjny "[...]" dotyczyła jednego obiektu budowlanego. ). Powoływana w przedmiotowym pozwoleniu budowa urządzeń ( szafek złączowo- pomiarowych) nie wpływa na wysokość opłaty skarbowej. Pozwolenie dotyczyło bowiem rozbudowy sieci elektroenergetycznej, czyli obiektu budowlanego. Ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U.03.207.2016, ze. zm. ) zawiera legalną definicję obiektu budowlanego. W myśl art. 3. 1 b) obiektem budowlanym jest budowla stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Natomiast art. 3 ust.9 definiuje pojęcie urządzeń budowlanych - należy przez to rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. A zatem wskazywane urządzenia szafki złączowo-pomiarowe są elementem sieci elektroenergetycznej, jako obiektu budowlanego. Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (tekst jednolity- Dz.U.03.153.1504) w art. 3 pkt. 11 stanowi , że sieci to - instalacje połączone i współpracujące ze sobą, służące do przesyłania i dystrybucji paliw lub energii, należące do przedsiębiorstw energetycznych. Ustawa - Prawo budowlane, normuje działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz określa zasady działania organów administracji publicznej w tych dziedzinach ( art. 1). Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 (art. 28. 1. ). Pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. W przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt, pozwolenie na budowę może, na wniosek inwestora, dotyczyć wybranych obiektów lub zespołu obiektów, mogących samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem. Jeżeli pozwolenie na budowę dotyczy wybranych obiektów lub zespołu obiektów, inwestor jest obowiązany przedstawić projekt zagospodarowania działki lub terenu, o którym mowa w art. 34 ust. 3 pkt 1, dla całego zamierzenia budowlanego( art. 33. 1). Zgodnie z ustawą z dnia 9 września 2000 r. o opłacie skarbowej (Dz.00.86.960, ze zm. ) opłacie skarbowej podlegają: 1) w sprawach indywidualnych z zakresu administracji publicznej: ) zezwolenia (pozwolenia, koncesje) wydawane na wniosek zainteresowanego (art. 1. pkt 1 d ). Szczegółowy wykaz przedmiotów opłaty skarbowej, wysokość stawek opłaty skarbowej od poszczególnych jej przedmiotów oraz zwolnień określa tabela stanowiąca załącznik do ustawy. ( art. 9). W części IV załącznika ust.8 pkt 1 od pozwoleń wydanych na podstawie prawa budowlanego: na budowę nowego obiektu oraz urządzeń związanych z obiektem budowlanym: f) sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, elektroenergetycznych, gazowych, telekomunikacyjnych, gazowych, cieplnych oraz dróg , z wyjątkiem dojazdowych, dojść do budynków i zjazdów z drogi – 2000 zł, g) sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, elektroenergetycznych, gazowych, telekomunikacyjnych, gazowych o długości do 1 km – 14 zł. Stawka opłaty skarbowej od pozwoleń na budowę urządzeń budowlanych związanych z obiektem budowlanym - zgodnie z ust. 8 pkt l lit.i) części IV załącznika - wynosi 80 zł.. Zgodnie z art. 13. 1. organem podatkowym właściwym w sprawach opłaty skarbowej jest wójt lub burmistrz (prezydent miasta). Organem podatkowym właściwym miejscowo w sprawach opłaty skarbowej jest: 1) od podań i załączników do podań, od czynności urzędowych, zaświadczeń lub zezwoleń - organ podatkowy właściwy ze względu na siedzibę organu, który przyjął podanie, dokonał czynności urzędowych albo wydał zaświadczenie lub zezwolenie ( art. 13 ust. 2 pkt 1 cytowanej ustawy). Jeżeli pobór opłaty następuje przez płatnika - organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce zamieszkania (siedzibę) płatnika (13 ust. 2 pkt 2 cytowanej ustawy). Przedmiotem pozwolenia była budowla stanowiącą całość techniczną- użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. SKO nie negowało faktu, że wszystkie elementy sieci elektroenergetycznej, w tym szafki złączowo-pomiarowe są ze sobą funkcjonalnie powiązane i stanowią skończoną całość użytkową. Nie można natomiast zgodzić się z poglądem, że ta okoliczność nie ma wpływu na sposób naliczenia opłaty skarbowej. Przedmiotem pozwolenia była bowiem rozbudowa sieci energetycznej, będącej obiektem budowlanym. Opłatę skarbową pobiera się od pozwolenia (art. 1. pkt 1 d ustawy z dnia 9 września 2000 r. o opłacie skarbowej). Przedmiotem pozwolenia była budowa obiektu budowlanego (art.3 pkt 1b prawa budowlanego). Pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. Podlega ono jednej opłacie skarbowej. W części IV załącznika ust.8 pkt 1 ustawy o opłacie skarbowej zawarte są stawki opłat skarbowych od pozwoleń wydanych na podstawie prawa budowlanego. Przedmiotem opłaty skarbowej było zatem pozwolenie za rozbudowę sieci, w rozumieniu prawa energetycznego, jako instalacji połączonych i współpracujących ze sobą, służących do przesyłania i dystrybucji paliw lub energii, należących do przedsiębiorstw energetycznych (art. 3 pkt. 11 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (tekst jednolity- Dz.U.03.153.1504). Zgodnie z cytowanymi przepisami ustawy o opłacie skarbowej za przedmiotowe pozwolenie powinna być pobrana opłata skarbowa w wysokości 14 zł.
Stawka opłaty skarbowej od pozwoleń na budowę urządzeń budowlanych związanych z obiektem budowlanym - zgodnie z ust. 8 pkt l lit.i) części IV załącznika - wynosi 80 zł. Wskazane w załączniku opłaty mogą dotyczyć sytuacji, gdy są przedmiotem odrębnego pozwolenia.
W konsekwencji należy stwierdzić, że organy podatkowe niewłaściwie zastosowały cytowane przepisy prawa materialnego, przyjmując, że przedmiotem odrębnego pozwolenia był budowa obiektu budowlanego i urządzeń budowlanych. W rezultacie błędnie określiły, że skarżący powinien uregulować odrębną opłatę skarbową od rozbudowy obiektu budowlanego ( sieci ) i od urządzeń budowlanych (szafek złączowo-pomiarowych). Jak wynika z treści art. 72 § l pkt l powołanej wyżej ustawy - Ordynacja podatkowa za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku . Na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) należało orzec jak w sentencji wyroku. W oparciu o treść art. 152 p. p. s. a. orzeczono jak w pkt II wyroku. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i 209 P. p. s. a. . ( pkt III wyroku ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło