I SA/Ol 55/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Pierechod, Sędziowie Sędzia WSA Ryszard Maliszewski (spr.), Asesor WSA Renata Kantecka, Protokolant Paweł Guziur, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 19 marca 2008r. sprawy ze skargi B.B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie: przyznania płatności z sankcjami na zalesianie gruntów rolnych I. uchyla zaskarżoną decyzję II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu III. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR na rzecz skarżącego kwotę 290 zł (dwieście dziewięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. ISA/OI 55/08 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzja z dnia "[...]" , nr "[...]", Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071, z późn. zm.) oraz na podstawie art. 5a ust. 4 ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. 2005 r. Nr 31, poz. 264 z późn. zm.) oraz § 13 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. z 2004 r. Nr 187 poz. 1929 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania B.B., utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR Nr "[...]" z dnia "[...]" w sprawie przyznania płatności z sankcjami na zalesianie gruntów rolnych. Z akt administracyjnych wynika, B.B. złożył wniosek o przyznanie płatności na zalesianie gruntów rolnych, o powierzchni 25,51 ha , położonych w miejscowości T. i Z. Decyzją z dnia "[...]" Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał B.B. płatność z tytułu wsparcia na zalesianie w kwocie 115279 zł, premię pielęgnacyjna w wysokości 14466,20 zł, płatną corocznie przez okres 5 lat począwszy od dnia zalesienia, premię zalesieniową w wysokości 35714 zł, płatną corocznie przez okres 20 lat począwszy od dnia wykonania zalesiania. Dnia 4 lipca 2007 r. została przeprowadzona u skarżącego kontrola dotycząca zalesiania gruntów rolnych. W rubryce kontrola zobowiązań wpisano, że producent rolny nie posiada dokumentów potwierdzających zakup repelentów. Protokół kontroli został podpisany przez B.B. Decyzją nr "[...]" z dnia "[...]" Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał B.B. płatność z sankcjami na zalesianie gruntów rolnych. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że B.B. nie udokumentował zakupu repelentów zgodnie z planem zalesienia co stwierdziła kontrola na miejscu przeprowadzona na terenach zalesionych przez B.B. metodą inspekcji terenowej w dniu 04 lipca 2007 roku. Przy ww. kontroli obecny był producent rolny, co poświadczył własnoręcznym podpisem na protokole z czynności kontrolnych nr "[...]" z dnia "[...]". W związku z czym zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielaniu pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r. Nr 187 póz. 1929 z późn. zm.) premia pielęgnacyjna podlega zmniejszeniu o 50%. W odwołaniu od powyższej decyzji, B.B. podniósł, że premia pielęgnacyjna została źle naliczona, ponieważ sankcja w wysokości 50% premii pielęgnacyjnej, w przypadku braku faktur na zakup repelentów, nie może dotyczyć całej uprawy leśnej, lecz powierzchni, na której zgodnie z planem zalesienia mają być zastosowane repelenty. Producent rolny przyznał, że zdaje sobie sprawę, że brak faktur na zakup repelentów daje w konsekwencji karę w wysokości ww., ale nie do całej powierzchni uprawy. Skarżący nadmienił także, że w dniu 16 lipca 2007 roku złożył do Oddziału Regionalnego ARiMR za pośrednictwem BP w O. obszerne wyjaśnienia pokontrolne, odnośnie protokołu z czynności kontrolnych Nr "[...]" z dnia "[...]", dotyczące środków odstraszania zwierzyny, na które do dnia dzisiejszego nie otrzymał odpowiedzi. B.B. podniósł także, że kontrola na miejscu, która miała miejsce w dniu 04 lipca 2007 roku stwierdziła, że działka ewidencyjna nr "[...]" w obrębie Z. jest ogrodzona siatką leśną, na którą nie była brana dopłata na ogrodzenie i pomniejszyła w protokole powierzchnię, na której mają być zastosowane repelenty. W dniu 19 grudnia 2007 roku beneficjent złożył osobiście w Oddziale Regionalnym ARiMR w O. oświadczenie o zapoznaniu się z aktami sprawy oraz podtrzymaniu zarzutu o źle naliczonym jego zdaniem zmniejszeniu premii pielęgnacyjnej do całej przyznanej premii pielęgnacyjnej, nie zaś jedynie w stosunku do terenów, na których były stosowane repelenty a na które dowodów zakupu nie posiada. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa po rozpatrzeniu całego materiału dowodowego uznał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Za nieuzasadniony uznał twierdzenie strony, że przyznanie premii pielęgnacyjnej z sankcją w wysokości 50% ww. premii w przypadku braku faktur na zakup repelentów nie może dotyczyć całej uprawy leśnej, lecz powierzchni na której zgodnie z planem zalesienia mają być zastosowane repelenty. Wynika to z brzmienia przepisu § 13 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. z 2004 r. Nr 187 poz. 1929 z późn. zm.) który stanowi, że jeżeli w wyniku kontroli zostanie stwierdzone, że producent rolny: nie realizuje planu zalesienia lub nie posiada dokumentów, o których mowa w § 12 tj. dowodów zakupu sadzonek przeznaczonych do zalesienia wnioskowanych działek rolnych lub dowodów zakupu repelentów, wsparcie na zalesienie albo premia pielęgnacyjna podlega zmniejszeniu. Wysokość zmniejszenia jest określona w załączniku nr 5 do ww. rozporządzenia, który stanowi, że w przypadku niestosowania repelentów na założonej uprawie zgodnie z planem zalesienia albo braku dowodów zakupu repelentów, wysokość premii pielęgnacyjnej podlega zmniejszeniu o 50%. Jak stanowi § 4 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia premię pielęgnacyjną stanowi zryczałtowana płatność za poniesione koszty prac pielęgnacyjnych, w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów ( nie zaś na hektar gruntów, na które zgłoszono zastosowanie repelentów). Premia pielęgnacyjna została przyznana do całości zalesionych gruntów (czyli do powierzchni 25.51 ha), a nie jedynie do powierzchni gruntów, gdzie zastosowane zostały repelenty ( czyli powierzchni 13,40 ha), zgodnie z powyższym zmniejszenie premii pielęgnacyjnej o 50% odnosi się do całej przyznanej premii pielęgnacyjnej, czyli kwoty 14 466,20 zł., która przyznana została decyzją Kierownika Biura Powiatowego Nr "[...]" w sprawie przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych z dnia "[...]". Powyższe zmniejszenie odnosi się do całej przyznanej premii pielęgnacyjnej, nie zaś jak podnosił skarżący do powierzchni, na której zgodnie z planem zalesienia mają być zastosowane repelenty, albowiem przepis § 13 ust. 1 oraz załącznik nr 5 do ww. rozporządzenia nie przewiduje stosunkowego zmniejszania przyznanej premii pielęgnacyjnej w zależności od zastosowania repelentów na gruntach rolnych do czego zobowiązał się beneficjent w planie zalesienia.. Odnosząc się do podniesionego przez skarżącego zarzutu dotyczącego braku odpowiedzi na obszerne wyjaśnienia pokontrolne dotyczące środków odstraszania zwierzyny, które złożył do Oddziału Regionalnego ARiMR za pośrednictwem Biura Powiatowego w O. w dniu 16 lipca 2007 roku organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem sprawy jest brak dowodów zakupy repelentów, a nie rodzaj repelentów zastosowanych przez producenta rolnego na zalesionych przez niego gruntach rolnych. W ww. wyjaśnieniach pokontrolnych sam beneficjent przyznał, że nie posiada faktur na zakup repelentów, co przemawia za zmniejszeniem przyznanej premii pielęgnacyjnej o 50%.Wbrew twierdzeniom skarżącego wyniki kontroli na miejscu, wykonanej w dniu 4 lipca 2007 roku, które stwierdzają, że działka ewidencyjna nr "[...]" (błędnie oznaczona przez wnioskodawcę jako "[...]") w obrębie Z. jest ogrodzona siatką leśną, nie spowodowały w protokole pomniejszenia powierzchni na której mają być zastosowane repelenty. Organ zauważył, że premia pielęgnacyjna przyznana została do zadeklarowanych przez beneficjenta działek rolnych we wniosku o przyznanie płatności na zalesianie gruntów rolnych na rok 2005 i nie dokonano żadnych pomniejszeń w tym zakresie. Wysokość premii pielęgnacyjnej zestala ustalona według następujących wyliczeń: premia pielęgnacyjna przyznana do terenów bez zastosowania repelentów wynosi: 12,11 ha x 420 zł = 5086,2 zł; 2) premia pielęgnacyjna przyznana do terenów z zastosowaniem repelentów wynosi: 13,40 ha x 700 zł = 9380 zł. Sumując ww. kwoty premia pielęgnacyjna wynosi 14466,2 zł. Taka wysokość premii pielęgnacyjnej przyznana została beneficjentowi decyzją z dnia "[...]" Nr "[...]" w sprawie przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych, o co wnioskował B.B. Dlatego za niezasadny organ uznał zarzut strony, pomniejszenia w protokole powierzchni na której mają być zastosowane repelenty. Powierzchnia deklarowana przez wnioskodawcę na działce ewidencyjnej nr "[...]" obrębu Z. i powierzchnia stwierdzona podczas kontroli na miejscu w dniu 04 lipca 2007 roku wyniosła 1,73 ha. Premia pielęgnacyjna została przyznana do takich powierzchni o jakie wnioskował beneficjent. Do zmniejszenia premii pielęgnacyjnej w wysokości 50% doszło jedynie w związku z nieposiadaniem przez wnioskodawcę dowodów zakupu repelentów. Skargę do Sądu na powyższą decyzje wniósł B.B. Wniósł on o zniesienie sankcji dotyczącej premii pielęgnacyjnej, bądź sposobu jej naliczenia. W uzasadnieniu skargi podniósł, że w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. z 2004 r. Nr 187 poz. 1929 z późn. zm ) w załączniku nr 1 różnicuje się premię pielęgnacyjna ( czy stosuje się repelenty, czy też nie ), bez stosowania repelentów stawka wynosi 420 zł za ha. W związku z tym skarżący uznał, że premia pielęgnacyjna za stosowanie repelentów wynosiła 280 zł za 1 ha. Według jego wyliczenia sankcja winna wynosić 1876 zł ( 13,40 ha x 140 zł, a nie 7233,10 zł, jak wyliczono w zaskarżonej decyzji. Ponadto skarżący podniósł, że działki nr "[...]" i "[...]" ( o powierzchni 1,14 ha) były ogrodzone, co potwierdza protokół kontroli. Zdaniem B. B. ogrodzenie spełnia rolę repelentów. W związku z tym ta powierzchnia nie powinna być brana przy wyliczeniu sankcji. W konsekwencji wyliczona sankcja powinna wynosić 1716,40 zł. Ponadto skarżący podkreślił, że kontrola została przeprowadzona 4 lipca 2007 r. Tymczasem zgodnie z planem zalesiania repelenty powinny być stosowane po 30 listopada każdego roku. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga jest częściowo uzasadniona. Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Zatem istotą sądowej kontroli jest ocena zgodności lub niezgodności zaskarżonego aktu administracyjnego z normą prawną. W tym celu sąd administracyjny dokonuje wykładni przepisów prawnych, które były podstawą wydania zaskarżonej decyzji. Następnie ocenia prawidłowość zastosowania odpowiednio rozumianego przepisu prawnego do ustalonego stanu faktycznego sprawy. Zgodnie z art. 5 ust 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej ( Dz.U.03.229.2273 ) pomoc o zalesiania gruntów rolnych, jest udzielana, wstrzymywana, zawieszana lub zmniejszana w drodze decyzji administracyjnej kierownika jednostki organizacyjnej Agencji. W art. 3 ust.2 pkt 1 cytowanej ustawy Rada Ministrów została upoważniona , w drodze rozporządzenia, do określenia szczegółowych warunków i trybu udzielania, wstrzymywania, zawieszania, zwracania i zmniejszania pomocy finansowej na działania objęte planem, a także przestrzenny zasięg wdrażania tych działań, mając na względzie zapewnienie prawidłowej realizacji planu i ustalenia dokonane z Komisją Europejską. Na podstawie § 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U.04.187.1929 ) płatność na zalesianie jest udzielana producentowi rolnemu będącemu osobą fizyczną albo spółdzielnią produkcji rolnej, który spełnia łącznie następujące warunki: 1)został wpisany do ewidencji producentów, stanowiącej część krajowego systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności; 2)zobowiązał się do: a) zalesienia działek rolnych, na których do dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności była prowadzona działalność rolnicza, b) pielęgnacji założonej uprawy leśnej, przez okres 5 lat od dnia wykonania zalesienia - zgodnie z planem zalesienia, w rozumieniu przepisów o lasach; 3) zobowiązał się do prowadzenia założonej uprawy leśnej, o której mowa w pkt 2 lit. b, przez okres 20 lat od dnia uzyskania pierwszej płatności na zalesianie. Płatność na zalesianie dzieli się na: 1)wsparcie na zalesienie - stanowiące jednorazową, zryczałtowaną płatność za poniesione koszty zalesienia i ewentualnego ogrodzenia uprawy leśnej, w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów, wypłacaną w pierwszym roku po dniu wykonania zalesienia; 2) premię pielęgnacyjną - stanowiącą zryczałtowaną płatność za poniesione koszty prac pielęgnacyjnych, w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów, wypłacaną corocznie przez okres 5 lat począwszy od dnia wykonania zalesienia; 3) premię zalesieniową - stanowiącą zryczałtowaną płatność za utracone dochody z tytułu przeznaczenia gruntów rolnych na grunty leśne, w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów, wypłacaną corocznie przez okres 20 lat począwszy od dnia wykonania zalesienia ( § 4 ust. 1 RR.M.). Producent rolny, któremu przyznano płatność na zalesianie, przechowuje przez 5 lat od dnia zakończenia realizacji planu zalesienia dowody zakupu: sadzonek przeznaczonych do zalesienia wnioskowanych działek rolnych; repelentów. Jeżeli w wyniku kontroli zostanie stwierdzone, że producent rolny: 1) nie realizuje planu zalesienia, 2) nie posiada dokumentów, o których mowa w § 12 wsparcie na zalesienie albo premia pielęgnacyjna podlega zmniejszeniu; wysokość zmniejszeń jest określona w załączniku nr 5 do rozporządzenia( § 13 ust. 1 R.R.M.) Zgodnie załącznikiem nr 1 powołanego rozporządzenia premia pielęgnacyjna bez stosowania repelentów na terenach o korzystnej konfiguracji - 420 zł/ha , na stokach o nachyleniu powyżej 12 procent 750 zł, premia pielęgnacyjna z zastosowaniem repelentów odpowiednio 700 zł/ha i 1100 zł/ha. Zgodnie z art. 18 ustawy o lasach (Dz.U.05.45.435 j.t. ) plan urządzenia lasu zawiera m. in. zasady pielęgnowania i ochrony lasu. Decyzja o stosowaniu sankcji dotyczy roku 2006. Kontrola została przeprowadzona 4 lipca 2007 r. W skardze B. B. przyznał, że zgodnie z planem zalesiania repelenty powinny być stosowane po 30 listopada każdego roku. A zatem do 30 listopada 2006 r. W konsekwencji dowody dotyczące zakupu i stosowania repelentów w 2007r. nie mają żadnego znaczenia w rozpoznawanej sprawie. Do zmniejszenia premii pielęgnacyjnej w wysokości 50% doszło jedynie w związku z nieposiadaniem przez wnioskodawcę dowodów zakupu repelentów. Fakt posiadania ogrodzenia nie miał znaczenia przy określeniu wysokości premii pielęgnacyjnej. W postępowaniu administracyjnym skarżący nie negował faktu, że nie posiadał dowodu zakupu repelentów. W związku z tym organy miały prawo stosować sankcje. Prawo do stosowania sankcji wynika z powołanych przepisów prawa materialnego. Skarżący nie posiadał dowodów zakupu repelentów za 2006 r. A zatem naruszył obowiązki określone w § 12 ust. 1 powoływanego Rozporządzenia Rady Ministrów. Zgodnie z § 13 ust. 1 cytowanego Rozporządzenia premia pielęgnacyjna podlega zmniejszeniu. Wysokość zmniejszeń jest określona w załączniku nr 5 do rozporządzenia. Przy wyliczeniu premii pielęgnacyjnej organ nie brał pod uwagę faktu, że dana działka była ogrodzona. W związku z tym, ta okoliczność nie ma również znaczenia przy wyliczeniu sankcji. Częściowo jest natomiast uzasadniony zarzut skarżącego odnośnie sposobu wyliczenia sankcji. Organ odwoławczy wskazał, że wysokość premii pielęgnacyjnej zestala ustalona według następujących wyliczeń: premia pielęgnacyjna przyznana do terenów bez zastosowania repelentów wynosi: 12,11 ha x 420 zł = 5086,2 zł; 2) premia pielęgnacyjna przyznana do terenów z zastosowaniem repelentów wynosi: 13,40 ha x 700 zł = 9380 zł. Sumując ww. kwoty premia pielęgnacyjna wyniosła 14466,20 zł. Z naruszeniem powołanych przepisów prawa materialnego została wyliczona sankcja w związku z przyjęciem, że skarżący nie posiadał dowodu zakupu repelentów. W stanie faktycznym sprawy, odmiennie niż przy przyznaniu premii pielęgnacyjnej, organy administracyjne wyliczyły sankcję. Należy zgodzić się, że premia pielęgnacyjna została przyznana do całości zalesionych gruntów (czyli do powierzchni 25.51 ha), a nie jedynie do powierzchni gruntów, gdzie zastosowane zostały repelenty ( czyli powierzchni 13,40 ha). Natomiast te stawki są niższe do uprawy bez zastosowania repelentów i wyższe gdzie zastosowane zostały repelenty. I ta premia pielęgnacyjna została wyliczona odrębnie odnośnie obu kategorii upraw. W zawiązku z tym nie można zgodzić się z poglądem, że zmniejszenie premii pielęgnacyjnej o 50% odnosi się do całej przyznanej premii pielęgnacyjnej, czyli kwoty 14 466,20 zł., która przyznana została decyzją Kierownika Biura Powiatowego Nr "[...]" w sprawie przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych z dnia "[...]". Dalej idące zarzuty skarżącego nie zasługują na uwzględnienie. Nie można uznać poglądu skarżącego, że premia pielęgnacyjna za stosowanie repelentów wynosiła 280 zł za 1 ha. W związku z tym, jego zdaniem, sankcja powinna wynosić 140 zł /ha. Premia pielęgnacyjna za zalesienie terenów z zastosowaniem repelentów wynosiła w tej sprawie 700 zł za 1 ha. W związku z powyższym zmniejszenie premii pielęgnacyjnej o 50% może dotyczyć terenów z zastosowaniem repelentów. A zatem dotyczyć kwoty 9380 zł. W rezultacie premia pielęgnacyjna w danym roku mogła być zmniejszona o kwotę 4694 zł, a nie o kwotę przyjętą przez organy, czy też wyliczoną w skardze przez B. B.. Organy administracyjne podatkowe wadliwie zrekonstruowały treść załącznika nr 5 do rozporządzenia w związku z § 13 ust. 1 R.R.M. Nie powiązały bowiem tych przepisów z załącznikiem nr 1 powołanego rozporządzenia, w przedmiocie zasad przyznawania premii pielęgnacyjnej. W konsekwencji dokonały wadliwej subsumcji tych przepisów do ustalonego stanu faktycznego. Na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, D.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej cyt. jako p.p.s.a.). p.ps.a. należało orzec jak w pkt I sentencji wyroku. W oparciu o treść art. 152 p. p. s. a. orzeczono jak w pkt II wyroku. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i 209 P. p. s. a. . ( pkt III wyroku ).