I SA/Ol 550/14
PostanowienieWSA w Olsztynie2014-09-30
Skład orzekający: Ryszard Maliszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który wykazał stratę w działalności gospodarczej i zablokowane konto bankowe, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mimo posiadania majątku, jego obecna sytuacja finansowa, w tym strata w działalności gospodarczej i zablokowane konto bankowe, uniemożliwia pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego.Stan faktyczny
R.Ż. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zryczałtowanego podatku dochodowego. Wcześniej referendarz odmówił przyznania prawa pomocy, jednak strona wniosła sprzeciw. Wnioskodawca przedstawił swoją trudną sytuację finansową, w tym zadłużenie związane z nieruchomościami, zablokowane konto bankowe przez US, zawieszenie działalności gospodarczej i stratę w tej działalności. Po uzupełnieniu wniosku i przedłożeniu dokumentów, sąd rozpoznał sprawę.Rozstrzygnięcie
Przyznano R.Ż. prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 30 września 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ryszard Maliszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 września 2014 roku wniosku R.Ż. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R.Ż. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie: zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. postanawia: przyznać R.Ż. prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie po rozpoznaniu w dniu 15 września 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.Ż. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R.Ż. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie: zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. postanowił odmówić przyznania prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych.
W wyniku wniesienia przez stronę skarżącą sprzeciwu przeciwko wskazanemu postanowieniu straciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym (art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 dalej cyt. jako p.p.s.a.).
Wnioskiem z dnia 17 lipca 2014 r. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Następnie, na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy, złożył oświadczenie na urzędowym formularzu PPF, w którym ponowił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Ze złożonego przez skarżącego formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwójką pełnoletnich, studiujących dzieci. Utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych z prowadzonej działalności gospodarczej, z której dochód za 2013 r. wyniósł 2427 zł miesięcznie. Wnioskodawca oświadczył, że posiada mieszkanie o powierzchni 124 m2, w związku z którym posiada zadłużenie w kwocie 122.332 ChF, oraz dom o powierzchni 245 m2, na zakup którego zaciągną kredyt- aktualne zadłużenie z tego tytułu wynosi 91.215 ChF. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że z powodu zablokowania konta bankowego przez US, nie ma możliwości korzystania z kredytu bankowego, który był związany z posiadanym rachunkiem bankowym i z którego korzystał od kilku lat. Podkreślił, że również działalność gospodarcza została znacznie ograniczona, gdyż większość firm preferuje płatności przelewem. Oświadczył, że po rozwodzie z żoną pozostał sam w dużym mieszkaniu, zakupionym na kredyt. Podkreślił, że wartość kredytu przewyższa wartość mieszkania, co uniemożliwia jego sprzedaż. Oświadczył, że z dniem 1.08.2014r. zawiesza działalność gospodarczą, z uwagi na jej nieopłacalność. Dodatkowo stwierdził, że działania Izby Skarbowej spowodowały, że nie może prowadzić działalności gospodarczej, nadto zablokowanie rachunku bankowego skutkowała, niemożliwością systematycznego spłacania kredytu.
Pismem z dnia 7 sierpnia 2014 r. skarżący na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012r. , poz. 270 ze zm. dalej cyt. jako "p.p.s.a."), wezwany został do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych oświadczeń i przedłożenie dokumentów źródłowych w zakresie okoliczności dotyczących jego stanu majątkowego, które mogą mieć wpływ na ocenę zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy.
W odpowiedzi na wezwanie skarżący pismem z dnia 22 sierpnia 2014 r. (data wpływu 27.08.2014r.) wyjaśnił, że mieszkanie przy ul. L. 74/2 w E. wynajął za środki uzyskane z wynajmu spłaca raty kredytu. Wynajmująca firma ponosi również koszty utrzymania ww. mieszkania. Skarżący zamieszkuje w domu przy ul. S. 12 we F., ogrzewa się kominkiem. Opał zgromadzili już wcześniej. Ponosi niewielkie opłaty z tytułu użytkowania tylko jednego pomieszczenia. Dom wymaga generalnego remontu. Nie korzysta z pomocy osób bliskich. Oświadczył, że posiada jeden rachunek bankowy założony w banku A., który to w czerwcu br. został zablokowany przez organ podatkowy. Nie posiada lokat bankowych ani też rachunku bankowego. Przedłożył umowę kupna nieruchomości wraz ze wspólnikiem spółki cywilnej. Obecnie firma nie prowadzi działalności gospodarczej. Były wspólnik otworzył nową działalność gospodarczą. Wskazał, że posiada dwa samochodu: marki M. oraz N. rok produkcji 2009 r. objęte zastawem skarbowym. Wyjaśnił, że na utrzymaniu ma 21-letniego syna, studiującego w P., który zamieszkuje tam na stałe. Koszty utrzymania studiującej w G. córki ponosi była żona. Stwierdził, że posiada prawomocny wyrok rozwodowy. Z byłą małżonką nie posiadali wspólnego majątku. Nie posiada oszczędności, polis ubezpieczeniowych na życie.
Wniósł o wnikliwe rozpatrzenie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz uwzględnienie faktu, iż do trudnej sytuacji życiowej przyczyniły się organy podatkowe.
Do oświadczeń załączył: wypis aktu notarialnego z dnia 11 marca 2004 r. – umowę sprzedaży nieruchomości przy ul. M. w T. na rzecz spółki cywilnej, której wspólnikiem był R.Ż., kopię umowy najmu lokalu położonego przy ul. L. 74/2 w E., powiadomienie o wysokości opłat za mieszkanie przy ul. L. 74/2, historię operacji przeprowadzonych na rachunku bankowym w banku B. (dawny bank A.) w okresie od 01.05.2014 r. do 23.08.2014 r., kopię zeznania podatkowego PIT-37 za 2013 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części, albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego, lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie.
Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Mając na uwadze przedstawioną sytuację skarżącego, która została uzupełniona dokumentami dołączonymi do sprzeciwu, stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez skarżącego zakresie. Wskazać należy, iż wnioskodawca w chwili obecnej nie prowadzi działalności gospodarczej ( k. 57 akt sądowych). Z przedłożonego podsumowania księgi przychodów i rozchodów za okres od 1 stycznia 2014r. do 31 lipca 2014r. wynika, że za ten okres poniósł on stratę w działalności gospodarczej w wysokości 37957,31 zł (k. 56 akt sądowych ).
W tych okolicznościach, za zasadne uznano przyznanie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie i na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło