I SA/Ol 550/16
PostanowienieWSA w Olsztynie2016-08-12
Skład orzekający: Małgorzata Klimek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, pomimo wezwania do uzupełnienia dokumentacji i braku jej przedłożenia?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ skarżący, pomimo wezwania, nie przedłożył wymaganych dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji majątkowej i finansowej. Brak tych dokumentów uniemożliwił weryfikację jego oświadczenia i ocenę rzeczywistych zdolności płatniczych, co jest warunkiem koniecznym do przyznania prawa pomocy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący T. S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, wskazując na swoje dochody i wydatki. Sąd wezwał go do uzupełnienia dokumentacji dotyczącej jego sytuacji materialnej i finansowej, w tym dochodów małżonki oraz posiadanych aktywów i zobowiązań. Skarżący nie przedłożył żądanych dokumentów w wyznaczonym terminie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki z o.o. za zaległości podatkowe spółki, odsetki za zwłokę, koszty postępowania egzekucyjnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Skarżący T. S., reprezentowany przez radcę prawnego J. K. –S., wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w tym wpisu sądowego w wysokości 500 zł. Z oświadczenia wnioskodawcy złożonego na formularzu wniosku
o przyznanie prawa pomocy (PPF) wynikało, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, córka studiującą w "[...]" oraz niepracującym synem. Jest współwłaścicielem domu w zabudowie szeregowej o powierzchni 254 m2 i szacunkowej wartości 400.000 zł. Innego majątku w postaci: nieruchomości, oszczędności, wierzytelności, papierów wartościowych oraz przedmiotów wartościowych o wartości ponad 5.000 zł nie posiada. Z żoną pozostaje w ustroju rozdzielności majątkowej. Wnioskodawca pracuje i z tego tytułu otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 5.000 zł netto miesięcznie. Odnosząc się do zobowiązań oraz stałych wydatków skarżący wskazał na kredyty w dwóch bankach z miesięczną ratą 1.200 zł, czynsz za wynajem pokoju w Warszawie dla córki – 900 zł, koszty ponoszone na mieszkanie 1.300 zł, media 200 zł, koszty leczenia 300 zł.
W związku z koniecznością uzupełnienia informacji na temat sytuacji materialnej skarżącego, wnioskodawca wezwany został do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji majątkowej
(w zakresie ewentualnego majątku nieruchomego i ruchomego wnioskodawcy oraz jego żony w okresie dwuletnim poprzedzającym złożenie wniosku,) oraz finansowej
(w zakresie wysokości dochodów małżonki, wyciągów z rachunków bankowych wnioskodawcy oraz jego żony z okresu ostatnich czterech miesięcy, wysokości stałych wykazanych zobowiązań czy są to wspólne wydatki małżonków, czy są to koszty podane w całości czy też część ½ przypadająca na skarżącego oraz wysokości opłat za usługę pełnomocnika). W przedmiotowym wezwaniu zawarte zostało pouczenie, zgodnie z którym nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych może stanowić podstawę odmowy przyznania prawa pomocy.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do otrzymania prawa pomocy. To strona ma zatem przekonać rozpoznającego wniosek
o przyznanie prawa pomocy, że nie jest w stanie ponieść określonych kosztów postępowania związanych z wniesieniem skargi. Składając formularz wniosku, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie
o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia
i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji materialnej.
W niniejszej sprawie, pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia o skutkach nieprzedłożenia w wyznaczonym terminie wymienionych w nim dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skarżący nie przedłożył żądanych oświadczeń, czy też dokumentów źródłowych. W tej sytuacji nie jest możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy rzeczywiście skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, lub jakiejś ich części. To, że skarżący, pomimo wezwania, nie przedkłada wskazanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji majątkowej, finansowej, zakresu ponoszonych wydatków, opłat za usługę prawną, uzyskiwanych przez małżonkę dochodów, posiadanego majątku w okresie poprzedzającym złożenie wniosku czy też wyciągów z rachunków bankowych, uniemożliwia zweryfikowanie jego oświadczenia w zakresie sytuacji materialnej, a tym samym ocenę jego rzeczywistych zdolności płatniczych. Rodzi również wątpliwości co do rzetelności złożonego oświadczenia o stanie majątkowym i dochodach i nie pozwala przyjąć w sposób niebudzący wątpliwości, że skarżący nie posiada i nie jest w stanie zdobyć środków pieniężnych, które mogłyby posłużyć do sfinansowania kosztów postępowania czy ich części. Wyjaśnienia zawarte w formularzu PPF, dotyczące stanu rodzinnego, wysokości wydatków oraz wysokości uzyskiwanego przez wnioskodawcę dochodu, nie były wystarczające dla oceny możliwości finansowych wnioskodawcy, nie mogły też stanowić automatycznej przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Prawo pomocy jest bowiem instytucją wyjątkową
i jako taka powinno być stosowne tylko w stosunku do osób, które w sposób niebudzący wątpliwości, w sposób pełny i wyczerpujący wykazały, że spełniają przesłanki do jego otrzymania, czego w warunkach niniejszej sprawy skarżący nie uczynił. Na marginesie wskazać należy, że dochód skarżącego nie jest na tyle niski, aby niemożliwe było uiszczenie przez niego wpisu sądowego. Twierdzenie powyższe uzasadnia również okoliczność, iż w okresie wakacyjnym wnioskodawca ponosi mniejsze koszty związane ze studiami córki, tym samym dysponuje większym budżetem na inne cele.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło