I SA/Ol 571/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 6 października 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. M. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie: zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do maja 2005 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Wnioskiem z dnia 20 września 2011r. skarżący T. M., wniósł o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego przez skarżącego formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z prowadzonej działalności gospodarczej, z której uzyskuje dochody 7184,77 zł brutto miesięcznie. Skarżący jest właścicielem ½ udziału do lokalu mieszkalnego o pow. 46 m2 oraz zakładu produkcyjnego położonego w B. o powierzchni 1600 m2. W złożonym wniosku wnioskodawca wyjaśnił, iż zawiadomieniem z dnia 7.02.2011 r. Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych poinformował go o dokonaniu wpisów hipoteki przymusowej kaucyjnej tytułem zabezpieczenia zobowiązań podatkowych w kwocie 107.718 zł i w kwocie 179.865 zł na nieruchomości budynkowej i gruntowej stanowiącej zakład produkcyjny. Nadto organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia 28.07.2011 r. poinformował go o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego do kwoty 369.185,20 zł. Powyższe spowodowało trudności w przepływie środków pieniężnych, co wiąże się z ograniczeniem w dysponowaniu środkami pieniężnymi przez stronę, a tym samym z wywiązywaniem się z bieżących zobowiązań. Dodatkowo wyjaśnił, iż ograniczenia te mają istotny wpływ na prowadzoną przez niego działalność, w związku z którą zatrudnia ok. 25 osób, a obciążenia z tego tytułu średnio miesięcznie wynoszą ok. 42.489 zł. Powyższe powoduje, że nie może jednorazowo uiścić wpisu w tak znacznej wysokości, a chciałby skorzystać z przysługującego mu prawa do obrony. Nadto oświadczył, iż wykazany dochód miesięczny brutto jest wartością średnią ustaloną na podstawie 8 ostatnich miesięcy i nie jest wartością stałą. Skarżący podkreślił, iż na koniec roku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej może uzyskać znacznie niższy średni dochód miesięczny, albo stratę, w zależności od sytuacji na rynku. Rozpoznając niniejszy wniosek zważono co następuje: Stosownie do treści art. 245 § 1 w zw. z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., strona może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje - stosownie do treści art. 245 § 3 p.p.s.a. - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznaje się je osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Podkreślić przy tym należy, że instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od generalnej zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości obowiązującej w procedurach sądowych, w tym w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Zatem to na stronie spoczywa obowiązek udowodnienia zaistnienia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy w określonym zakresie. Innymi słowy strona winna wykazać, czy też przedstawić w sposób przekonywujący, iż zachodzą wobec niej przesłanki przyznania prawa pomocy. Stosownie bowiem do treści art. 252 § 1 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o jej stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym. Biorąc pod uwagę ustawowe przesłanki uprawniające do skorzystania z prawa pomocy należy stwierdzić, iż rozstrzygając wniosek o przyznanie prawa pomocy bada się aktualną sytuację finansową wnioskodawcy. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, iż z przedstawionego oświadczenia wynika, że średni dochód miesięczny za ostatnie 8 miesięcy skarżącego wyniósł 7.184,77 zł, powyższe w ocenie referendarza sądowego przemawia za uznaniem, iż wnioskodawca posiada środki pieniężne na opłacenie niezbędnych kosztów sądowych w tym wpisu od skargi w kwocie 2.000 zł. Dodatkowo skarżący jest właścicielem majątku w postaci zakładu produkcyjnego oraz współwłaścicielem lokalu mieszkalnego. Okoliczność w postaci zabezpieczenia należności z tytułu zobowiązań podatkowych na majątku skarżącego nie stanowi dostatecznej przesłanki do uznania, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Skarżący pomimo zastosowanych środków zabezpieczających w postaci ustanowienia hipoteki przymusowej na posiadanej nieruchomości jak i zajęcia rachunku bankowego przez organy podatkowe prowadzi nadal działalność gospodarczą, uzyskuje z niej dochody, które jak wskazano wyżej pozwalają na opłacenie kosztów sądowych. Wyjaśnienia odnoście możliwości uzyskania niższych dochodów czy nawet straty nie stanowią przesłanki do przyznania prawa pomocy. Należy stwierdzić, iż prowadząc działalność gospodarczą skarżący winien liczyć się zarówno z pogorszeniem się koniunktury na rynku jak i koniecznością zapłaty zobowiązań podatkowych. Wskazać przy tym należy, że decyzję w zakresie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okres od I do V 2005 r. organ podatkowy I instancji wydał w dniu 26.10.2010 r. a więc prawie rok temu. Zatem można stwierdzić, iż poczynione przez organ podatkowy kroki w zakresie zabezpieczenia określonej decyzjami kwoty zobowiązania podatkowego nie powinny być zaskoczeniem dla wnioskodawcy, zwłaszcza w sytuacji gdy jak wynika z akt, reprezentowany jest przez profesjonalnego pełnomocnika – doradcę podatkowego. Tym samym mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że skarżący winien również zabezpieczyć ewentualne środki pieniężne na należne koszty sądowe w celu zagwarantowania sobie prawa do obrony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W związku z tym, skoro nie są spełnione przesłanki określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.