I SA/Ol 582/11

WyrokWSA w Olsztynie2011-11-17

Skład orzekający: Wiesława Pierechod, Renata Kantecka, Ryszard Maliszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prowadził postępowanie odwoławcze w sposób przewlekły, naruszając przepisy Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę spółki na przewlekłe prowadzenie postępowania podatkowego, uznając, że na dzień wniesienia skargi nie nastąpiło przekroczenie terminu do załatwienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego. Postępowanie odwoławcze było w toku, a termin na jego zakończenie nie upłynął. Ponadto, Dyrektor Izby Skarbowej rozpatrzył ponaglenie w ustawowym terminie.
Stan faktyczny
Spółka A. wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania podatkowego przez Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie wymiaru VAT za okres od XI 2010 r. do III 2011 r. Spółka zarzuciła organom niedotrzymanie ustawowych terminów postępowania i wniosła o stwierdzenie nieważności postępowania oraz ukaranie urzędników. Organ I instancji wszczął postępowanie, przedłużał je, a następnie wydał decyzję. Spółka złożyła odwołanie, a następnie skargę na przewlekłość. Dyrektor Izby Skarbowej uznał ponaglenie spółki za niezasadne i prowadził postępowanie odwoławcze.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wiesława Pierechod, Sędziowie sędzia WSA Renata Kantecka,, sędzia WSA Ryszard Maliszewski (spr.), Protokolant Specjalista Paweł Guziur, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 17 listopada 2011r. sprawy ze skargi spółki A z udziałem Dyrektora Izby Skarbowej na przewlekłe prowadzenie postępowania podatkowego w przedmiocie wymiaru podatku od towarów i usług za okres od XI 2010r. do III 2011r. oddala skargę Spółka A. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie wymiaru podatku od towarów i usług za okres od listopada 2010r. do marca 2011r. Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 29.04.2011r. nr "[...]" powiadomił Spółkę A. o wszczęciu postępowania w sprawie wymiaru podatku od towarów i usług za miesiące od listopada 2010r. do marca 2011r. Następnie pismem z 11.05.2011r. wezwał stronę do dostarczenia wszystkich dokumentów, na podstawie których została wykazana w złożonej w dniu 29.12.2010r. deklaracji VAT-7 za listopad 2010r. kwota nadwyżki z poprzedniej deklaracji w wysokości 851.056,- zł. Organ zobowiązał Stronę także do dostarczenia ewidencji nabyć, w której został wykazany podatek naliczony w powyższej wysokości. Prezes Zarządu Spółki w odpowiedzi z dnia 06.06.2011r. wskazał, że dokumenty w tej sprawie były już okazywane urzędnikom US i były dostarczane ich kopie, które znajdują się w trzech segregatorach w tym Urzędzie. Poinformował o możliwości wglądu do tej dokumentacji w miejscu jej przechowywania gdyż uznał, że dostarczenie jakichkolwiek dokumentów do Urzędu oznacza ich utratę. Postanowieniem z dnia 06.06.2011r. Naczelnik Urzędu Skarbowego poinformował Spółkę o przedłużeniu postępowania do 05.07.2011r. ze względu na konieczność zebrania materiału dowodowego. Z kolei postanowieniem z 14.06.2011r. Organ podatkowy włączył z urzędu jako dowód wyszczególnione jego sentencji dokumenty. Pismem z 10.06.2011r. Strona złożyła ponaglenie na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie, które Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 08.07.2011r. nr "[...]" uznał za niezasadne. Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazał art. 141 § 1 ustawy z dnia 29.08.1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz.U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), w skrócie: O.p. W uzasadnieniu podał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego swoim działaniem nie naruszył obowiązujących przepisów prawa, a w ramach prowadzonego postępowania są podejmowane, bez zbędnej zwłoki, działania konieczne do właściwego zakończenia sprawy. Z kolei pismem z dnia 24.06.2011r. zawiadomiono Spółkę, że zostanie wydana decyzja w sprawie wymiaru podatku od towarów i usług za okres od listopada 2010r. do marca 2011r., a Stronie przysługuje prawo wglądu i zapoznania się z aktami sprawy, jak też wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Spółka skorzystała z tego prawa i w dniu 05.07.2011r. Prezes Zarządu po zapoznaniu się z aktami sprawy wniósł zastrzeżenia dotyczące przebiegu postępowania podatkowego i złożył wnioski dowodowe. Postanowieniem z lipca 2011r. (brak daty dziennej) nr "[...]" Naczelnik Urzędu Skarbowego przedłużył postępowanie do 04.08.2011r., mając na względzie treść wypowiedzi przedstawiciela Spółki w sprawie zebranego materiału dowodowego. W dniu 12.07.2011r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał decyzję nr "[...]" w przedmiocie wymiaru podatku od towarów i usług za okres od listopada 2010r. do marca 2011r. Od tej decyzji Spółka złożyła odwołanie za pośrednictwem organu I instancji, które wpłynęło do US w dniu 04.08.2011r. W skardze z dnia 08.08.2010r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Spółka zarzuciła Dyrektorowi Izby Skarbowej łamanie przepisów O.p., a w szczególności przepisów dotyczących terminu postępowania podatkowego, oraz przepisów związanych z realizacją ponaglenia. Naczelnikowi Urzędu Skarbowego zarzuciła niedotrzymanie ustawowego jednomiesięcznego terminu zakończenia postępowania, wniosła o stwierdzenie nieważności przeprowadzonego niezgodnie z prawem postępowania oraz o ukaranie Naczelnika Urzędu Skarbowego, jak i Dyrektora Izby Skarbowej, karą w wysokości 12 krotności ich miesięcznego wynagrodzenia. Strona wskazała, że Urząd Skarbowy dysponował wszystkimi dokumentami, nie prowadził jakichkolwiek badań, nie powoływał biegłych itp. Bez wątpienia nie była to sprawa szczególnie skomplikowana. Nie było żadnych podstaw, by przedłużyć postępowanie ponad ustawowy miesiąc. Autor skargi podał, że dopiero 2 tygodnie po wszczęciu postępowania Naczelnik Urzędu Skarbowego włączył do akt sprawy część istotnych w sprawie dokumentów. Dokumenty te były od dłuższego czasu w jego posiadaniu, były mu i wielu innym pracownikom urzędu doskonale znane i nic nie stało na przeszkodzie, by włączyć je do akt sprawy już w dniu 29.04.2011r. Wysyłanie pism do podatnika nie stanowi o przedłużeniu terminu postępowania. Wnioski Spółki w sprawie zostały odrzucone, więc i składanie przez Spółkę wniosków nie może stanowić o konieczności przedłużenia postępowania. Ponadto w jej ocenie Dyrektor Izby Skarbowej błędnie uznaje 04.05.2011r. jako datę wszczęcia postępowania przez organ podatkowy I instancji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej odrzucenie bądź w przypadku jej merytorycznego rozpoznania - o oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżone akty administracyjne z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej w skrócie: ppsa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a, a zatem w sprawach, w których mogą być wydawane decyzje i postanowienia (art. 3 § 2 pkt 1, 2 i 3 ppsa) oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 ppsa) i pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a ppsa). Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Przewlekłość postępowania ma miejsce wtedy, gdy organ nie dotrzymuje obowiązującego na podstawie przepisu prawa terminu do załatwienia sprawy. Zgodnie z art. 139 § 1 O.p. załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania dowodowego powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone na podstawie dowodów przedstawianych przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub na podstawie faktów powszechnie znanych i dowodów znanych z urzędu organowi prowadzącemu postępowanie (§ 2). Załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno nastąpić nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia otrzymania odwołania przez organ odwoławczy, a sprawy, w której przeprowadzono rozprawę lub strona złożyła wniosek o przeprowadzenie rozprawy - nie później niż w ciągu 3 miesięcy (§ 3). Terminy do załatwienia spraw ustanowione w art. 139 § 1-4 o.p. mają charakter procesowy, a wobec tego ich upływ nie pozbawia organu celnego zdolności orzekania w sprawie przed nim zawisłej. W przypadku przekroczenia terminu załatwienia sprawy decyzja jest ważna i skuteczna, nie są to bowiem terminy prawa materialnego, które powodowałyby przedawnienie orzekania w sprawie. Spełnienie przez organ wymogu z art. 140 § 1 Ordynacji podatkowej, czyli zawiadomienie strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie nie wyklucza automatycznie istnienia bezczynność organu. Obowiązek podania przyczyny niedotrzymania terminu jest elementem, który pozwala dokonać merytorycznej kontroli przyczyn niezałatwienia sprawy we właściwym terminie. Podkreślenia wymaga to, że w art. 140 § 1 Ordynacji podatkowej, ustawodawca posłużył się pojęciem "nowy termin" a nie pojęciem "przedłużony termin". Oznacza to, że są to samodzielne terminy a nie jeden przedłużony termin. Sąd stwierdza, że nie wystąpiło zarzucane Dyrektorowi Izby Skarbowej w skardze łamanie przepisów O.p., a w szczególności przepisów dotyczących terminu postępowania podatkowego. W zakresie zarzucanego łamania przez Dyrektora Izby Skarbowej przepisów O.p., a w szczególności przepisów dotyczących terminu postępowania podatkowego uznać należy, że na dzień wniesienia skargi (10.08.2011r.) nie nastąpiło przekroczenie terminu załatwienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z 12.07.2011r. nr "[...]" w przedmiocie wymiaru podatku od towarów i usług za okres od listopada 2010r. do marca 2011r. Jak wynika z akt sprawy odwołanie wpłynęło za pośrednictwem organu I instancji w dniu 04.08.2011r. (k-22 akt podatkowych) i postępowanie to jest w toku, zgodnie z informacją Dyrektora Izby Skarbowej podaną w odpowiedzi na skargę. Przedstawiona regulacja art. 139 O.p. ma zastosowanie także do postępowania wszczętego w związku z ponagleniem na podstawie art. 141 § 1 O.p. Jak wynika z akt sprawy pismo wszczynające postępowanie tego organu, zatytułowane "ponaglenie", wpłynęło do Izby Skarbowej w dniu 17.06.2011r. (karta nr 23 akt podatkowych), natomiast postanowienie z dnia 08.07.2011r. nadano jeszcze tego samego dnia w placówce Poczty Polskiej, co dokumentuje załączone do postanowienia potwierdzenie odbioru (k. 24 akt podatkowych). Dyrektor Izby Skarbowej załatwił zatem sprawę w terminie 21 dni od daty otrzymania ponaglenia zatem z zachowaniem terminu wskazanego w art. 139 § 1 O.p. Odnośnie uwag co do postępowania Naczelnika Urzędu Skarbowego Sąd stwierdza, że w tym zakresie Dyrektor Izby Skarbowej wypowiedział się w w/w postanowieniu z dnia 08.07.2011r. Wyjaśnić jedynie wypada, że postanowienie organu podatkowego I instancji z 29.04.2011r. zostało doręczone Stronie w dniu 04.05.2011r. i z tą datą następuje wszczęcie postępowania z urzędu – w myśl art. 165 § 4 O.p. jest to dzień doręczenia stronie postanowienia o wszczęciu postępowania, co zasadnie Dyrektor Izby Skarbowej zauważył w odpowiedzi na skargę. Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z treści art. 149 § 1 p.p.s.a. wynika, że wniesienie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania powinno nastąpić w czasie prowadzenia postępowania podatkowego. Postępowanie podatkowe przed Organem I Instancji zakończyło się wydaniem w dniu 12.07.2011r. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego decyzji nr "[...]" w przedmiocie wymiaru podatku od towarów i usług za okres od listopada 2010r. do marca 2011r. Od tej decyzji Spółka złożyła odwołanie za pośrednictwem organu I instancji, które wpłynęło do US w dniu 04.08.2011r. W dacie wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania podatkowego, nie upłynął termin określony w art. 139 § 3 O.p. do załatwienia sprawy w postępowaniu odwoławczym. Załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno nastąpić nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia otrzymania odwołania przez organ odwoławczy, a sprawy, w której przeprowadzono rozprawę lub strona złożyła wniosek o przeprowadzenie rozprawy - nie później niż w ciągu 3 miesięcy. W związku z tym nie można zasadnie twierdzić, że postępowanie odwoławcze jest prowadzone w sposób przewlekły. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. Wobec treści wyroku bezzasadny jest również wniosek Spółki o ukaranie organów podatkowych karą grzywny.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło