I SA/Ol 628/12
PostanowienieWSA w Olsztynie2012-11-23
Skład orzekający: Anna Ambroziak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego) wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania?Ratio decidendi
Sąd (referendarz sądowy) przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że sytuacja materialna skarżącej, która utrzymuje się z ograniczonych środków finansowych wraz z rodziną i korzysta ze wsparcia instytucji pomocy społecznej, uzasadnia zwolnienie od wszelkich kosztów postępowania i ustanowienie radcy prawnego. Strona wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca B. G. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej i jednocześnie wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Skarżąca przedstawiła swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody, utrzymywanie dwóch córek, zajęcie wynagrodzenia, a także ponoszone wysokie koszty utrzymania. Wskazała również na wcześniejsze postanowienie WSA o przyznaniu prawa pomocy w podobnej sytuacji.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie - Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi B. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: określenia kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2006 r. postanawia : przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego
B. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" w przedmiocie określenia kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2006 r.
W skardze zawarła także wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Następnie wnioskiem z dnia 12 października 2012 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF, skarżąca B. G., zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Ze złożonego przez skarżącą formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwiema córkami. Uzyskuje dochody z tytułu: wynagrodzenia za pracę w wysokości 810 zł brutto oraz z zaliczek alimentacyjnych w wysokości po 400 zł na każde dziecko. Oświadczyła, że nie posiada majątku. W uzasadnieniu wniosku wyjaśniła, że na utrzymaniu ma dwie córki. Utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę, na którym dokonano zajęcia na rzecz alimentów dla dorosłej córki. Nadto oświadczyła, że nie może ponieść kosztów postępowania ani opłacić profesjonalnego pełnomocnika. Dodatkowo wskazała, że korzysta z dodatku mieszkaniowego wypłacanego przez MOPS w kwocie 25 zł. Zamieszkuje w mieszaniu stanowiącym własność Gminy. Ponosi miesięczne koszty w wysokości: 350 zł czynsz, energia elektryczna ok. 200 zł, ogrzewanie gazowe średnio ok. 300 zł, opłata abonamentowa za TV 110 zł. Łącznie z tego tytułu wydatkuje ok. 910 zł miesięcznie. Dodatkowo oświadczyła, że do kosztów utrzymania dokłada się pełnomocnik skarżącej w wysokości około 200 - 300 zł miesięcznie w zależności od wysokości rachunków za media. Wobec powyższego łączne wydatki z tego tytułu jakie ponosi strona wynoszą około 650 zł miesięcznie. Pozostałą kwotę ok. 1000 zł wydatkuje na: żywność – 900 zł miesięcznie i ubranie – 100 zł miesięcznie. W rubryce 11 formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF wskazała, że decyzją z dnia "[...]" Prezes ZUS umorzył zaległe składki, decyzją z dnia "[...]" Naczelnik US umorzył zaległość podatkową za maj 2004 r. Podkreśliła, że od kwietnia 2010 r. płaci alimenty na rzecz pełnoletniej córki w wysokości 600 zł miesięcznie. Nadto wskazała, że postanowieniem z dnia 8.05.2012 r. sygn. akt I SA/Ol 183/12 WSA w Olsztynie przyznał stronie prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych w niezmienionej sytuacji rodzinnej i majątkowej strony.
Zarządzeniem z dnia 22 listopada 2012 r. do akt niniejszej sprawy włączono - materiały zgromadzone przez tut. Sąd, w związku z prowadzonym postępowaniem o przyznanie prawa pomocy w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 419/12.
Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sąd ( referendarz sądowy) przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast stosownie do pkt 2 §1 art. 246 ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zaznaczyć jednocześnie należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art.245 § 2 i 3 p.p.s.a.).
W tym miejscu należy podkreślić, że w orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, zgodnie z art. 246 § 1 i 2 p.p.s.a., w którego treści używa się określenia "gdy wykaże", iż ciężar dowodu spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Wskazuje się, że strona ma przekonać sąd, iż znajduje się w sytuacji opisanej w tych przepisach, która uniemożliwia poniesienie jej jakichkolwiek kosztów postępowania lub poniesienie pełnych kosztów postępowania. W związku z tym to sam wnioskodawca powinien należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy i jeżeli fakty, które podaje we wniosku, nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z zawartymi tam informacjami o stanie majątkowym strony, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy (postanowienie NSA z dnia 9 września 2004 r. sygn. akt FZ 360/04; M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, komentarz do art. 246 p.p.s.a.).
Mając na uwadze sytuację materialną skarżącej stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez nią zakresie. Wskazać należy, iż wnioskodawczyni wraz ze swoją rodziną utrzymuje się z ograniczonych środków finansowych. Korzysta z pomocy instytucji powołanych do wspierania osób najuboższych. Trudno zatem uznać, aby ze środków finansowych jakimi dysponuje miesięcznie jej rodzina, skarżąca była w stanie zgromadzić środki pieniężne na pokrycie przedmiotowych kosztów postępowania sądowego oraz kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
W tej sytuacji, za uzasadnione uznać należy przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, gdyż z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art.246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło