I SA/Ol 642/15
PostanowienieWSA w Olsztynie2015-11-30
Skład orzekający: Małgorzata Klimek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego i kosztów zastępstwa procesowego, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący, pomimo wezwania, nie przedłożył dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących jego sytuacji materialnej. Brak tych dowodów uniemożliwił zweryfikowanie jego oświadczenia i ocenę rzeczywistych zdolności płatniczych, co jest niezbędne do przyznania prawa pomocy na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący H. P. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, powołując się na niskie dochody z emerytury i stan zdrowia. Sąd wezwał go do uzupełnienia dokumentacji dotyczącej jego sytuacji materialnej i finansowej. Skarżący nie przedłożył żądanych dokumentów, co uniemożliwiło sądowi ocenę jego zdolności płatniczych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2015r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. P. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi H. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: odmowy wszczęcia postępowania w zakresie wstrzymania wykonania decyzji postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Wnioskiem z dnia 19 października 2015r. skarżący H. P. wniósł
o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego.
Z oświadczenia wnioskodawcy wynikało, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Jest właścicielem domu o powierzchni 100m2 oraz działki gruntu
o powierzchni 4 ha, innego majątku nie posiada. Utrzymuje się z emerytury
w wysokości 2.500 zł netto. Argumentując wniosek wskazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów wpisu od skargi, a ze względu na swój wiek oraz stan zdrowia nie jest w stanie skutecznie reprezentować się przed sądem.
Wnioskodawca załączył kserokopię faktury za wodę z dnia 14.07.2015r.
w wysokości 159,88 zł (k. 14), kserokopię faktury za energię elektryczna w wysokości 497,81 zł za okres 04.06.2015r do 13.08.2015r. (k. 15), kserokopię faktury za gaz za okres 27.06.2015r. do 26.08.2015r. w wysokości 288,89 zł, (k. 16), kserokopię za usługi operatora Orange w wysokości 38,23 zł (k.17), w wysokości 34,50 zł (k. 18),
w wysokości 34,37 zł (k. 19).
W związku z koniecznością uzupełnienia informacji na temat sytuacji materialnej skarżącego, wnioskodawca wezwany został do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji majątkowej
i finansowej (w zakresie dotyczącym wszystkich ponoszonych wydatków, wyciągów
z rachunków bankowych z okresu ostatnich sześciu miesięcy, sposobu wykorzystywania nieruchomości w tym prowadzenia gospodarstwa rolnego i wszelkich dochodów z niego uzyskiwanych, ewentualnego majątku nieruchomego i ruchomego
w okresie dwuletnim poprzedzającym złożenie wniosku). W przedmiotowym wezwaniu zawarte zostało pouczenie, zgodnie z którym nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych może stanowić podstawę odmowy przyznania prawa pomocy.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że
w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do otrzymania prawa pomocy. To strona ma zatem przekonać rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, że nie jest
w stanie ponieść określonych kosztów postępowania związanych z wniesieniem skargi oraz ustanowieniem dla siebie pełnomocnika. Składając formularz wniosku, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie
o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia
i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji materialnej.
W niniejszej sprawie, pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia o skutkach nieprzedłożenia w wyznaczonym terminie wymienionych w nim dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skarżący nie przedłożył żądanych dodatkowych oświadczeń, czy też dokumentów źródłowych, jak również żadnego pisma wyjaśniającego brak ich złożenia. Wobec powyższego nie jest możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy rzeczywiście skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych oraz kosztów zastępstwa prawnego. To, że skarżący, mimo wezwania, nie przedkłada żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji majątkowej, finansowej, ponoszonych wydatków, uzyskiwanych dochodów, rzeczywistej wielkości posiadanego majątku nieruchomego czy też wyciągów
z rachunków bankowych, nie wyjaśniając jednocześnie przyczyn braku ich złożenia, uniemożliwia zweryfikowanie jego oświadczenia w zakresie aktualnej sytuacji materialnej i tym samym ocenę jego rzeczywistych zdolności płatniczych. Rodzi również wątpliwości co do rzetelności złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku
i dochodach i nie pozwala przyjąć w sposób niebudzący wątpliwości, że skarżący nie posiada i nie jest w stanie zdobyć środków pieniężnych, które mogłyby posłużyć do sfinansowania kosztów postępowania w niniejszej sprawie bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla niego i jego rodziny. Oświadczenie niepełne oraz takie, które budzi wątpliwości nie może stanowić podstawy przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy jest bowiem instytucją wyjątkową i jako taka powinno być stosowne tylko w stosunku do osób, które w sposób nie budzący wątpliwości wykazały, że spełniają przesłanki do jego otrzymania, czego w warunkach niniejszej sprawy skarżący nie uczynił.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło