I SA/Ol 649/12

PostanowienieWSA w Olsztynie2012-11-28

Skład orzekający: Małgorzata Klimek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykaże trudną sytuację materialną, rodzinną i zdrowotną, może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony dla niego radca prawny w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, uznając, że skarżący wykazał, iż jego trudna sytuacja materialna, rodzinna i zdrowotna uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja prawa pomocy ma na celu zapewnienie realizacji prawa do sądu stronom znajdującym się w trudnej sytuacji finansowej.
Stan faktyczny
Skarżący J. C. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wskazał na niskie dochody z rent (łącznie 1691 zł dla trzyosobowej rodziny), chorobę nowotworową, zawał serca, nadciśnienie, cukrzycę oraz chorobę żony. Posiada dom i niewielką nieruchomość rolną. Sąd analizował jego sytuację materialną, rodzinną i zdrowotną.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącego od kosztów sądowych 2) ustanowiono dla skarżącego radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. C. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. C. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie: odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2011 oraz nałożenia sankcji finansowej postanawia: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych 2) ustanowić dla skarżącego radcę prawnego Wnioskiem z dnia 18 listopada 2012r. skarżący J. C. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego w wysokości 200 zł oraz ustanowienie radcy prawnego. Ze złożonego przez skarżącego formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz z przedłożonych przez niego dokumentów źródłowych wynika, iż jedynym dochodem wnioskodawcy jest renta w wysokości 849 zł. Wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną oraz synem. Małżonka skarżącego uzyskuje rentę w wysokości 842 zł. Łączny dochód rodziny wynosi 1691 zł. Syn skarżącego pozostaje na utrzymaniu rodziców, jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, studiuje. Skarżący posiada dom o powierzchni 120 m2 na działce o powierzchni 0,18 ha oraz nieruchomość rolną o powierzchni 0,24 ha. Nie posiada majątku ruchomego, zasobów pieniężnych, przedmiotów o znacznej wartości. Wnioskodawca argumentując swój wniosek wskazał na stan zdrowia. Wyjaśnił, ze jest po zawale serca, choruje na nadciśnienie tętnicze, cukrzycę leczoną insuliną oraz chorobę nowotworową. Od 2007r. leczony jest chemioterapią i radioterapią. Jego żona choruje na cukrzycę oraz na odklejanie siatkówki ocznej, leczy się w Przychodni w "[...]". Leczenie polega na laserowym klejeniu siatkówki. Skarżacy wskazał, iż dużym obciążeniem budżetu rodziny jest zakup leków oraz dojazd do specjalistycznych przychodni w "[...]". Do wniosku skarżący dołączył Kartę informacyjną leczenia szpitalnego z "[...]" Centrum Onkologii oraz Orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności z dnia 03.09.2012r. Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012r., poz. 270, dalej cyt. jako p.p.s.a.) Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast stosownie do pkt 2 §1 art. 246 ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W myśl art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Wskazać należy, iż skarżący, w wystarczający sposób uwiarygodnił swoją sytuację materialną, bytową i rodzinną, wykazując, iż jest ona na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie. Na podstawie złożonych oświadczeń i dokumentów stwierdzić można, iż wnioskodawca i jego rodzina utrzymują się z niewysokich dochodów w postaci świadczeń rentowych. Na utrzymaniu skarżącego pozostaje bezrobotny syn. Trudno zatem uznać, aby z otrzymywanych rent (w łącznej kwocie 1.691 zł), przy konieczności utrzymania trzyosobowej rodziny, skarżący był w stanie zgromadzić środki pieniężne na pokrycie przedmiotowych kosztów postępowania sądowego oraz kosztów ustanowienia pełnomocnika. Posiadany majątek nieruchomy służy zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych rodziny. Również powierzchnia nieruchomości rolnej (0,24 ha) nie wskazuje na możliwość pozyskania dodatkowych środków finansowych. Nie bez znaczenia jest również fakt, iż skarżący jest osobą schorowaną, która musi zapewnić sobie środki na zakup leków i leczenie. W tej sytuacji, za uzasadnione uznać należy przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, gdyż z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.. W związku z tym na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzec należało jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło