I SA/Ol 654/07

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 31 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata ze skargi J. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[ ...]" , Nr "[ ...]" w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. 2. odmówić ustanowienia adwokata Na mocy art. 243 §1 w związku z art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153 , poz. 1270, dalej p.p.s.a. ) Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do pkt 2 §1 art. 246 ustawy Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie częściowym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskiem z dnia 6.12.2007r. złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej J.O. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z oświadczenia skarżącego wynika, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z zasiłku stałego przyznanego przez MOPS w wysokości 444 zł miesięcznie. Skarżący wyjaśnił, iż nie posiada żadnego majątku ruchomego jak i nieruchomego. Ponosi miesięczne stałe wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego tj: za wynajem pokoju 150 zł oraz zakup lekarstw 180 zł. W uzasadnieniu wniosku strona oświadczyła także, iż nie ma możliwości uregulowania zaległości podatkowych jak i kosztów sądowych, gdyż od 1998r. poważnie choruje, zaś z uzyskiwanego zasiłku po opłaceniu kosztów wynajmu pokoju i zakupie leków na "życie" pozostaje niewielka kwota. Nadto na podstawie akt administracyjnych ustalono, że skarżący posiada samochód osobowy marki WAZ Łada 2107, rok produkcji 1991 o wartości ok. 600 zł, zaś w roku 2007 zbył samochód osobowy marki WAZ Łada 2107 , rok produkcji 1998 na części za kwotę 50 zł oraz samochód osobowy marki Mitsubishi Colt C50, rok produkcji 1991 za kwotę 700 zł (zgodnie z oświadczeniem strony złożonym do protokołu z dnia 20.06.2007r. –spisanego w Urzędzie Skarbowym). Oceniając przedstawioną sytuację życiową i materialną skarżącego w świetle przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy uznano, że przedstawiona we wniosku sytuacja materialna jest trudna i nie pozwala na uiszczenie kosztów sądowych w pełnej wysokości. Wysokość uzyskiwanego dochodu oraz wysokość ponoszonych kosztów związanych z bieżącym utrzymaniem gospodarstwa domowego wskazują, iż na inne niezbędne wydatki stronie pozostaje kwota zaledwie 114 zł. Biorąc pod uwagę ten fakt jak i stan zdrowia wnioskodawcy stwierdzono, że opłacenie przez skarżącego niezbędnych kosztów sądowych w tym wpisu od skargi w wysokości 500 zł byłoby związane z poniesieniem uszczerbku utrzymania koniecznego dla wnioskodawcy. Odnosząc się do kwestii ustanowienia adwokata stwierdzić należy, że pomimo uznania, że skarżący nie posiada dostatecznych środków pieniężnych na zapłacenie należnych kosztów sądowych stwierdzić należy, że zgodnie z art. 84 Konstytucji RP koszty postępowania stanowią rodzaj danin publicznych. Daniny publiczne powinny być powszechne jak i w jednakowy sposób obciążać podmioty znajdujące się w podobnej sytuacji. Brak jest podstaw do uznania, że to ogół społeczeństwa winien ponosić całkowite koszty związane z dochodzeniem swych praw przez poszczególnych obywateli również te, które nie są koniecznymi do rozstrzygnięcia skargi przez Sąd. Takim niezbędnym wydatkiem w przeciwieństwie do opłat sądowych na etapie postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym nie jest koszt ustanowienia pełnomocnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest związany granicami skargi, co oznacza, że zostanie ona uwzględniona, jeżeli tylko Sąd, niezależnie od zawartych w niej zarzutów i wniosków, stwierdzi istnienie naruszenia prawa, skutkujące wzruszeniem zaskarżonego aktu administracyjnego. Albowiem Sąd administracyjny pierwszej instancji , stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U Nr 153, poz. 1269 ze zm.) ma obowiązek z urzędu dokonać wszechstronnej kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. W związku z powyższym, uznając iż nie jest to obowiązkowy koszt, który skarżący musi ponieść celem dochodzenia swoich praw przed sądem pierwszej instancji, jak i uwzględniając fakt , iż skarżący uzyskał w roku 2007 dochody z tytułu sprzedaży dwóch samochodów osobowych, z których możliwe było zaoszczędzenie niezbędnych środków na opłacenie profesjonalnego pełnomocnika odmówiono ustanowienia adwokata. W związku z tym na zasadzie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 258§2 pkt 7 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.