I SA/Ol 659/11
PostanowienieWSA w Olsztynie2011-12-05
Skład orzekający: Sędzia WSA Ryszard Maliszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna prowadząca wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwojgiem dzieci, uzyskująca dochód netto w wysokości 6.000 zł miesięcznie, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd uznał, że dochody skarżącego są wystarczające na pokrycie kosztów utrzymania rodziny, w tym kosztów wynajmu mieszkania, a podnoszone wydatki nie mają charakteru nadzwyczajnego.Stan faktyczny
Skarżący P.K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym dotyczącym skargi na interpretację indywidualną Ministra Finansów. Wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwojgiem dzieci, uzyskując dochód netto 6.000 zł miesięcznie. Koszty wynajmu i utrzymania mieszkania wynoszą 1.900 zł miesięcznie. Wcześniej referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, od czego skarżący wniósł sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek P.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 5 grudnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ryszard Maliszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 grudnia 2011 roku wniosku P.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P.K. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej – działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego postanawia : oddalić wniosek P.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych .
Postanowieniem z dnia 18 listopada 2011r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olszynie odmówił przyznania wnioskodawcy prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Powyższe postanowienie wnioskodawca otrzymał 21 listopada 2011r. Sprzeciw od powyższego postanowienia złożył on 28 listopada 2011r.
W wyniku wniesienia przez stronę skarżącą sprzeciwu przeciwko wskazanemu postanowieniu straciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym (art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a.).
Wnioskiem z dnia 31 października 2011r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej (PPF), skarżący P.K. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu w wysokości 200 zł. Ze złożonego przez skarżącego formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną oraz dwojgiem dzieci. Skarżący uzyskuje dochód w wysokości 8.822, 20 zł brutto. Podał, iż jest zatrudniony na czas określony do 31.12.2011r. Żona skarżącego nie pracuje, jest osobą bezrobotną, zajmuje się 2-letnim dzieckiem. Starsze dziecko chodzi do przedszkola. Skarżący wskazał, iż nie posiada żadnego majątku. Mieszkanie (60 m2), w którym zamieszkuje rodzina jest wynajmowane, koszty wynajmowania i utrzymania mieszkania wynoszą 1.900 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 wymienionej wyżej ustawy, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, polegające m.in. na zwolnieniu od kosztów sądowych, następuje w sytuacji, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przede wszystkim należy podnieść, iż przyznanie prawa pomocy stanowi odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów sądowych przez strony postępowania,
a w związku z tym nie może być stosowane powszechnie. Jak stwierdził bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 stycznia 2005 roku (sygn. akt
FZ 478/04, niepubl.) opłaty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowią odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia wynikającego z art. 84 ustawy zasadniczej. Dlatego, muszą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby czy osób na współobywateli. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżącego z obowiązku ich ponoszenia. Dlatego też mając na uwadze ustalony stan faktyczny stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego jego i jego rodziny. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż skarżący posiada stałe i regularne źródło dochodów w postaci wynagrodzenia za pracę w wysokości 6.000 zł netto. Skarżący nie wykazał żadnych szczególnych lub wyjątkowych kosztów utrzymania rodziny. Do takich nie należą z pewnością koszty wynajmu i utrzymania mieszkania w wysokości 1.900 zł. W ocenie rozpoznającego niniejszy wniosek, gdyby wnioskodawca nie był w stanie, to nie wynajmowałby mieszkania o takim metrażu i kosztach utrzymania. Rodzina skarżącego posiada stabilną sytuację życiową. Utrzymuje się co prawda z wynagrodzenia jednego z małżonków, jednakże jest to wynagrodzenie wysokie (por. wysokość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w 2011r – 3.359 zł brutto [ Obwieszczenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 15.12.2010r. M.P. 10.99.1173]) , wystarczające na utrzymanie czteroosobowej rodziny, również z uwzględnieniem kosztów dotyczących mieszkania. Dodatkowo wskazać należy, iż ponoszone wydatki i ich wysokość, nie są czymś nadzwyczajnym, odbiegającym od typowych sytuacji rodzinnych, w przypadku bowiem braku kosztów związanych z wynajmowaniem mieszkania, znaczną część rodzin obciążają porównywalne koszty związane z kredytami hipotecznymi zaciągniętymi na kupno własnego mieszkania. Ponadto poza kosztami związanymi z utrzymaniem mieszkania oraz przedszkolem starszego dziecka, skarżący nie przedstawił innych nadzwyczajnych wydatków obciążających rodzinę. Stwierdzić zatem należy, iż miesięczne koszty utrzymania skarżącego i jego rodziny mieszczą się w granicach uzyskiwanych dochodów. Innymi słowy uzyskiwany dochód wystarcza na wydatki rodziny. Okoliczności, iż skarżący "co miesiąc ma kłopoty ze zmieszczeniem się w budżecie" nie można natomiast uznać za spełniającą przesłankę określoną w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Ponadto wnioskodawca nie wykazał takiego stanu rzeczy. Reasumując należy stwierdzić, iż wysokość dochodów wnioskodawcy pozwala na poniesienie kosztów sądowych niniejszego postępowania, które na obecnym etapie wynoszą 200 zł tytułem wpisu sądowego.
Na zasadzie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 244 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło