I SA/Ol 665/19

WyrokWSA w Olsztynie2020-02-18

Skład orzekający: Renata Kantecka, Jolanta Strumiłło, Katarzyna Matczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo uznały pismo strony skarżącej za wniosek o wznowienie postępowania podatkowego, mimo braku wyraźnego żądania wznowienia i powołania się na przesłanki z art. 240 Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Organy podatkowe nieprawidłowo uznały pismo strony skarżącej za wniosek o wznowienie postępowania podatkowego, ponieważ strona nie żądała wznowienia ani nie powoływała się na jego przesłanki. Organy powinny ustalić istotę żądania strony, zamiast arbitralnie przyjmować, że pismo jest wnioskiem o wznowienie postępowania. Brak takiego ustalenia uniemożliwia merytoryczną ocenę sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący B.D. nie złożył odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia "[...]" dotyczącej wymiaru podatku od towarów i usług za okres od września 2015 r. do listopada 2016 r. Następnie, pismem z dnia 12 kwietnia 2019 r., zwrócił się do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, podnosząc zarzuty dotyczące nierozliczenia poniesionych kosztów na uzbrojenie działek oraz nieuwzględnienia ulgi na uczniów. Organy podatkowe uznały to pismo za wniosek o wznowienie postępowania. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił uchylenia decyzji ostatecznej, a Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił decyzję Naczelnika i umorzył postępowanie, uznając, że brak było podstaw do wznowienia postępowania. Skarżący wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego i zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz B.D. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Renata Kantecka, Sędziowie sędzia WSA Jolanta Strumiłło (sprawozdawca), sędzia WSA Katarzyna Matczak, Protokolant sekretarz sądowy Jolanta Piasecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2020r. sprawy ze skargi B. D. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe od września 2015r. do listopada 2016r. I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz B. D. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA/Ol 665/19 Uzasadnienie B.D (dalej również jako strona, skarżący, podatnik) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia "[...]" r. Decyzją tą Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej jako organ), uchylił decyzję organu I instancji w całości i umorzył postępowanie w sprawie. Z akt sprawy oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia "[...]"dokonał wymiaru podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe od września 2015r. do listopada 2016r. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że B.D dokonał sprzedaży prawa użytkowania wieczystego działek gruntu, przy czym nie był zarejestrowanym podatnikiem VAT i nie składał w Urzędzie Skarbowym deklaracji dla tego podatku. Organ stwierdził, że działania podjęte przez podatnika, w celu sprzedaży prawa użytkowania wieczystego części działek, miały charakter profesjonalny i wykraczały poza standardy wykonywania prawa własności. Od decyzji tej nie wniesiono odwołania i stała się ona ostateczna w dniu 23 października 2018 r. B.D. zwrócił się do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, pismem z dnia 12 kwietnia 2019 r., w którym zarzucił niesłuszne naliczenie podatku od towarów i usług za 2015 i 2016 r. od sprzedaży działek. Jednocześnie wskazał, że poniósł wydatki w wysokości 283 044 zł. na uzbrojenie działek oraz 50 000 zł. na trafostację. Poinformował też, że posiada do wykorzystania ulgę od wyszkolenia uczniów w wysokości 43 771,95 zł. , a ulgi tej organ nie uwzględnił. Podkreślił, że cały dochód ze sprzedaży działek zainwestował w budowę warsztatu samochodowego dla syna i córki, a Urząd Skarbowy " nie zaliczył tych spraw" przez co został pokrzywdzony. Powyższe pismo zostało uznane, przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej za wniosek o wznowienie postępowania podatkowego na żądanie strony i w dalszej kolejności przekazane do załatwienia Naczelnikowi Urzędu Skarbowego. Naczelnik Urzędu Skarbowego wznowił postępowanie na podstawie przepisów art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej i decyzją z dnia "[...]"odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z "[...]". W uzasadnieniu tej decyzji podkreślił, że nie wystąpiła w sprawie żadna z przesłanek wskazana w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Decyzję tę zaskarżył B.D. składając pismo tożsamej treści z pismem z dnia 12 kwietnia 2019r. Decyzją z dnia "[...]". Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z "[...]"r. i umorzył postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że organ podatkowy wadliwie uznał, że w sprawie zaszły przesłanki wznowienia postępowania, gdyż w sprawie brak było podstaw do wszczęcia postępowania wznowieniowego. Zdaniem organu wystąpiły w sprawie przesłanki niedopuszczalności wznowienia postępowania. Organ II instancji wskazał, że organ podatkowy winien był umorzyć postępowanie w sprawie, a nie odmawiać uchylenia decyzji ostatecznej, gdyż zgodnie z treścią art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej – gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego B.D. wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, zarzucając, że niesłusznie naliczono podatek VAT za 2015 i 2016 r. w kwocie 34 800 zł. z odsetkami w wysokości 7 200 zł. od sprzedaży działek pod budowę garaży. Podkreślił, że należności te zapłacił. Wskazał również, że na uzbrojenie działek poniósł wydatki w kwocie 283 044 zł. i dodatkowo za trafostację 50 000 zł. Podkreślił ponownie, jak w piśmie z 12 kwietnia 2019r. i odwołaniu od decyzji organu I instancji, że posiada wycenę rzeczoznawcy na uzbrojenie terenu w kanalizację sanitarną i kanalizację wodną oraz, że nie zbierał faktur. Poinformował również, że " w Urzędzie Skarbowym jest do wykorzystania ulga uczniowska od wyszkolenia ucznia w wysokości 43 771, 95zł. której nie uwzględniono". Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasową argumentację prezentowaną w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę Sąd uznał za zasadną, choć z innych względów niż te wskazane w jej treści. Bezspornym w sprawie jest, że skarżący zapłacił wynikający z decyzji wymiarowej z dnia "[...]"r. podatek i odsetki niezwłocznie, jak również fakt, że decyzji tej nie zaskarżył. Podkreślić należy, że w złożonym do organu piśmie z dnia 12 kwietnia 2019r. skarżący nie żądał wznowienia postępowania i nie powoływał się na żadną z przesłanek wynikających z przepisów art. 240 Ordynacji podatkowej. Jak wynika z postępowania przeprowadzonego przed organami, w postępowaniu tym skarżący również nie powoływał żadnej z powyższych przesłanek, a wręcz mówił, że nie może wskazać żadnej przesłanki do wznowienia postępowania. Na rozprawie przed Sądem w dniu 18 lutego 2020r. również oświadczył, że nie żądał wznowienia postępowania, bo żadne z przesłanek do wznowienia nie wystąpiły. Konsekwentnie natomiast skarżący podkreślał, zarówno w piśmie z 12 kwietnia 2019r., odwołaniu, jak i skardze do sądu, a także na rozprawie w dniu 18 lutego 2020r., że nie zgadza się z nierozliczeniem przez organ poniesionych przez skarżącego kosztów na uzbrojenie terenu oraz nie uwzględnienie "ulgi na uczniów". Zdaniem Sądu, przy tak formułowanym stanowisku skarżącego, organy nieprawidłowo przeprowadziły postępowanie. Podkreślić należy, że w realiach niniejszej sprawy nie było podstaw by tylko na podstawie zarzutów z pisma skarżącego z 11 kwietnia 2019r. organy przyjęły, że jest to żądanie wszczęcia wznowienia postępowania w trybie art. 240 ordynacji podatkowej. Co więcej nie było żadnych podstaw ani faktycznych ani prawnych by to organ arbitralnie przyjął bez jakiegokolwiek wyjaśnienia, że pismo z 11 kwietnia 2019r. jest żądaniem wznowienia postępowania podatkowego na wniosek strony. W konsekwencji należy przyjąć, że organy nie rozpoznały sprawy co do jej istoty, gdyż nie ustaliły co jest istotą żądania strony. Organy bowiem nie ustaliły, czy pismo skarżącego z 11 kwietnia 2019r. jest nowym żądaniem, czy próbą kontynuacji postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją z dnia "[...]". czy też zamysł skarżącego jest inny. Bez powyższych ustaleń - precyzujących stanowisko strony - nie jest możliwym nadanie prawidłowego biegu sprawie. Nie jest kompetencją organów, ani sądu decydowanie za stronę jakie żądania zgłasza do rozpoznania. Dlatego przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ zobowiązany będzie ustalić czym jest pismo z 11 kwietnia 2019r. i z jakim zamiarem skarżący je złożył. Dopiero po sprecyzowaniu stanowiska skarżącego organ będzie mógł ocenić żądania strony i nadać prawidłowy bieg sprawie. Dopóki okoliczności te nie zostaną ustalone niemożliwym jest przeprowadzenie merytorycznej oceny sprawy. W świetle całokształtu argumentacji na podstawie art.145 § 1 pkt.1c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) Sąd orzekł jak pkt I sentencji wyroku. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni stanowisko Sądu wyrażone w uzasadnieniu wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł jak w pkt II sentencji wyroku. Wobec uwzględnienia skargi jako zasadnej Sąd zasądził na rzecz strony skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło