I SA/Ol 670/10
PostanowienieWSA w Olsztynie2010-11-18
Skład orzekający: Anna Ambroziak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie prawnej można przyznać prawo pomocy w postaci zwolnienia od wpisu sądowego od skargi na decyzję podatkową, gdy wykazuje ona trudności finansowe, ale posiada dochód pozwalający na pokrycie części kosztów?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postaci zwolnienia od wpisu sądowego może być przyznane osobie prawnej tylko wtedy, gdy wykaże ona brak środków na pokrycie kosztów postępowania mimo podjęcia wszelkich niezbędnych działań. W przypadku gdy dochód pozwala na pokrycie części kosztów, sąd może przyznać zwolnienie częściowe, a nie całkowite.Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła wniosek o częściowe zwolnienie od wpisu sądowego w wysokości 1.080 zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą zobowiązania podatkowego w VAT za październik 2007 r. Spółka wskazała, że jej dochód netto za 10 miesięcy 2010 r. wyniósł 7.200 zł, co stanowiło około 15% kwoty wpisu, a na rachunku bankowym nie posiadała środków pieniężnych. Kapitał zakładowy wynosił 50.000 zł, a wartość środków trwałych 577.700 zł, w tym pożyczka 500.000 zł.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w postaci zwolnienia od wpisu sądowego ponad kwotę 500 zł, odmawiając całkowitego zwolnienia od opłacenia wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Spółka z o.o. o zwolnienie od wpisu sądowego w sprawie ze skargi "A" Spółka z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za październik 2007 r. postanawia: przyznać prawo pomocy w postaci zwolnienia od wpisu sądowego ponad kwotę 500 zł
"A" Sp. z o.o. złożyła formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi w kwocie 1.080 zł. Argumentując wniosek Spółka oświadczyła, że w obecnej sytuacji materialnej nie jest w stanie uiścić bez uszczerbku dla prowadzonej działalności gospodarczej należnego wpisu od skargi. Podkreśliła, że za okres 10 miesięcy br. roku osiągnęła dochód netto w wysokości 7.200 zł. Natomiast kwota wpisu stanowi prawie 15% osiągniętego zysku netto przez Spółkę. Nadto z formularza wniosku PPPr. wynika, że kapitał zakładowy Spółki wynosi 50.000 zł, wartość środków trwałych za ostatni rok według bilansu wynosiła 577.700 zł w tym pożyczka 500.000 zł. Natomiast na posiadanym rachunku bankowych Spółka nie posiada środków pieniężnych.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., generalną zasadą jest, że każdy podmiot wszczynający postępowanie przed sądami administracyjnymi musi liczyć się z koniecznością poniesienia kosztów postępowania sądowego. Zgodnie jednak z art. 246 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a. osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym bądź częściowym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek środków postępowania czy dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zatem to na stronie spoczywa obowiązek udowodnienia zaistnienia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy w określonym zakresie. Osoba prawna (jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej) obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie ma adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ale także że nie ma ich, mimo iż podjęła wszelkie niezbędne środki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków.
Powyższe oznacza, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 u.p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (postanowienie NSA z 6 października 2004r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Z tego też względu do obowiązków Sądu należy ocena złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia w celu jego weryfikacji oraz wyważenia interesu ogółu (Skarbu Państwa) oraz słusznego interesu strony. Zasadność wniosku Sąd rozpatruje w dwóch aspektach - z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z uwzględnieniem jej możliwości finansowych (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05). Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, należy również mieć na uwadze, że to na skarżącej spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu należy natomiast ocena przytoczonych okoliczności.
Oceniając sytuację finansową na podstawie złożonych przez wnioskodawczynię oświadczeń i dokumentów źródłowych, należy stwierdzić, iż skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie tj; przyznania jej prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od uiszczenia wpisu od skargi. Złożone oświadczenie wskazuje, iż Spółka za 10 miesięcy 2010 r. uzyskała dochód w wysokości 7.200 zł. W ocenie orzekającego dochód ten pozwala opłacić należne koszty sądowe w tym wpis od skargi w wysokości 500 zł. Powyższa kwota wpisu stanowi 5% wysokości kapitału zakładowego Spółki. W tak ustalonym stanie faktycznym brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy w postaci całkowitego zwolnienia od opłacenia wpisu od skargi. Sytuacja Spółki nie jest na tyle zła aby koszty te w całości przenosić na Budżet Państwa.
Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności, na podstawie art. 246§2 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło