I SA/Ol 674/15
PostanowienieWSA w Olsztynie2016-04-29
Skład orzekający: Anna Ambroziak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy do wynagrodzenia adwokata z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, w sprawie której postępowanie przed sądem pierwszej instancji zostało zakończone przed wejściem w życie nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., należy stosować przepisy dotychczasowego rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że do wynagrodzenia adwokata z urzędu za czynności podjęte w postępowaniu przed sądem drugiej instancji, które rozpoczęło się przed wejściem w życie nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. i nie zostało zakończone przed tym dniem, należy stosować przepisy dotychczasowego rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. Dotyczy to sytuacji, gdy postępowanie w pierwszej instancji zakończyło się przed nowym rozporządzeniem, ale postępowanie w drugiej instancji (np. w przedmiocie wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej) toczy się po jego wejściu w życie.Stan faktyczny
Referendarz sądowy rozpoznał wniosek adwokata S. D. o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w sprawie ze skargi A. R. o wznowienie postępowania. Postanowieniem z dnia 7 grudnia 2015 r. WSA w Olsztynie odrzucił skargę A. R. Adwokat S. D. został wyznaczony z urzędu po przyznaniu skarżącemu prawa pomocy. Pełnomocnik złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia odrzucającego skargę i wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz adwokata S. D. kwotę 180 (słownie: sto osiemdziesiąt) złotych z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zakresie sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz należny od tej kwoty podatek od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata S. D. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi A. R. w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 9 lipca 2015r., sygn. akt I SA/Ol 767/14 postanawia przyznać od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz adwokata S. D. kwotę 180 (słownie: sto osiemdziesiąt) złotych z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zakresie sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz należny od tej kwoty podatek od towarów i usług WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Postanowieniem z dnia 7 grudnia 2015 r. sygn. akt I SA/Ol 674/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę A. R. o wznowienie postępowania sądowego (k.9). Postanowienie zostało doręczone skarżącemu w dniu 14 grudnia 2015r.
Postanowieniem z dnia 19 lutego 2015r. Referendarz sądowy przyznała skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego (k.34). Na podstawie tego postanowienia Okręgowa Izba Adwokacka wyznaczyła dla skarżącego jako pełnomocnika z urzędu – adwokata S. D.(k.44).
Pismem z dnia 1.04.2016 r. wyznaczony adwokat zwrócił się z wnioskiem o sporządzenie kopii akt sprawy (k.46). Następnie w dniu 5 kwietnia 2016r. pełnomocnik strony złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyżej wymienionego postanowienia. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, zgodnie z §14 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (DZ. U z 2015 r., poz. 1800). Wniosek zawierał oświadczenie, że wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu nie zostało na jego rzecz w całości ani w części uiszczone.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje.
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych
i udokumentowanych wydatków.
Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu uregulowane zostały
w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Przepis przejściowy, tj. § 21 powyższego rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
W analogicznej sytuacji Sąd Najwyższy, analizując treść przepisu art. 149 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, który stanowi, że w sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, dotychczasowe przepisy o kosztach sądowych – w postanowieniu z 28 czerwca 2006 r. sygn. akt III CZ 36/06 stwierdził, że przez pojęcie "zakończenie postępowania w (danej) instancji" trzeba rozumieć wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji, a więc wydanie wyroku lub innego orzeczenia trwale zamykającego drogę do wydania wyroku. Podobnie należy rozumieć pojęcie "czasu zakończenia postępowania w danej instancji" użyte w cytowanym § 21 rozporządzenia z 22 października 2015 r. (por. postanowienie WSA z 18 lutego 2016 r., IV SA/Wr 93/15, publ. CBOiS).
W rozpoznawanej sprawie postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie zostało wydane w dniu 7 grudnia 2015r. Skoro ustawodawca w § 21 nowego rozporządzenia wskazał, że w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia należy stosować przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, to w niniejszej sprawie, w której sąd wydał orzeczenie kończące postępowanie w danej instancji, przed wejściem w życie nowego rozporządzenia (1 stycznia 2016 r.), do rozpoczętego postępowania w kolejnej instancji, toczącego się od momentu wydania tego postanowienia, należy stosować przepisy dotychczasowego rozporządzenia, aż do czasu zakończenia postępowania w tej kolejnej (drugiej) instancji.
Postępowanie sądowe w II instancji rozpoczęło się więc przed dniem wejścia
w życie nowego rozporządzenia i nie zostało zakończone przed tym dniem, a więc do wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej należy stosować przepisy dotychczasowego rozporządzenia regulującego wysokość opłat z tytułu jego sporządzenia tj. - rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 461) .
Zgodnie z § 19 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 -5 oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. W sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, przedmiotową opłatę sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach (§ 2 ust. 1 i 3 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r.).
W niniejszej sprawie zastosowanie ma przepis § 18 ust. 1 pkt 2 lit b rozporządzenia dnia 28 września 2002r. Stosownie do jego treści stawka minimalna za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przez radcę prawnego, który nie prowadził sprawy w pierwszej instancji, wynosi 75 % stawki minimalnej określonej w pkt 1. W niniejszej sprawie, z uwagi na przedmiot skargi, zastosowanie ma stawka minimalna, określona w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia (w sprawie wznowienia postępowania sądowego), wynosząca 240 zł. Mając powyższe na uwadze stwierdzono, iż wyznaczonemu adwokatowi należne jest wynagrodzenie w kwocie 180 zł netto (240 zł x 75%), powiększonej o należny podatek VAT.
Z podanych przyczyn, w oparciu o art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło