I SA/Ol 682/13
PostanowienieWSA w Olsztynie2013-10-31
Skład orzekający: Małgorzata Klimek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania są świadczenia socjalne, a która nie posiada majątku umożliwiającego pokrycie kosztów postępowania, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna wykazująca, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, w tym wpisu sądowego i kosztów ustanowienia adwokata, powinna zostać zwolniona od tych kosztów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 PPSA. Sytuacja materialna, w której jedynym źródłem utrzymania są świadczenia socjalne, a brak jest majątku umożliwiającego pokrycie kosztów, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie.Stan faktyczny
Skarżący W. P. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą odmowy uchylenia ostatecznej decyzji umarzającej zaległości podatkowe. Skarżący argumentował trudną sytuacją materialną, wskazując, że jedynym źródłem utrzymania rodziny są świadczenia socjalne jego żony, a on sam nie posiada majątku poza nieukończonym domem. Wnioskodawca powołał się na skrajne ubóstwo i niepełnosprawność.Rozstrzygnięcie
Referendarz sądowy postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 31 października 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. P. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: odmowy uchylenia ostatecznej decyzji umarzającej zaległości podatkowe wraz z odsetkami oraz raty podatku od nieruchomości postanawia: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych 2) ustanowić dla skarżącego adwokata
Wnioskiem z dnia 16 października 2013r. skarżący W. P. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego w wysokości 200 zł oraz o ustanowienie adwokata. Ze złożonego przez skarżącego formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż wnioskodawca we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną T. P. Skarżący jest właścicielem domu jednorodzinnego w trakcie "przerwanej" budowy powierzchni 120 m2 , innego majątku nie posiada. Argumentując trudną sytuację materialną wnioskodawca powołał się na skrajne ubóstwo oraz niepełnosprawność. Wskazał, iż jego małżonka otrzymuje zasiłki z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w wysokości 153 zł oraz 379,50 zł.
Zarządzeniem z dnia 30 października 2013r. do akt niniejszej sprawy włączono materiały z akt o sygn. I SAB/Ol 6/13 zgromadzone w postępowaniu wyjaśniającym dotyczącym prawa pomocy. Z włączonej do akt kserokopii decyzji Dyrektora Miejskiego Osrodka Pomocy Społecznej w "[...]" z dnia 24.12.2012r. wynika, że małżonka skarżącego otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł oraz zasiłek stały
w kwocie 379,50 zł ( w tej kwocie od dnia 1 października 2012r.). Z oświadczenia złożonego prze skarżącego wynika, że rodzina nie płaci podatków i innych należności już od kilku lat, w związku z czym posiada zadłużenie. Wnioskodawca wyjaśnił również, iż stan domu "w trakcie jeszcze budowy" pozostaje bez zmian.
Mając na uwadze powyższe zważono co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012r. , poz. 270 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a.), Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym,
w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Przedstawiona wyżej sytuacja materialna skarżącego i jego małżonki przemawia za uznaniem, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie.
W sytuacji, gdy jedynym źródłem utrzymania rodziny skarżącego są świadczenia socjalne (zasiłek pielęgnacyjny i zasiłek stały) za obiektywnie niemożliwe uznać należy zabezpieczenie środków pieniężnych, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie kosztów postępowania związanych z wniesieniem skargi oraz ustanowieniem pełnomocnika. Skarżący nie posiada również majątku, który umożliwiałby pozyskanie środków pieniężnych na ten cel. Nieukończony dom, który stanowi jedyny jego majątek, służy bowiem zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych rodziny. W konsekwencji,
w warunkach niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów związanych z wniesieniem skargi do sądu oraz ustanowieniem adwokata.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. orzec należało jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło