I SA/Ol 729/14

WyrokWSA w Olsztynie2014-12-11

Skład orzekający: Andrzej Błesiński, Zofia Skrzynecka, Wojciech Czajkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, gdy wnioskodawca (Spółka A) kwestionował stanowisko organu wyrażone w interpretacji wydanej dla jego kontrahenta (Spółki B) i dotyczyło ono skutków podatkowych transakcji, w której Spółka A miała wypłacać bonusy Spółce B?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Skarbowej naruszył przepisy Ordynacji podatkowej, odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji. Spółka A, jako strona stosunku obligacyjnego, miała interes prawny w uzyskaniu interpretacji dotyczącej skutków podatkowych transakcji, zwłaszcza w kontekście podatku od towarów i usług, gdzie obowiązkowi podatkowemu jednego podmiotu towarzyszy prawo drugiego do odliczenia podatku naliczonego. Organ powinien był wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku, zamiast od razu odmawiać wszczęcia postępowania.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku VAT i CIT, w związku z planowaną umową z pośrednikiem (Spółką B), która miała kupować produkty w imieniu hurtowni. Spółka A miała wypłacać bonusy Spółce B, a nie bezpośrednio nabywcom. Spółka A kwestionowała stanowisko organu wyrażone w interpretacji dla Spółki B, dotyczące opodatkowania tych bonusów i ich dokumentowania. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że wniosek nie dotyczy indywidualnej sprawy Spółki A. WSA uchylił postanowienie organu, uznając, że Spółka A miała interes prawny w uzyskaniu interpretacji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej; orzekł o niewykonywaniu zaskarżonego postanowienia; zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Błesiński, Sędziowie sędzia WSA Zofia Skrzynecka (sprawozdawca), sędzia WSA Wojciech Czajkowski, Protokolant specjalista Paweł Guziur, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 11 grudnia 2014r. sprawy ze skargi spółki A na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia "[...]"; II. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonywane w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym postanowieniem z dnia "[...]" Dyrektor Izby Skarbowej, działając z upoważnienia Ministra Finansów, po rozpatrzeniu zażalenia Spółki A z siedzibą w G.G. (powoływanej dalej również jako: "strona", "skarżąca", "Spółka", "wnioskodawczyni"), utrzymał w mocy swe postanowienie z dnia "[...]" o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia i rozważania: W dniu 25 marca 2014 r. Spółka wniosła o wydanie pisemnej interpretacji w indywidualnej sprawie w zakresie podatku od towarów i usług oraz podatku dochodowego od osób prawnych. Przedstawiając we wniosku zdarzenie przyszłe, wskazała, że zwróciła się do niej Spółka B, która reprezentuje na podstawie pełnomocnictwa kilkanaście hurtowni materiałów budowlanych z terenu kraju, w celu zakupu w imieniu tych podmiotów produktów po korzystniejszych, identycznych dla każdego odbiorcy cenach. Po wynegocjowaniu rabatów i innych szczegółowych warunków umowy, planowane jest zawarcie umowy ramowej, w której Spółka B, w imieniu reprezentowanych przez siebie spółek, określi warunki, na jakich będą one realizowały zakupy towarów od wnioskodawczyni. Jednocześnie w tej samej umowie wnioskodawczyni ma zobowiązać się do przyznania nabywcom premii pieniężnych, przy czym zarówno dokumentowanie, jak i wypłata wynagrodzenia (bonusu, premii pieniężnej), nie będzie odbywać się na rzecz kupujących, ale ma następować na rzecz Spółki B w wysokości zależnej od wartości sumy wszystkich dostaw. Tym samym Spółka A ma rozliczać bonusy (premię pieniężną) nie nabywcom, którym w umowie są przyznane, ale bezpośrednio ze Spółką B na podstawie not księgowych wystawionych przez ten podmiot. W dalszej kolejności Spółka A wskazała, że w jej relacjach ze Spółką B wystąpiła różnica zdań co do opodatkowania opisanych wyżej bonusów (premii pieniężnych) oraz zasad ich dokumentowania. Spółka B przedstawiła przy tym wydaną na jej wniosek interpretacją indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]", którą uznano za prawidłowe jej stanowisko, że wypłata na jej rzecz bonusu przez Spółkę A nie będzie wynagrodzeniem za usługi, a płatność ma się odbywać na podstawie noty księgowej. Wnioskodawczyni uważa jednakże, że czynności polegające na pośrednictwie Spółki B w zawarciu umowy ramowej w zamian za wynagrodzenie prowizyjne, jakie Spółka A ma przyznać nabywcom, ale wypłacić pośrednikowi, stanowią usługi w rozumieniu art. 8 ust. 2a oraz art. 30 ust. 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.) w stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2013 r., a więc czynności te podlegają opodatkowaniu tym podatkiem i powinny zostać udokumentowane fakturami. Wraz z wnioskiem przedłożono interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]", oraz projekt umowy ramowej. Na gruncie tak przedstawionego zdarzenia przyszłego Spółka zadała pytania: 1) Czy usługi pośrednictwa świadczone przy zawarciu umowy ramowej sprzedaży produktów zobowiązującej Spółkę A do dostaw wyrobów na rzecz spółek reprezentowanych przez Spółkę B, w zamian za wynagrodzenie prowizyjne wypłacane na rzecz Spółki B (nazwane bonusem lub premią pieniężną), są usługami w rozumieniu art. 8 ust. 2a ustawy o podatku od towarów i usług? 2) W wypadku pozytywnej odpowiedzi na pytanie pierwsze – czy podstawą do rozliczeń usług pośrednictwa świadczonych przez Spółkę B jest faktura VAT? 3) W wypadku uznania, że czynności wykonywane przez Spółkę B nie są usługami pośrednictwa, gdyż nie są związane ze sprzedażą dokonywaną przez Spółkę podmiotom reprezentowanym przez Spółkę B – czy wypłacane wynagrodzenie stanowi koszt uzyskania przychodu w rozumieniu art. 15 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych? Odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie opisanego wyżej wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego, w postanowieniu z dnia "[...]", Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że kwestie przedstawione we wniosku nie dotyczą zakresu i sposobu zastosowania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług w indywidualnej sprawie Spółki. W konsekwencji organ nie mógł również rozstrzygnąć kwestii, czy ponoszone przez Spółkę wydatki stanowią koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm.). W zażaleniu z dnia 16 czerwca 2014 r. na to postanowienie Spółka podniosła, że przedstawiony we wniosku stan faktyczny był jasny, a jej pytanie dotyczyło określonego stosunku prawnego, jaki ma zaistnieć pomiędzy nią a jej kontrahentem i oceny podatkowej tego stosunku. Odpowiedź organu na pytanie, czy czynności, jakie przyszły kontrahent ma świadczyć przy zawarciu i obsłudze umowy ramowej, są usługami w rozumieniu art. 8 ust. 2a ustawy o podatku od towarów i usług, wpływa na opodatkowanie Spółki poprzez przyznanie jej prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w sytuacji uznania, że czynności te mają charakter usługi. Organ powinien wykazać się wnikliwością i rzetelnością przy rozpatrywaniu sprawy celem wyjaśnienia, czy w tym przypadku znajduje zastosowanie zasada neutralności. Jeżeli zatem miał jakiekolwiek wątpliwości, powinien wyjaśnić stan faktyczny lub prawny. Ponadto Spółka zarzuciła, że w uzasadnieniu postanowienia organ nie wyjaśnił, czy przyczyną odmowy wszczęcia postępowania było zakwestionowanie przymiotu strony w niniejszym postępowaniu, czy też inne względy. Utrzymując w mocy powyższe postanowienie, w motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia z dnia "[...]" organ odwołał się do brzmienia art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym, gdy żądanie, o którym mowa w art. 165, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakiekolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Powołał ponadto, że stosownie do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego może złożyć osoba, u której wystąpił, lub może wystąpić, stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) rodzący określone konsekwencje w sferze prawa podatkowego. Przepis ten, zdaniem organu, wprowadza bardzo istotne ograniczenie, że przedstawiony we wniosku problem musi dotyczyć sfery opodatkowania lub ewentualnego opodatkowania wnioskodawcy, co wspiera dodatkowo treść przepisów art. 14k § 1 i art. 14m Ordynacji podatkowej, normujących zasady ochrony podmiotu, który uzyskał interpretację przepisów prawa podatkowego i zastosował się do niej. W ocenie organu, przedmiotem wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej może być taki stan faktyczny, którego oceną prawną będą zainteresowane również inne niż wnioskodawca podmioty, niemniej jednak nie oznacza to, że każdy z tych podmiotów może wystąpić w roli "zainteresowanego" w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej. Wskazując na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt I SA/Łd 1194/10, organ podniósł też, że w świetle wykładni systemowej art. 14b Ordynacji podatkowej, przepis ten dotyczy wyłącznie takich stanów faktycznych, które spowodowały lub mogą spowodować powstanie odpowiedzialności podatkowej wnioskodawcy. Odwołując się natomiast do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt II FSK 923/09, Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że osobami zainteresowanymi, które mogą wystąpić z wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego, są: podatnicy, płatnicy, inkasenci, osoby trzecie odpowiedzialne za zobowiązania podatników - niezależnie od tego, czy interpretacja dotyczy ich obecnej, czy też przyszłej sytuacji, osoby, u których wystąpiła lub może wystąpić zaległość podatkowa, o której mowa w art. 52 § 1 Ordynacji podatkowej, osoby planujące utworzenie spółki - w sprawach związanych z przyszłą sytuacją tej spółki, przedsiębiorcy zamierzający utworzyć oddział lub przedstawicielstwo - w sprawach związanych z przyszłą sytuacją tego oddziału lub przedstawicielstwa. W świetle powołanego wyżej postanowienia NSA, z wnioskiem o wydanie rozważanej interpretacji nie może natomiast wystąpić: we własnym imieniu adwokat, radca prawny czy też doradca podatkowy, jeśli chcieliby uzyskać wykładnię dotyczącą pewnego teoretycznego stanu faktycznego, osoba, która chciałaby tylko zaznajomić się z poglądem organu interpretacyjnego na możliwości stosowania oraz wykładnię określonego przepisu prawa podatkowego wyłącznie z przyczyn czysto poznawczych, osoba, na której sytuację ekonomiczną czy faktyczną mogłaby oddziaływać sytuacja podatnika. Organ podatkowy przywołał ponadto stanowisko NSA wyrażone w ww. postanowieniu, że z wnioskiem o wydanie interpretacji nie może występować podmiot z tego tylko powodu, że na jego sytuację faktyczną mogłaby oddziaływać sytuacja innego podatnika albo też wiedza zawarta w interpretacji byłaby mu potrzebna do wykonywania określonych czynności. Odwołując się następnie do przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, organ podkreślił, że podatnik dokonujący transakcji jest obowiązany zidentyfikować czynność, a następnie zastosować właściwą stawkę podatku lub zwolnienie od podatku. Przepisy te odnoszą się zatem bezpośrednio do podatnika, który w transakcji wystąpił jako dostawca (usługodawca). To u tego bowiem podmiotu przepisy kształtują bezpośrednio sferę odpowiedzialności podatkowej, określając obowiązek podatkowy, podstawę opodatkowania, wysokość stawki podatku, terminy rozliczenia podatku lub możliwość zastosowania zwolnienia od podatku. Natomiast, jak wskazał Dyrektor Izby Skarbowej, problem przedstawiony w złożonym w niniejszej sprawie wniosku nie dotyczył zakresu i sposobu opodatkowania czynności wykonywanych przez Spółkę, lecz przez inny podmiot. W kwestii bowiem uznania opisanych we wniosku czynności za odpłatne świadczenie usług i ewentualnego sposobu ich dokumentowania, zainteresowanym jest kontrahent Spółki, jako podmiot dokonujący tych czynności, objęty ewentualnym obowiązkiem rozliczenia podatku należnego z tytułu tych transakcji. Wskazano ponadto, że tylko ten podmiot może złożyć oświadczenie, o którym mowa w art. 14b § 4 Ordynacji podatkowej, że elementy stanu faktycznego objęte wnioskiem o wydanie interpretacji w dniu złożenia wniosku nie są przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego organu kontroli skarbowej oraz, że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej. Tym samym organ zakwestionował oświadczenie, jakie w tej materii złożyła Spółka we wniosku, gdyż oświadczenie to mógł złożyć jedynie jej kontrahent. Organ stwierdził przy tym, że Spółka może być zainteresowana kwestią uznania czynności wykonywanych przez kontrahenta za świadczenie usług. W ocenie organu, nie wykazała ona jednak związku przedstawionego zdarzenia przyszłego z możliwą realizacją uprawnień przewidzianych w ustawie o podatku od towarów i usług. Dopiero w zażaleniu zwrócono uwagę, że wniosek dotyczył kwestii prawa do odliczenia podatku naliczonego, niemniej nie wynikało to z treści samego wniosku. W związku z tym wskazano, że przedmiotem analizy nie mogły być nowe okoliczności, których nie przedstawiono na etapie składania wniosku. W ocenie organu, stanowisko to znajduje potwierdzenie w wyrokach: WSA w Gdańsku z dnia 7 października 2008 r., sygn. akt. I SA/Gd 535/08, oraz WSA w Bydgoszczy z dnia 14 kwietnia 2010 r., sygn. akt. I SA/Bd 132/1O. Organ interpretacyjny podkreślił również, że przedstawiony we wniosku stan faktyczny nie wymagał wyjaśnienia, gdyż z jego treści wprost wynikało, że dotyczy on czynności świadczonych przez kontrahenta Spółki. Stwierdził, że odmowa wszczęcia postępowania w ww. zakresie spowodowała też, że nie mógł rozstrzygnąć kwestii możliwości zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodów w oparciu o art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Spółka zarzuciła opisanemu wyżej postanowieniu naruszenie art. 165a § 1 oraz art. 14h w związku z art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. W pierwszej kolejności podniosła, że z uzasadnienia postanowienia organu podatkowego nie wynika, jaka była rzeczywista przyczyna odmowy wszczęcia postępowania w sprawie. Uznała, że z uwagi na to, że organ nie wydał postanowienia o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji, to nie może twierdzić, że stan faktyczny był niejasny albo, że na etapie zażalenia doszło do modyfikowania stanu faktycznego. Wskazano, że zapytanie Spółki dotyczyło konkretnych obowiązków podatkowych stron przyszłego stosunku prawnego, w sytuacji, gdy jedna ze stron tego stosunku otrzymała interpretację indywidualną, która w ocenie skarżącej nie odpowiada prawu i wywołuje dla niej ujemne skutki w postaci niemożności odliczenia podatku naliczonego. Istotnym problemem było również ustalenie, czy dokumentowanie czynności opisanych we wniosku podlega formalizmowi związanemu z dokumentowaniem za pomocą faktur VAT. Strona w uzasadnieniu swego stanowiska odwołała się do argumentacji, że w każdej czynności prawnej związanej z powstaniem obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług, co do zasady występują co najmniej dwie strony stosunku prawnego, ponieważ zgodnie z definicją zawartą w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, opodatkowaniu podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług, tj. stosunek prawny dwustronnie zobowiązujący. Ilekroć zatem u jednego uczestnika obrotu wystąpi podatek należny, to, co do zasady, u jego kontrahenta powinien wystąpić podatek naliczony, umożliwiający realizację zasady neutralności podatku VAT. Rozstrzygnięcie w takiej sytuacji, czy wystąpi obrót w rozumieniu podatku od towarów i usług jest istotne zarówno dla świadczącego usługę, jak i dla podmiotu, który ją nabywa. Skarżąca podniosła ponadto, że trzecie z zawartych we wniosku pytań dotyczyło wyłącznie jej sytuacji na gruncie podatku dochodowego od osób prawnych, lecz i w tym zakresie organ podatkowy odmówił wszczęcia postępowania. Skarżąca zarzuciła, że podstawą odmowy wszczęcia postępowania mogły być też inne przyczyny, stanowiące drugi człon alternatywy wskazanej w treści normy art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej. Wskazując, że organ odwoławczy na stronie 7 uzasadnienia postanowienia, takiej przyczyny upatruje w powołaniu się - dopiero na etapie zażalenia - na kwestię prawa do odliczenia podatku naliczonego VAT, strona podniosła, że złożenie wniosku o wydanie interpretacji było formalnie poprawne, a organ nie pozostawił go bez rozpatrzenia na podstawie art. 14g § 1 Ordynacji podatkowej. Rozważenia zatem wymagało, czy ewentualne błędy, jakich dopuściła się – zdaniem organu – wnioskodawczyni były błędami usuwalnymi. Z treści uzasadnienia postanowienia wynika, że były to błędy usuwalne, skoro, w ocenie organu, przedstawiony przez Spółkę problem prawny jest istotny i wymaga rozstrzygnięcia, z tym, że już w odrębnym postępowaniu. Takie stanowisko organu stanowi o naruszeniu art. 165a § 1 w zw. z art. 216 § 2 Ordynacji podatkowej. Odwołując się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2014 r., II FSK 2012/2012, (Lex Polonica nr 8315326, http://orzeczenia.nsa.gov.pl), strona podniosła, że w sytuacji, gdy wskazane we wniosku zdarzenie przyszłe wymaga doprecyzowania, organ jest zobowiązany do zastosowania art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, a nie do odmowy wszczęcia postępowania. Jak zaznaczyła Spółka, sprawa zawisła przed NSA dotyczyła błędnej praktyki Dyrektora Izby Skarbowej, który orzekał również w niniejszej sprawie W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach, których katalog został określony w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. (dalej jako: "p.p.s.a.") i obejmuje m.in. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.) oraz zaskarżalne postanowienia wydawane w ramach postępowania o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Podkreślenia wymaga również, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając zaskarżony w niniejszej sprawie akt według przywołanego wyżej kryterium legalności, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem wydając postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego Dyrektor Izby Skarbowej naruszył art. 14b § 1 oraz art. 165a § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej. Stanowiska stron postępowania i wspierające je argumenty zostały przedstawione już powyżej. W ocenie Sądu, zakreślona w niniejszej sprawie istota sporu sprowadzająca się do ustalenia, czy odmowa wszczęcia postępowania z wniosku skarżącej Spółki znajdowała oparcie w przepisach prawa, wymagała w pierwszej kolejności rozważenia roli i zadań instytucji indywidualnej interpretacji podatkowej. Niewątpliwie wprowadzenie tej instytucji do systemu prawa podatkowego było podyktowane takimi priorytetami, jak zwiększenie pewności obrotu i zapewnienie lepszej ochrony faktycznym lub też potencjalnym podatnikom. Istotą interpretacji indywidualnej jest rozstrzygnięcie, czy wnioskodawca prawidłowo postrzega, jakie skutki prawne na gruncie określonych przepisów prawa podatkowego wywołuje przedstawiony przez niego stan faktyczny albo zdarzenie przyszłe. Omawiana instytucja ma zatem na celu zapewnienie podatnikom tzw. bezpieczeństwa prawnego, którego wyrazem jest możliwość jednolitego rozumienia i stosowania prawa, a ponadto możliwość przewidywania, jakie rozstrzygnięcia wydadzą organy podatkowe. Tę rolę interpretacji indywidualnych można zasadniczo sprowadzić do realizacji dwóch zadań, jakimi są funkcja informacyjna i funkcja ochronna. Na wagę i znaczenie obu tych zadań omawianej instytucji wskazał m.in. WSA we Wrocławiu w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I SA/Wr 555/10 (opubl.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Na potrzeby niniejszej sprawy warto byłoby przytoczyć zwłaszcza ten fragment uzasadnienia ww. wyroku WSA we Wrocławiu, który wprost odnosi się do gwarancji, jakie realizują indywidualne interpretacje przepisów prawa podatkowego: "Funkcja ochronna interpretacji podatkowej wyraża się przede wszystkim w zabezpieczeniu podmiotu, który zastosował się do wydanej w jego sprawie interpretacji indywidualnej przed ewentualnymi negatywnymi skutkami wynikającymi z postępowania ukierunkowanego jej treścią. Stosownie do brzmienia art. 14k § 1 Ordynacji podatkowej podmiot, który uzyskał interpretację i zastosował się do niej przed jej zmianą lub przed doręczeniem organowi podatkowemu odpisu prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego uchylającego interpretację indywidualną, chroniony jest przed skutkami jej wadliwości. Podmiot taki uzyskuje gwarancję, że zastosowanie się do interpretacji indywidualnej nie może mu szkodzić. Warto w tym miejscu również wspomnieć o art. 14o Ordynacji podatkowej, czyli tzw. milczącej interpretacji, tj. prawnego usankcjonowania prawidłowości stanowiska zawartego we wniosku, w przypadku, gdy organ podatkowy nie wyda interpretacji w ustawowym terminie. Funkcja informacyjna indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wyraża się w rozwiewaniu wątpliwości podatników co do praw i obowiązków wynikających z prawa podatkowego i stwarzaniu możliwości odpowiedniego odniesienia się do nich w swojej działalności." Z punktu widzenia określonych wyżej zadań pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego, sprowadzających się w istocie do zapewnienia wnioskodawcy realnej ochrony prawnej w sytuacji stanowienia i stosowania niestabilnego prawa podatkowego, rola omawianej instytucji jest nie do przecenienia dla możliwości ułożenia przez podatnika swych spraw, działającego w zaufaniu do organów Państwa, że nie narazi go to na niekorzystne skutki prawne. Przy czym, jak wynika z analizy przepisów rozdziału 1a Ordynacji podatkowej, możliwości tej ustawodawca nie zawęził jedynie do stanów faktycznych, a więc zamkniętych w czasie zdarzeń prawnych, ale przewidział również w przypadku sytuacji jedynie potencjalnych, tzw. zdarzeń przyszłych, celem minimalizowania przez podatnika spodziewanych przez niego skutków podatkowych prognozowanych sytuacji. Przedmiotem zapytania podatnika na gruncie zdarzenia przyszłego mogą być więc, tak jak w niniejszej sprawie, konsekwencje podatkowoprawne stosunków obligacyjnych, jakie podatnik dopiero zamierza nawiązać w realizowanym przez niego obrocie gospodarczym. Nic nie stoi przy tym na przeszkodzie, aby w takim przypadku z wnioskiem o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego mogły wystąpić obie strony transakcji gospodarczej, jeśli tylko transakcja taka będzie wywierać określone skutki podatkowe dla każdej z nich. Interes prawny w pozyskaniu stanowiska organu interpretującego przez każdą ze stron stosunku obligacyjnego nie powinien być przez organ kwestionowany, o ile żądanie wydania interpretacji indywidualnej znajduje umocowanie w przypisanych stronom transakcji uprawnieniom i obowiązkom, jakie powstają na gruncie prawa podatkowego. Bez znaczenia przy tym powinno być, że w istocie organ podatkowy dokonuje w takiej sytuacji dwukrotnie oceny skutków podatkowych tej samej transakcji, skoro w ramach indywidualnej oceny sytuacji każdego z wnioskodawców, wypowiedź organu dotyczy odrębnych dla każdej ze stron skutków podatkowych tej samej transakcji, choć nierzadko w układzie, w którym obowiązkom jednego podmiotu odpowiadają uprawnienia innego podmiotu. Jakiekolwiek zastrzeżenia organu, czy komplikacje, jakie mogą powstawać na takim gruncie np. w sytuacji, gdy sposób opodatkowania jest przedmiotem sporu pomiędzy stronami transakcji, wskutek czego w swych wnioskach przedstawiają one odmienne stanowiska w sprawie oceny prawnej stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), lub też gdy z uwagi na właściwość miejscową ich wnioski o wydanie interpretacji indywidualnych będą podlegać rozpatrzeniu przez dwa różne organy działające z upoważnienia Ministra Finansów, nie powinny mieć znaczenia w aspekcie nałożonego na organy interpretujące obowiązku dążenia do zapewnienia jednolitego stosowania przepisów prawa podatkowego (art. 14a § 1 Ordynacji podatkowej). W myśl art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Zgodnie z art. 14b § 2 Ordynacji podatkowej, wniosek zainteresowanego może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych. Stosownie do § 3 ww. przepisu składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Z brzmienia powołanych wyżej przepisów art. 14b § 1 - § 3 Ordynacji podatkowej wynika, że uprawnionym do wystąpienia o wydanie interpretacji indywidualnej jest zainteresowany, czyli podmiot, który wykaże swój interes prawny w uzyskaniu odpowiedzi na zadane pytanie dotyczące kwestii związanych ze stosowaniem przepisów prawa podatkowego. W piśmiennictwie i w orzecznictwie sądowym zgodnie wskazuje się, że podmiotem legitymowanym do wystąpienia o interpretację indywidualną może być tylko i wyłącznie taki podmiot, u którego wystąpił lub może wystąpić opisany we wniosku interpretacyjnym stan faktyczny, który może powodować konsekwencje w zakresie prawa podatkowego (J. Brolik, Ogólne oraz indywidualne interpretacje przepisów prawa podatkowego, Warszawa 2013, s. 105; postanowienie NSA z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FSK 542/14, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z powyższego wynika, że uprawnionym do wystąpienia o wydanie interpretacji indywidualnej niekoniecznie musi być podmiot zobowiązany do zapłaty podatku. Twierdzenie to zostało zaaprobowane m.in. w powołanym już w niniejszej sprawie przez Dyrektora Izby Skarbowej wyroku NSA z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt II FSK 923/09, w którym wskazano inne aniżeli podatnik podmioty, które również mają interes prawny w uzyskaniu odpowiedzi organu interpretującego. Nie budzi przy tym wątpliwości, że powołane w uzasadnieniu tego wyroku wyliczenie stanowi jedynie egzemplifikację pewnych podmiotów i sytuacji, w których interes ten może wystąpić, a zatem nie ma charakteru zamkniętego. Zdarzenie podatkowe może rzutować nie tylko na sferę praw i obowiązków podatnika, ale również innych osób. Zainteresowanym będzie zatem podmiot, wobec którego mogą być skutecznie realizowane obydwie wskazane wyżej funkcje interpretacji indywidualnej, tj. ochronna i informacyjna. Tak więc do uzyskania interpretacji indywidualnej legitymowany jest nie tylko podatnik, ale również inny podmiot, dla którego określony stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe może rodzić konsekwencje w sferze stosunków podatkowych. Przedmiotem interpretacji mogą być zatem takie sytuacje faktyczne, które mogą powodować powstanie obowiązku podatkowego lub zobowiązania podatkowego po stronie wnioskodawcy lub które dotyczą sfery jego odpowiedzialności podatkowej. Podkreślenia przy tym wymaga, na co już też wielokrotnie wskazywano w orzecznictwie sądowym, że pojęcie podmiotu zainteresowanego w uzyskaniu interpretacji przepisów prawa podatkowego nie jest tożsame z pojęciem strony z art. 133 Ordynacji podatkowej, który to przepis, jako niewymieniony w art. 14h tej ustawy, nie znajduje zastosowania w postępowaniu o wydanie interpretacji indywidualnej. O ile zatem art. 133 Ordynacji podatkowej koncentruje się na kwestiach podmiotowych, wskazując poszczególne osoby stosunku prawnopodatkowego, o tyle przepis art. 14b tej ustawy odwołuje się jedynie do pojęcia interesu prawnego, akcentując elementy o charakterze przedmiotowym, rzutujące na sferę interesów prawnopodatkowych, których zakres nie został ustawowo zdefiniowany (wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 10 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Rz 141/11, wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 czerwca 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 3107/13, opubl.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wątpliwości nie powinno też budzić, że zainteresowanym w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej jest tylko taki podmiot, który pyta o własną sytuację prawnopodatkową, a nie o sytuację prawną innych podmiotów (wyrok WSA w Łodzi z dnia 5 maja 2009 r., sygn. akt I SA/Łd 84/09, Lex nr 534620), w tym podmiotów związanych z nim stosunkami obligacyjnymi (wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 stycznia 2010 r., sygn. akt III SA/Wa 1346/09, Monitor Podatkowy 2010 r., nr 6, s. 47). Wskazuje się również, że podatnik nie jest legitymowany do wystąpienia z wnioskiem o interpretację, która dotyczyć ma sytuacji prawnopodatkowej innego podmiotu, nawet jeśli w sposób pośredni będzie ona rzutować na jego własną sytuację (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 24 listopada 2009 r., sygn. akt I SA/Gd 541/09, Monitor Podatkowy 2010 r., nr 2, s. 4). Określony w art. 14b Ordynacji podatkowej interes, który ma wystąpić po stronie wnioskodawcy, oznacza bowiem wyłącznie interes prawny, a nie interes faktyczny. Jeżeli zatem problem przedstawiony we wniosku nie dotyczy zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie wnioskodawcy, lecz dotyczy sfery opodatkowania innego podmiotu, organ podatkowy, działając w oparciu o art. 165a § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej, odmawia wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej. Uwzględniając powyższe regulacje prawne, Sąd ocenił, że w niniejszej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej błędnie, gdyż przedwcześnie, stwierdził, iż wskazane we wniosku Spółki zdarzenie przyszłe, a także sposób skonstruowania we wniosku problemowego zagadnienia, nie dawały możliwości wydania interpretacji indywidualnej, zawierającej elementy wymagane dla tego rodzaju aktu i spełniającej funkcje przewidziane dla niego przez ustawodawcę. Tym samym odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, organ naruszył art. 14b § 1 oraz art. 165a w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu, z przedstawionych wraz z zaskarżonym postanowieniem akt administracyjnych sprawy wynikało, że w złożonym w dniu 25 marca 2014 r. wniosku Spółka przedstawiła zdarzenie przyszłe oraz wskazała na powiązanie tego zdarzenia przyszłego ze swoimi interesami w sferze prawa podatkowego. Co prawda, sposób, w jaki przedstawiła ona związek zdarzenia przyszłego z własną sytuacją prawnopodatkową mógł nasuwać pewne wątpliwości, ale – jak słusznie wywodzi strona w skardze – nie były to wątpliwości, których nie dałoby się usunąć w trybie art. 169 § 1 w zw. z art. 14 h Ordynacji podatkowej. Analiza części G i H formularza wniosku, które powinny być przez organ potraktowane łącznie, jako dwie integralne części niezbędne do merytorycznej oceny całego wniosku Spółki i jej stanowiska w sprawie, pozwala wywieść, że przedmiotem zapytań Spółki były skutki na gruncie podatku od towarów i usług, ale również podatku dochodowego od osób prawnych, świadczonych na jej rzecz przez inny podmiot usług pośrednictwa, z tytułu których wypłaca ona wynagrodzenie prowizyjne (bonusy lub premię pieniężną), a także sposób dokumentowania tych czynności. Niewątpliwie, formułując zapytania oraz przedstawiając własne stanowisko w sprawie oceny prawnej zdarzenia przyszłego, Spółka odniosła je wyłącznie do uregulowań prawnych i wysnutej na ich podstawie argumentacji dotyczącej bezpośrednio sfery opodatkowania jej kontrahenta. Nawiązała bowiem do przepisów normujących opodatkowanie opisanych usług pośrednictwa, tj. art. 8 ust. 2a ustawy o podatku od towarów i usług. Przywołała ponadto w obszernym zakresie treść interpretacji indywidualnej z dnia "[...]" wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej na wniosek jej kontrahenta, a swe stanowisko przedstawiła w istocie w formie polemiki ze stanowiskiem zaprezentowanym w tej interpretacji. Przy takim ujęciu sprawy ocena organu, że wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej nie dotyczył sytuacji podatkowoprawnej wnioskodawczyni, a tym samym zachodziły podstawy do wydania orzeczenia na podstawie art. 165a § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej, mogłaby rzeczywiście znaleźć uzasadnienie, gdyby nie inne okoliczności wynikające z wniosku, które organ pominął, podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie. W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że zasadniczą intencją przyjętego przez Spółkę sposobu przedstawienia własnego stanowiska w sprawie, było wskazanie, że nie podziela ona poglądów prawnych przedstawionych w wydanej na wniosek jej kontrahenta interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]". Ponadto w opisie stanu faktycznego zaznaczyła, że w jej relacjach z kontrahentem nastąpiła różnica zdań co do opodatkowania wypłaty bonusów lub premii pieniężnej oraz sposobu dokumentowania tej czynności. Jakkolwiek nie wskazała wprost, że kwestionowane przez nią stanowisko wyrażone w ww. interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", było dla niej istotne z tego względu, że będące przedmiotem tej interpretacji zdarzenia prawne miały wywoływać skutki podatkowe zarówno u jej kontrahenta, jak i u niej samej, to jednak organ nie powinien był pominąć tych oczywistych względów, które leżały u podstaw złożonego w tej sprawie wniosku. W ocenie Sądu, organ bezpodstawnie skupił się jedynie na literalnym brzmieniu pytań sformułowanych przez Spółkę w części G wniosku, pomijając całkowicie kontekst tych pytań i okoliczności wynikające ze stanowiska Spółki odnośnie do pytań. Integralne odczytanie złożonego w niniejszej sprawie wniosku w aspekcie wszystkich przedstawionych przez skarżącą okoliczności, powinno skutkować po stronie organu jeśli nie uznaniem, że strona miała interes prawny w uzyskaniu interpretacji indywidualnej, to przynajmniej powstaniem wątpliwości co do tego, czy kwalifikacja podatkowoprawna czynności dokonywanych na podstawie opisanej we wniosku umowy ramowej rzutuje również na sferę praw podatkowych Spółki w zakresie obciążenia podatkiem od towarów i usług oraz podatkiem dochodowym od osób prawnych. Nie było przy tym wątpliwości co do tego, że stanowisko Spółki przedmiotowo dotyczyło przepisów prawa podatkowego (art. 3 pkt 2 Ordynacji podatkowej) i ich zastosowania do zdarzenia przyszłego, a zatem zapytania ujęte we wniosku mieściły się w świetle art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej w zakresie przedmiotowym pisemnych interpretacji podatkowych. Sąd podzielił stanowisko wyrażone na gruncie podatku od towarów i usług w wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 10 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Rz 141/11 (opubl.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), że sam fakt wystąpienia z zapytaniem jedynie o niektóre podatkowe konsekwencje konkretnej czynności opodatkowanej podatkiem od towarów i usług, w postaci dostawy towaru, w której obowiązek podatkowy spoczywa na innym podmiocie (sprzedającym) nie stanowi argumentu, przemawiającego za odmową wszczęcia postępowania w sprawie. Stanowisko to znajduje potwierdzenie również w aktualnym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyroki z dnia 8 stycznia 2013 r., sygn. akt I FSK 1572/12, z dnia 15 lipca 2014 r., o sygn. akt I FSK 1204/13, z dnia 5 sierpnia 2014 r., sygn. akt II FSK 1886/12, opubl.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), w którym akcentuje się, że prawidłowe ustalenie stawki podatku VAT bądź zwolnienia od podatku w odniesieniu do danej transakcji dotyczy również prawnopodatkowej sytuacji nabywcy, któremu przysługuje uprawnienie do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony. W szerszym bowiem kontekście, którego wprawdzie w niniejszej sprawie strona nie wyłożyła explicite we wniosku, ale który Dyrektorowi Izby Skarbowej, jako organowi administracji publicznej wykonującemu obowiązki z zakresu administracji podatkowej, powinien być doskonale znany, przedstawiona w opisie zdarzenia przyszłego umowa wywiera skutki podatkowe dla obu stron transakcji, zaś specyfika podatku od towarów i usług powoduje, że obowiązkowi podatkowemu jednemu podatnika towarzyszy prawo drugiego podatnika do odliczenia podatku naliczonego wykazanego w fakturach wystawionych przez pierwszego podatnika. Z okoliczności wskazanych we wniosku oraz przedstawionego wraz z nim projektu umowy ramowej, normującej m.in. podstawy i sposób przekazania kontrahentowi premii pieniężnej, wyłaniał się bezsprzecznie stan, w którym o wydanie interpretacji indywidualnej wystąpiła Spółka, jako podmiot stosunku obligacyjnego, niezgadzający się z interpretacją indywidualną w zakresie skutków podatkowych czynności dokonywanych w ramach tego stosunku, jaką legitymuje się jego kontrahent. Wydana wobec kontrahenta pisemna interpretacja, choć formalnie nie odnosiła się do strony skarżącej, to ze względu na charakter podatku od towarów i usług, i pośredni związek także ze sferą podatkowoprawną strony, zasadnie wzbudziła jej wątpliwości co do sposobu rozliczenia podatku od towarów i usług z tytułu przyszłej transakcji. Przy czym nie sposób racjonalnie przyjmować, by przedmiotem tych kontrowersji strony była wyłącznie troska o prawidłowość rozliczenia podatku z tytułu tej transakcji przez jej kontrahenta, a nie zapobiegliwość i ochrona własnych interesów, także tych powstających w sferze podatkowoprawnej. Co więcej, tego, że Spółka ma interes prawny w uzyskaniu interpretacji indywidualnej w zakresie skutków, jakie w jej sferze podatkowoprawnej wywołują czynności dokonywane na podstawie opisanej we wniosku umowy ramowej (np. w zakresie prawa do odliczenia) organ podatkowy nie kwestionował. Przeciwnie – w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia (s. 7, 1. akapit od góry) ocenił wręcz, że Spółka może mieć taki interes, jednakże musi wykazać "związek przedstawionego zdarzenia przyszłego z możliwą realizacją określonych uprawnień przewidzianych w ustawie o podatku od towarów i usług". W ocenie Sądu, skoro przedstawione w niniejszej sprawie zdarzenie przyszłe oraz wyrażone na jego gruncie stanowisko wnioskodawczyni pozwalało organowi na dokonanie oceny, że problemowe zagadnienie może dotyczyć interesów Spółki w sferze prawa podatkowego, a tym samym, że Spółka może legitymować się przymiotem zainteresowanego w postępowaniu uregulowanym w rozdziale 1a działu II Ordynacji podatkowej, ocena ta w zupełności podważała prawidłowość i sens rozstrzygnięcia o odmowie wszczęcia postępowania interpretacyjnego, jak również formułowanych w tym zakresie zaleceń organu, że strona może wystąpić z ponownym wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej (s. 7, 1. akapit od dołu). Stosownie do art. 14h Ordynacji podatkowej w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej stosuje się odpowiednio m.in. przepisy art. 169 § 1-2. W sytuacji zatem, gdy we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego podatnik wskaże określoną okoliczność faktyczną i własne stanowisko, lecz w sposób nieprecyzyjny lub powodujący wątpliwości, organ interpretujący powinien w trybie art. 14h w zw. z art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej wezwać wnioskodawcę do dokonania stosownych uzupełnień, które warunkują prawidłowe rozpatrzenie wniosku pod kątem wykładni prawa podatkowego. Wskazany w powyższym przepisie obowiązek spoczywa na organie podatkowym, co powoduje, że nie może on, bez uprzedniego wezwania strony do uzupełnienia we wskazanym wyżej trybie stwierdzonych braków wniosku, odmówić nadania mu dalszego biegu z powołaniem się na istnienie tych braków. Zasada praworządności (art. 120 Ordynacji podatkowej) oraz zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej), które poprzez art. 14h Ordynacji podatkowej znajdują zastosowanie również w postępowaniu interpretacyjnym, wymagają, by w sytuacji, jaka miała miejsce w niniejszej sprawie, tj. gdy z okoliczności podanych we wniosku wynika, że Spółka może mieć interes prawny w uzyskaniu interpretacji indywidualnej, organ nie odmawiał wszczęcia postępowania w tej sprawie, sugerując się wyłącznie literalną treścią sformułowanych we wniosku pytań, bez uprzedniego podjęcia działań w celu odtworzenia rzeczywistych intencji strony pytającej. W ocenie Sądu, uzasadnieniem dla odmowy zastosowania w opisanej wyżej sytuacji trybu wezwania do uzupełnienia wniosku określonego w art. 14h w zw. z art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej nie mogło być stanowisko organu, że jest on związany treścią wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, co powoduje, że dookreślenie przez stronę pewnych okoliczności na dalszym etapie postępowania (w niniejszej sprawie na etapie zażalenia) nie może mieć wpływu na zakres postępowania interpretacyjnego i wydane w jego wyniku rozstrzygnięcie. Powyższe stanowisko organu zdaje się odwoływać do powszechnie akceptowanej w orzecznictwie sądów administracyjnych argumentacji, że treść wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej wyznacza przedmiotowy zakres postępowania interpretacyjnego, gdyż wnioskowy charakter postępowania o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej oraz systemowe odczytanie art. 14b – art. 14h Ordynacji podatkowej prowadzą do konkluzji, że organ wydający interpretację jest niejako "związany" merytorycznie zakresem problemu prawnego, jaki strona przedłoży we wniosku (np. wyrok NSA z dnia 16 września 2011 r., sygn. akt II FSK 497/10, http://.orzeczenia.nsa.gov.pl). Podzielając co do zasady powyższe stanowisko, wskazać należy, że zostało ono wyrażone na gruncie zupełnie odmiennej sytuacji aniżeli ta, z którą mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Pogląd ten został bowiem wypracowany na gruncie skądinąd nierzadkich w praktyce stanów faktycznych, w których wnioskodawcy, kwestionując w toku postępowania wydaną wobec nich interpretację indywidualną, dokonują modyfikacji opisu stanu faktycznego bądź też zdarzenia przyszłego. W niniejszej sprawie sytuacja strony jest zgoła odmienna, gdyż postępowanie nie zostało doprowadzone do etapu wydania interpretacji indywidualnej, nie zostało nawet wszczęte, przy czym – w świetle uzasadnienia zaskarżonego aktu – przyczyną odmowy wszczęcia tego postępowania była niemożność skonkretyzowania interesu prawnego Spółki w pozyskaniu interpretacji indywidualnej. Wobec przedstawionych wyżej wątpliwości co do tak określonej podstawy zaskarżonego rozstrzygnięcia, w szczególności niepodjęcia przez organ działań w celu wyjaśnienia, czy wnioskodawczyni legitymowała się w niniejszej sprawie interesem prawnym, na uwzględnienie nie mógł zasługiwać argument o związaniu organu zakresem problemu prawnego przedstawionego we wniosku. Stanowisko to bowiem znajduje zastosowanie jedynie do tych wniosków o wydanie interpretacji indywidualnej, które są kompletne i nie wymagają uzupełnienia, a ponadto związanie to ogranicza się do oceny prawnej wyrażonej w akcie, jakim jest interpretacja indywidualna. Z oczywistych powodów nie będzie mieć więc zastosowania do innych rozstrzygnięć wydawanych z wniosków o wydanie interpretacji indywidualnej, np. pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia czy też odmowy wszczęcia postępowania. Podzielając w świetle powyższego, co do zasady, zarzuty wniesionej w niniejszej sprawie skargi, Sąd nie przychylił się natomiast do tej części argumentacji Spółki, że z uzasadnienia zaskarżonego aktu nie wynika w istocie, co było podstawą odmowy wszczęcia postępowania w sprawie. Analiza uzasadnienia postanowienia prowadzi bezsprzecznie do wniosku, że u podstaw rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Skarbowej stało stwierdzenie, że Spółka nie posiada przymiotu "zainteresowanego", nie pozwalając, jak chciałaby tego skarżąca, na doszukiwanie się dodatkowych uchybień w formułowaniu przez organ uzasadnienia skarżonego rozstrzygnięcia. Sąd uwzględnił natomiast zarzuty skargi dotyczące rozstrzygnięcia organu w zakresie odmowy wszczęcia postępowania interpretacyjnego w przedmiocie pytania odnoszącego się do zastosowania w przedstawionym stanie faktycznym przepisów o podatku dochodowym od osób prawnych. Uwzględniając jednak, że uzasadnienie stanowiska organu w tej kwestii zawierało się w istocie w jednym zdaniu, wskazującym na te same przyczyny odmowy wszczęcia postępowania, jakie odnosiły się do pytań sformułowanych w zakresie podatku od towarów i usług, uznać należy, że i w tym zakresie znajduje zastosowanie przedstawione wyżej stanowisko Sądu, które organ przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie zobligowany respektować. Rozpatrując ponownie sprawę, organ zobowiązany będzie do uwzględnienia na podstawie art. 153 p.p.s.a. stanowiska Sądu w zakresie wskazanych wyżej uchybień przepisów prawa procesowego. Mając powyższe na uwadze, Sąd w pkt I sentencji wyroku stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie wraz z poprzedzającym go postanowieniem z dnia "[...]", a w pkt II sentencji wyroku orzekł o niewykonywaniu zaskarżonego postanowienia na mocy art. 152 p.p.s.a. Natomiast koszty postępowania sądowego w kwocie 357 zł (wpis sądowy – 100 zł, koszty zastępstwa procesowego – 240 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa – 17 zł) zasądził jak w pkt III sentencji wyroku na mocy art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło