I SA/Ol 734/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 26 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.G. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sprawie ze skargi M.G. R.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2015 r. postanawia przyznać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego WSA/post.1-sentencja postanowienia Wnioskiem z dnia 13 października 2016 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżąca M.G. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Ze złożonego przez skarżącą formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynikało, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem R.G.. Rodzina wnioskodawczyni utrzymuje się z renty skarżącej w wysokości "[...]" oraz emerytury męża skarżącej w kwocie "[...]" Łączny dochód rodziny wynosi "[...]"netto miesięcznie. Skarżąca wraz z mężem jest właścicielką połowy domu z 1900 r. wymagającego remontu, mieszkania o powierzchni 115 m2, nieruchomości rolnej we współwłasności z innymi osobami. Innego majątku nie posiadają. Argumentując trudną sytuację materialną wnioskodawczyni wskazała na problemy ze zdrowiem. Wyjaśniła, iż jest po operacji "[...]". Dodatkowo oświadczyła, że choruje na "[...]". Mąż wnioskodawczyni zaś jest inwalidą "znacznego stopnia". Podkreśliła, iż wraz z mężem ponoszą następujące koszty utrzymania: leki 232 zł, prąd 209 zł, woda 121 zł, gaz 148 zł, TV- 50 zł, telefon -33 zł, wywóz nieczystości stałych – 29 zł, szambo- 150 zł. Ogółem na stałe koszty utrzymania wydatkują kwotę 973 zł. Nadto wyjaśniła, że otrzymała pomoc społeczną na naprawę dachu. Całkowity koszt naprawy dachu wyniósł 3.500 zł. Posiadają zadłużenie na kwotę 3.000 zł. Odnosząc się do posiadanego majątku wyjaśniła, że lokalizacja nieruchomości obok cmentarza oraz dewastacja jeziora, wspólnego lasu i gruntów przez ścieki cmentarne, śmieci i inne nieczystości pozbawiła właścicieli możliwości sprzedaży przedmiotowych nieruchomości. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U z 2016r., poz. 718) dalej zwana w skrócie p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Powołane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Strona ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy musi zatem uprawdopodobnić, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie. W przypadku prawa pomocy mamy do czynienia z pomocą budżetu Państwa osobom, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy są przy tym określone ogólnie, a więc uznaniu sądu pozostawił ustawodawca ocenę przedstawionych we wniosku okoliczności przemawiających, zdaniem strony, za rozstrzygnięciem korzystnym dla niego. Jak stwierdził bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 stycznia 2005 roku sygn. akt FZ 478/04, (niepubl.) opłaty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowią odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia wynikającego z art. 84 ustawy zasadniczej. Dlatego, muszą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby czy osób na współobywateli. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżących z obowiązku ich ponoszenia. Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że gospodarstwo domowe strony utrzymuje się z kwoty w wysokości "[...]". Z tego ponoszą stałe wydatki miesięczne w wysokości 973 zł, pozostałe środki przeznaczone są na zakup żywności, odzieży. Sytuacja strony nie pozwala zatem na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Strona nie jest w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem przed sądem administracyjnym jak i związanych z wynagrodzeniem pełnomocnika z wyboru. Uzasadniony jest zatem wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jak i ustanowienie pełnomocnika z urzędu w postaci radcy prawnego. Wyjaśnić przy tym należy, że z uwagi na to, że skarżąca nie wskazała jakichkolwiek preferencji w zakresie wyboru pełnomocnika, a ze względu na przedmiot niniejszej sprawy może być reprezentowana przez radcę prawnego, adwokata lub doradcę podatkowego, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 262 p.p.s.a., postanowiono ustanowić dla skarżącej radcę prawnego. Wobec powyższego na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w związku z art. 246 §1 pkt 1 orzeczono jak w sentencji postanowienia.