I SA/Ol 734/16
PostanowienieWSA w Olsztynie2017-05-16
Skład orzekający: Anna Ambroziak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jaka jest podstawa prawna i wysokość wynagrodzenia dla radcy prawnego ustanowionego z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną w pierwszej instancji, w sytuacji gdy postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie nowego rozporządzenia w sprawie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej?Ratio decidendi
Radca prawny ustanowiony z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną w pierwszej instancji, w sprawie wszczętej przed wejściem w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r., ma prawo do wynagrodzenia ustalonego na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. W niniejszej sprawie przyznano kwotę 120 zł wraz z należnym podatkiem VAT, uwzględniając wkład pracy radcy prawnego.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpatrywał wniosek radcy prawnego K.Ś. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu dla skarżących M.G. i R.G. w sprawie dotyczącej wymiaru podatku od nieruchomości. Postanowieniem z dnia 26 października 2016 r. ustanowiono dla skarżących radcę prawnego z urzędu. Wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2017 r. Sąd oddalił skargę skarżących. Radca prawny wniósł o zasądzenie wynagrodzenia.Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz radcy prawnego K.Ś. kwotę 120 zł wraz z należnym od tej kwoty podatkiem od towarów i usług z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego K.Ś o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M.G., R.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości na 2015 r. postanawia: przyznać od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz radcy prawnego K.Ś. z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 120 zł (stu dwudziestu złotych) wraz z należnym od tej kwoty podatkiem od towarów i usług, WSA/post.1- sentencja postanowienia
Postanowieniami z dnia 26 października 2016 r., sygn. akt I SA/Ol 734/16, referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie ustanowił dla M.G. i R.G. radcę prawnego z urzędu, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dnia "[...]" nr "[...]".. Na podstawie wydanych orzeczeń, po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Izby Radców Prawnych, na pełnomocnika dla skarżących małżonków G. został wyznaczony radca prawny K.Ś..
W piśmie procesowym z dnia 6 kwietnia 2017 r. pełnomocnik – radca prawny K.Ś. wniósł o zasadzenie wynagrodzenia według norm przepisanych, jednocześnie oświadczył, że wynagrodzenie to nie zostało uiszczone w całości, ani w części.
Wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę M.G., R.G., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]".
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do unormowania art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 718, zwana dalej "p.p.s.a.") wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Z dniem 2 listopada 2016 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715), zwane dalej rozporządzeniem z dnia 3 października 2016 r. Zgodnie z przepisem przejściowym (§ 22), do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Powyższe oznacza, że w warunkach niniejszej sprawy – wszczętej i niezakończonej przed dniem wejścia w życie rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r. – do postępowania przed sądem I instancji tj. do dnia wydania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 29 grudnia 2016 r., który zakończył postępowanie w tej instancji zastosowanie mają przepisy rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. zwane dalej w skrócie rozporządzenie z dnia 3 października 2015 r.. Natomiast do postępowania po dniu wydania wyroku tut. Sądu tj. postępowania w drugiej instancji zastosowanie powinny mieć przepisy nowe - rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r.
Wyjaśnić bowiem należy, że w analogicznej sytuacji Sąd Najwyższy, analizując treść przepisu art. 149 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, który stanowi, że w sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, dotychczasowe przepisy o kosztach sądowych – w postanowieniu z 28 czerwca 2006 r. sygn. akt III CZ 36/06 stwierdził, że przez pojęcie "zakończenie postępowania w (danej) instancji" trzeba rozumieć wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji, a więc wydanie wyroku lub innego orzeczenia trwale zamykającego drogę do wydania wyroku. Podobnie należy rozumieć pojęcie "czasu zakończenia postępowania w danej instancji" użyte w cytowanym § 22 rozporządzenia z 3 października 2016 r. (por. postanowienie WSA z 18 lutego 2016 r., IV SA/Wr 93/15, publ. CBOiS).
Zgodnie z § 2 tego aktu wykonawczego, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego. Stosownie do § 4 ust. 1 rzeczonego aktu, opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w jego rozdziałach 2-4. Ustęp 2 tego przepisu określa zaś, że ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w przywołanym ust.1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy radcy prawnego oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
Mając na uwadze treść przywołanych wyżej unormowań, w tym oceniwszy działanie pełnomocnika strony przez pryzmat kryteriów wskazanych w cytowanym § 4 ust. 2 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r., przyznano mu zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w postaci wynagrodzenia za udział w postępowaniu pierwszej instancji, w kwocie 120 zł, ustalone na podstawie § 4 ust. 2 wspomnianego rozporządzenia, w kwocie opłaty maksymalnej określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a tego aktu (tj. 120 zł) .
Referendarz sądowy uznał bowiem, że wkład pracy radcy prawnego w postaci przedstawionego pisma procesowego i zawartych tam zarzutów jak i fakt stawiennictwa radcy prawnego na rozprawie stanowi podstawę do zastosowania w przedmiotowej sprawie § 4 ust. 2 rozporządzenia, tj. ustalenia opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1 § 4 rozporządzenia.
W związku z powyższym, na podstawie art. 250 § 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło