I SA/Ol 747/15

PostanowienieWSA w Olsztynie2016-01-21

Skład orzekający: Małgorzata Klimek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który nie posiada dochodów, utrzymuje się z pomocy syna, posiada zaległości czynszowe i jest przedmiotem postępowania egzekucyjnego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, ponieważ jego sytuacja materialna, charakteryzująca się brakiem dochodów, utrzymywaniem się z pomocy syna, zaległościami czynszowymi oraz toczącym się postępowaniem egzekucyjnym, uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Obowiązek wykazania tej sytuacji spoczywa na wnioskodawcy, co w niniejszej sprawie zostało udowodnione.
Stan faktyczny
Skarżący M. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wskazał, że nie posiada dochodów, utrzymuje się z pomocy syna w kwocie 800 zł miesięcznie, wynajmuje mieszkanie, ma zaległości czynszowe i jest przedmiotem postępowania egzekucyjnego na kwotę ponad 200.000 zł. Do wniosku załączono dokumenty potwierdzające jego trudną sytuację materialną, w tym zajęcie rachunku bankowego i pozew o zapłatę zaległości czynszowych.
Rozstrzygnięcie
Przyznano M. W. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. W., Ł. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie: wymiaru podatku od nieruchomości na 2014r. postanawia: przyznać M. W. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego WSA/post.1 - sentencja postanowienia Wnioskiem z dnia 3 grudnia 2016r. skarżący M. W. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego w wysokości 130 zł (stosownie do §1 pkt 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz.U. nr 221, poz. 2193 ze zm.]). oraz ustanowienia radcy prawnego. Z oświadczenia wnioskodawcy wynikało, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe nie uzyskuje żadnych dochodów. Utrzymuje się z pomocy syna w wysokości 800 zł miesięcznie. Skarżący jest właścicielem działki o powierzchni 10.841m2. Innego majątku nie posiada. Argumentując wniosek wskazał, iż nie ma pracy i dochodów i nie stać go na ustanowienie pełnomocnika. Wskazał, iż wynajmuje mieszkanie, posiada zaległości z tytułu czynszu wobec spółdzielni oraz z tytułu wynajmu. W odpowiedzi na wezwanie wystosowane w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270, dalej cyt. jako p.p.s.a.), skarżący wyjaśnił, iż lokal w którym zamieszkuje wynajmuje odpłatnie za kwotę 500 zł miesięcznie. Dodatkowo zobowiązany jest do opłat z tytułu czynszu w wysokości 400 zł miesięcznie do Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w "[...]". Wyjaśnił, iż z nikim nie zamieszkuje. Syn B., który udziela mu pomocy finansowej w wysokości 800 zł zamieszkuje w "[...]". Wnioskodawca nie uzyskuje dochodu. Wskazał, iż jest rozwiedziony i nie pozostaje w związku małżeńskim, nie uzyskuje pomocy od byłej małżonki. Wyjaśnił, iż ubiega się o zasądzenie alimentów od byłej żony, sprawa toczy się przed Sądem Rejonowym w Olsztynie III Wydział Rodzinny i Nieletnich sygn. akt "[...]". Podał, iż miesięczne wydatki związane z jego utrzymaniem wynoszą 400 zł czynsz, 500 zł wynajem. Wyjaśnił iż zalega z opłatami wobec właścicielki mieszkania oraz SM "[...]. Dodał, że Spółdzielnia wytoczyła przeciwko niemu proces o zapłatę zaległości (Sąd Rejonowy w Olsztynie sygn. akt "[...]"). Ponadto skarżący wyjaśnił, iż koszty wyżywienia, środki higieny i czystości wynoszą 500-600 zł, koszty leczenia 100-200 zł. Nie posiada samochodu oraz kosztów z nim związanych, nie kupuje ubrań. Zalega ze składkami wobec ZUS (Sąd Okręgowy w Olsztynie sygn. akt "[...]"). Doraźnej pomocy związanej z utrzymaniem udzielają mu znajomi. Oświadczył iż nie posiada rachunków bankowych. Wyjaśnił, iż posiadana nieruchomość nie przynosi jakichkolwiek dochodów ponadto toczy się co do niej postępowanie egzekucyjne komornika sądowego ( w sprawie "[...]"). Wyjaśnił, iż nie ma żadnej rodziny w kraju, synowie mieszkają w USA, a ich sytuacja nie jest znana wnioskodawcy. Dodał, iż nie korzysta z pomocy ośrodków pomocy społecznej. Działalność gospodarcza pod nazwą "amerykańskie centrum medyczne" nie jest prowadzona i nie ma przychodów i dochodów. Do złożonych oświadczeń załączono: kserokopię postanowienia z dnia 4 kwietnia 2014r. wydanego przez referendarza sądowego WSA w Warszawie sygn. "[...]" w przedmiocie zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowienia dla niego adwokata (k.27), kserokopię pisma o ustanowieniu radcy prawnego w sprawie przed SR w Olsztynie (k.28), kserokopię zeznania podatkowego za rok 2014, z którego wynika osiągnięcie przez skarżącego przychodu w wysokości 3.803,58zł (k. 29-34), kserokopię zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego przez komornika sądowego w sprawie o sygn. akt "[...]" na kwotę należności głównej 120.000,00 zł plus odsetki w wysokości 88.513,97 zł oraz pozostałe koszty postępowania egzekucyjnego (k.35-36), kserokopie oświadczeń do sprawy przed Sądem Rejonowym o pomocy materialnej udzielanej skarżącemu przez: J. M., M. K., J. W. (k. 37-39), kserokopie dokumentów potwierdzających złożenie pozwu przez SM "[...]" z tytułu zaległości w nieuiszczaniu czynszu w okresie od 01.03.2012r do 28.02.2014r. (k. 40-43), wyciągi z rachunku bankowego za okres 22.06.2012-22.07.2012, 23.06.2014-21.07.2014, 22.05.2015-21.06.2015, 22.06.2015-21.07.2015, , 22.08.2014-21.09.2014, 22.09.2015-21.10.2015, 22.10.2015-22.11.2015, z których wynika zablokowanie konta oraz saldo w niezmiennej wysokości 66,78 zł (k. 44-50). Wnioskodawca przedłożył również kserokopie dowodów zapłaty z tytułu ITI Neovision S.A.(k.51 i 53), z tytułu usług telekomunikacyjnych (k.52),za energię elektryczną (k.54-55). Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego wskazać należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Stwierdzić należy, że w obecnej sytuacji majątkowej i życiowej wnioskodawca nie posiada środków pieniężnych, jak również możliwości ich zdobycia, czy też majątku na opłacenie należnych kosztów sądowych związanych z wniesieniem skargi jak i ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika w celu reprezentowania go w przedmiotowej sprawie. Za powyższym stanowiskiem przemawia przede wszystkim brak pracy, brak dochodów oraz utrzymywanie się przy wsparciu finansowym otrzymywanym od syna w wysokości 800,00 złotych miesięcznie. Skarżący korzysta także z pomocy materialnej znajomych. Uzyskiwana pomoc finansowa i materialna nie wystarcza jednak na regulowanie płatności za czynsz w wynajętym mieszkaniu, co spowodowało wystąpienie przez spółdzielnię mieszkaniową z pozwem o zapłatę zaległości. Z nadesłanych do sprawy dokumentów wynika także, że przeciwko wnioskodawcy prowadzone jest postępowanie komornicze, a należność główna do zapłaty wynosi 120.000,00 złotych plus odsetki w wysokości 88.513,97 złotych oraz pozostałe koszty postępowania egzekucyjnego. Stwierdzono zatem, że poniesienie w obecnej sytuacji finansowej przez wnioskodawcę jakichkolwiek kosztów sądowych, czy też kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru przekracza jego obecne możliwości finansowe. Z tego względu, przychylono się do wniosku i przyznano wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło