I SA/Ol 812/15

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Z. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące od lutego 2011r. do lutego 2012r. postanawia: odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych WSA/post.1 - sentencja postanowienia Skarżąca A. Z., reprezentowana przez doradcę podatkowego J. P. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego w wysokości 86.462 zł. Z oświadczenia wnioskodawczyni złożonego na formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) wynikało, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem oraz córką i synem. Skarżąca wskazała, iż pozostaje z mężem w ustroju rozdzielności majątkowej. Nie posiada jakiegokolwiek majątku: nieruchomości, oszczędności, wierzytelności, papierów wartościowych oraz przedmiotów wartościowych o wartości ponad 5.000 zł. Podała, iż "małżonek praktycznie nic nie posiada". Wskazała, iż jej mąż uzyskuje wynagrodzenie w wysokości 1.800 zł netto. Nie wskazała czy sama osiąga jakiekolwiek dochody. Dodała, iż pomaga jej czasami w miarę możliwości rodzina. Argumentując wniosek skarżąca podniosła, iż nie ma środków finansowych na wpis, a mąż też nie jest w stanie jej pomóc w tym zakresie. W związku z koniecznością uzupełnienia informacji na temat sytuacji materialnej skarżącej, wnioskodawczyni wezwana została do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących sytuacji majątkowej jej oraz jej męża (w zakresie tytułu prawnego do zamieszkiwanego domu, ewentualnego majątku nieruchomego i ruchomego wnioskodawczyni oraz jej męża w okresie dwuletnim poprzedzającym złożenie wniosku) oraz finansowej (w zakresie dotyczącym wszystkich ponoszonych wydatków, pomocy uzyskiwanej od rodziny lub innych osób tj. jej wysokości i częstotliwości oraz uprawdopodobnienia możliwości jej udzielania rodzinie skarżącej, uzyskiwania dochodów przez skarżącą lub przedłożenia zaświadczenia z odpowiedniego Urzędu Pracy, ewentualnego korzystania z ośrodków pomocy społecznej, wyciągów z rachunków bankowych wnioskodawczyni oraz jej męża z okresu ostatnich sześciu miesięcy, wysokości opłat za usługę pełnomocnika). W przedmiotowym wezwaniu zawarte zostało pouczenie, zgodnie z którym nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych może stanowić podstawę odmowy przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do otrzymania prawa pomocy. To strona ma zatem przekonać rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, że nie jest w stanie ponieść określonych kosztów postępowania związanych z wniesieniem skargi. Składając formularz wniosku, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji materialnej. W niniejszej sprawie, pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia o skutkach nieprzedłożenia w wyznaczonym terminie wymienionych w nim dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skarżąca nie przedłożyła żądanych dokumentów. Pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, że wnioskodawczyni nie jest w stanie dokładnie i precyzyjnie podać danych, które wymagane były wezwaniem. Wniósł jednocześnie o rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy tylko na podstawie danych zawartych w formularzu wniosku. W tej sytuacji nie jest możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy rzeczywiście skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, lub biorąc pod uwagę wysokość wpisu w niniejszej sprawie (86.462 zł) jakiejś ich części. To, że skarżąca, mimo wezwania, nie przedkłada żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jej sytuacji majątkowej, finansowej, ponoszonych wydatków, w tym opłat za usługę prawną, uzyskiwanych dochodów, posiadanego majątku w okresie poprzedzającym złożenie wniosku, czy też wyciągów z rachunków bankowych, uniemożliwia zweryfikowanie jej oświadczenia w zakresie sytuacji materialnej, a tym samym ocenę jej rzeczywistych zdolności płatniczych. Rodzi również wątpliwości co do rzetelności złożonego oświadczenia o stanie majątkowym i dochodach i nie pozwala przyjąć w sposób niebudzący wątpliwości, że skarżąca nie posiada i nie jest w stanie zdobyć środków pieniężnych, które mogłyby posłużyć do sfinansowania kosztów postępowania czy ich części. Zwięzłe wręcz lakoniczne wyjaśnienia zawarte w formularzu PPF nie były wystarczające dla oceny możliwości finansowych wnioskodawczyni, nie mogły też stanowić automatycznej przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym przez nią zakresie. Prawo pomocy jest bowiem instytucją wyjątkową i jako taka powinno być stosowne tylko w stosunku do osób, które w sposób niebudzący wątpliwości, w sposób pełny i wyczerpujący wykazały, że spełniają przesłanki do jego otrzymania, czego w warunkach niniejszej sprawy skarżąca nie uczyniła. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.