I SA/Ol 82/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Czajkowski po rozpoznaniu w Olsztynie w dniu 14 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy wniosku A.Z. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi A.Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie wymiaru podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2008 i 2009 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. A.Z. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie wymiaru podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2008 i 2009 r. Z akt sprawy wynika, iż skarżący zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 17 lutego 2012 r. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od złożonej skargi w wysokości 535 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia w/w zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Zarządzenie zostało wysłane pod adres skarżącego i jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 9 akt sąd.), odpis zarządzenia został doręczony 21 lutego 2012 r. Pismem z dnia 2 marca 2012 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi wskazując, że kierowaną do niego korespondencję odebrał w dniu 21 lutego 2012 r. ojciec – M.Z. Skarżący podał, iż w tym czasie przebywał na wyjeździe u rodziny, a korespondencja została mu przekazana przez ojca po powrocie w dniu 1 marca 2012 r. W związku z tym praktyczną datą odbioru korespondencji sądu jest ten właśnie dzień. W związku z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi zarządzeniem z dnia 7 marca 2012 r. Sąd wezwał A.Z. do przedłożenia w terminie 7 dni dokumentów źródłowych uprawdopodobniających okoliczności braku winy w uchybieniu terminu, powołane we wniosku o przywrócenie terminu. W odpowiedzi na powyższe skarżący nadesłał oświadczenie M.Z. z dnia 14 marca 2012 r.. W oświadczeniu tym ojciec skarżącego podał, iż w dniu 23 lutego 2012 r. odebrał przesyłkę adresowaną do syna A., którą przekazał w dniu 1 marca 2012 r. po jego powrocie z wyjazdu. W związku z faktem, iż z adnotacji na zwrotnym potwierdzeniu odbioru wezwania o uiszczenie wpisu od skargi nie wynika, że powyższą korespondencję doręczono dorosłemu domownikowi, lecz raczej adresatowi, a ponadto podpis złożony na dowodzie doręczenia nie jest tożsamy z podpisem M.Z., zwrócono się do Poczty Polskiej o udzielenie informacji komu została doręczona korespondencja w dniu 21 lutego 2012 r. oraz o nadesłanie zgodnego z oryginałem odpisu zwrotnego potwierdzenia odpisu. Pismem z dnia 27 marca 2012 r. Poczta Polska poinformowała, iż w dniu 21 lutego 2012 r. korespondencje adresowaną do A.Z. odebrała M.Z. – matka adresata. W dniu 7 maja 2012 r., w odpowiedzi na kolejne wezwanie Sądu Poczta Polska nadesłała kserokopię karty doręczeń przesyłek poleconych, z której wynika, iż w dniu 21 lutego 2012 r. przesyłkę odebrała M.Z. – matka adresata. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) zwana dalej p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie zwracano uwagę, iż przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy (p. m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2007r. o sygn. akt: I OZ 47/07, z dnia 24 maja 2007r. - I OZ 376/07, z dnia 7 września 2007r. – I OZ 674/07). Brak winy oznacza sytuację, w której wystąpiły niezależne od strony i niemożliwe do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określoną czynność procesową stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Ponadto o braku winy w uchybieniu terminu można dowodzić wyłącznie wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2005r. sygn. akt II FZ 672/2005 oraz z dnia 02.10.2002 r., sygn. akt V SA 793/02, Monitor Prawniczy 2002 nr 23 str. 1059). Zauważyć należy, że art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu Sądu. Daje to zatem Sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności jakie uzna za istotne (por. postanowienie SN z dnia 22.07.1999 r., sygn. akt I PKN 273/99, OSNAP 2000 nr 20, poz. 757). W uzasadnieniu postanowienia z dnia 21 lutego 2006r. o sygn. akt I SAB/Wa 78/2005, WSA w Warszawie słusznie zwrócił uwagę, iż brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Wskazać również należy, że w myśl art. 72 § 1 p.p.s.a. odebranie przesyłki przez dorosłego domownika jest uważane za skuteczne jej doręczenie samemu adresatowi. Należy przy tym zauważyć, że warunkiem doręczenia przesyłki osobie nie będącej adresatem jest to, że odbierający pismo zobowiąże się do jej przekazania odbiorcy. Przepis ten stwarza zatem domniemanie, iż odbierający pismo domownik jest upoważniony do odbioru korespondencji adresowanej do strony postępowania. Wywołuje to taki skutek, że strona będzie ponosić konsekwencje jakie wynikają z doręczenia pisma nawet wówczas, gdy pismo jest doręczne podczas jej nieobecności w miejscu zamieszkania. Rozpatrując złożony przez skarżącego wniosek o przywrócenie terminu w oparciu o przesłankę braku winy w uchybieniu terminu Sąd stwierdził, że w przedmiotowej sprawie zaistnienia tej przesłanki strona skarżąca, pomimo wezwania Sądu nie uprawdopodobniła. Podnosząc brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu A.Z. wskazał, iż korespondencję kierowaną do niego w dniu 21 lutego 2012 r. odebrał ojciec, który wezwanie do uiszczenia wpisu przekazał mu w dniu 1 marca 2012 r., po powrocie skarżącego z wyjazdu poza miejsce zamieszkania, co potwierdzać miało przesłane Sądowi pisemne oświadczenie M.Z. Tymczasem, z nadesłanej przez Pocztę Polską karty doręczeń przesyłek poleconych wynika, że korespondencję o nr "[...]", a więc przesyłkę zawierającą w/w wezwanie do uiszczenia wpisu, kierowaną do A.Z., odebrała w dniu 21 lutego 2012 r. jego matka M.Z. Złożony na karcie doręczeń jej podpis jest zaś zgodny z podpisem na znajdującym się w aktach sprawy zwrotnym potwierdzeniu odbioru wezwania do uiszczenia wpisu z dnia 20 lutego 2012r., (na odwrocie którego brak jest wprawdzie adnotacji odnośnie osoby której doręczono przesyłkę, jednak wobec nie budzącego wątpliwości w świetle powyższych ustaleń odbioru korespondencji przez dorosłego domownika, nie może to mieć wpływu na ocenę skuteczności jej doręczenia). W sytuacji zatem, gdy fakt doręczenia wezwania innej osobie niż wskazana przez skarżącego został dostatecznie wykazany, uznać należy, że podana przez A.Z. wersja, która uprawdopodobnić miała brak zawinienia w nieterminowym uiszczeniu wpisu od skargi, nie może zasługiwać na uwzględnienie. Przywrócenia terminu może domagać się strona, która jest w stanie uprawdopodobnić, że stało się tak bez jej winy ze względu na wystąpienie okoliczności od niej niezależnych, którym pomimo dołożenia należytej staranności nie była w stanie przeciwdziałać (p. postanowienie NSA z 25 maja 2004r., FZ 63/04, niepublikowany). W świetle powołanych wyżej okoliczności nie można przyjąć aby skarżący dopełnił szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Nie może on tym samym wywodzić korzystnych dla siebie skutków prawnych i braku podstaw przypisania winy w niezachowaniu terminu do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi Mając powyższe na uwadze w oparciu o przepis art. 86 w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a. Sąd odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi.