I SA/Ol 831/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Kędzierski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Piskozub,, Sędzia WSA Wojciech Czajkowski, Protokolant Paweł Guziur, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 27 stycznia 2010r. sprawy ze skargi A. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007r., po wznowieniu postępowania oddala skargę A. L. złożył wniosek o skorygowanie decyzji w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości wydanych w latach 2003-2008 w oparciu o rzeczywiste wartości (k. 13 akt administracyjnych). W związku z wezwaniem do sprecyzowania żądania, pismem z "[...]". (k. 24 akt administracyjnych) pełnomocnik A. L. wyjaśnił, iż intencją strony jest żądanie wznowienia postępowania w sprawach podatku od nieruchomości za lata 2003-2008. Jako podstawę prawną wznowienia postępowania pełnomocnik A. L.wskazał przepis art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji Podatkowej. Postanowieniem z "[...]". organ pierwszej instancji, wydanym na podstawie art. 216 § 1 oraz art. 240§1 pkt 5, art. 241§1, art. 243§2 i art. 244§1 ustawy z dnia 29.08.1997r. Ordynacja Podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) – dalej jako O.p., organ pierwszej instancji wznowił postępowanie podatkowe zakończone decyzjami ostatecznymi ustalającymi wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za lata 2003-2008 za nieruchomość położoną przy ul. P. w O. Następnie decyzją z "[...]". Prezydent Miasta O. na podstawie art. 208 §1 i art. 207 O.p. umorzył wznowione postępowanie w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2007r. W uzasadnieniu decyzji organ wywiódł iż nie jest w posiadaniu potwierdzenia odbioru decyzji – dotyczącej podatku od nieruchomości za 2007r. – przez A.L. W tym stanie rzeczy zobowiązanie podatkowe za 2007r. nie powstało, a zatem nie ma przedmiotu postępowania wznowionego. Od decyzji tej strona wniosła odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu sprawy, decyzją z "[...]".,"[...]", utrzymało decyzję organu pierwszej instancji w mocy. W uzasadnieniu organ wywiódł, iż zgodnie z art. 240§1 pkt 5 O.p. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw nowe okoliczności faktyczne lub ujawnią się nowe dowody istotne dla sprawy, istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi, który wydał decyzję. Zobowiązanie podatkowe – zgodnie z art. 21§1pkt 2 O.p. powstaje z dniem doręczenia decyzji ustalającej wysokość tego zobowiązania. Organ powołał się na przepis art. 211 i art. 212 O.p. i wywiódł, że decyzję doręcza się stronie na piśmie, a organ podatkowy jest związany decyzją od chwili jej doręczenia stronie. To oznacza, że dopiero z dniem doręczenia decyzji stronie, decyzja ta wchodzi do obrotu prawnego i wywołuje określone skutki. Doręczenie winno nastąpić zgodnie z przepisami ustawy Ordynacja podatkowa. Reguły doręczenia określone zostały w przepisach art. 144 – 154 tej ustawy. Organ odwoławczy odwołując się też do przekazanych mu akt przez organ pierwszej instancji stwierdził, iż z akt tych wynika, że decyzja ustalająca A.L.zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2007r. nie została stronie doręczona. Taki stan faktyczny wskazuje na niemożliwość weryfikacji ewentualnego spełnienia warunków doręczenia wynikających z przepisu art. 150§1pkt.1, art. 150§1a i art. 150§2 O.p. Uregulowany w przepisie art. 150 O.p. sposób doręczenia nie może budzić wątpliwości. Jeżeli wątpliwości istnieją to nie można uznać, iż doszło do ostatecznego doręczenia korespondencji. Skoro nie wprowadzono decyzji do obrotu prawnego, to nie doszło do powstania zobowiązania podatkowego, a tym samym postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania nie jest dopuszczalne. Zdaniem organu spełniono wymogi wynikające z przepisów art. 122 i art. 187 O.p., gdyż ustaleń faktycznych dokonano zgodnie ze stanem rzeczywistym a materiał zebrany w sprawie oceniony został w całości i prawidłowo. A. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Decyzji zarzucił naruszenie przepisów: - art. 122 O.p. poprzez brak dążenia do ustalenia stanu faktycznego sprawy i wyjaśnienia wszelkich narzucających się wątpliwości; - art. 187 O.p. poprzez uchylanie się od działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego; - art. 150§1 i §2 O.p. poprzez błędne uznanie, że brak potwierdzenia odbioru decyzji jest równoznaczny z niewystąpieniem zobowiązania podatkowego. W konsekwencji zgłoszonych zarzutów wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wywiódł, że kwestią sporną w sprawie jest interpretacja art. 150§1 i §2O.p. przez organ podatkowy, a w konsekwencji jego zastosowanie zgodnie z zaistniałymi okolicznościami faktycznymi. Skarżący przyznał rację organowi, iż doręczenie na podstawie art. 150 O.p. przybiera charakter fikcyjny. Jednak – zdaniem skarżącego – poprzez taką fikcję prawną doręczenia, nie ma możliwości obalenia skutku doręczenia płynącego z treści cytowanego przepisu. Nie można zatem zgodzić się z organem, że postępowanie podatkowe jest bezprzedmiotowe. Postępowanie w zakresie określenia podatku od nieruchomości za 2007r. winno toczyć się we właściwym trybie, nie zaś zostać umorzone, gdyż dotyczy decyzji ostatecznej, skutecznie doręczonej podatnikowi. Gdyby uznać uzasadnienie organu za prawidłowe, mielibyśmy do czynienia z sytuacją, w której podatnik bierze odpowiedzialność za nieskuteczne doręczenie. Na organie podatkowym spoczywa odpowiedzialność, aby decyzja podatkowa została doręczona skutecznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Wznowienie postępowania jest postępowaniem szczególnym, a uregulowane zostało w przepisach Działu IV, Rozdziału 17 ustawy z dnia 29.08.1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) – dalej jako O.p. Zgodnie z przepisami art. 240§1 O.p. wznowienie postępowania może nastąpić w sprawie zakończonej decyzją ostateczną jeżeli zachodzą przesłanki wymienione w punktach 1 – 11 powołanego wyżej przepisu. Zatem, aby w ogóle mogło dojść do wznowienia postępowania musi istnieć decyzja ostateczna. Decyzja ostateczna, to ta decyzja, od której nie przysługuje już odwołanie w toku instancji. W złożonym żądaniu wznowienia postępowania strona wskazała przepis art. 240§1pkt 5 O.p., czyli powołała się na wyjście nowych, istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych i dowodów, które – zdaniem strony – nie były organowi znane w momencie wydawania decyzji. Żądanie wznowienia postępowania dotyczyło zobowiązań podatkowych w podatku od nieruchomości za lata 2003-2008. Ponieważ strona wskazała na ustawową przesłankę wznowienia postępowania, to organ zgodnie z przepisem art. 243§1 O.p. wydał postanowienie o wznowieniu postępowania za lata 2003-2008. Na tym etapie postępowania organ podatkowy był bowiem zobligowany do zbadania czy wskazana przez stronę podstawa żądania wznowienia postępowania mieści się w katalogu podstaw wymienionych w art. 240§1pkt 1-11 O.p. Postanowienie o wznowieniu postępowania otwiera dopiero drogę do przeprowadzenia postępowania co do rzeczywistego istnienia przesłanek do wznowienia postępowania i przy istnieniu tych przesłanek do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy (art. 243§2 O.p.). Badając sprawę organ pierwszej instancji stwierdził, iż decyzja ustalająca skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2007r. nie została mu doręczona, a zatem nie weszła do obrotu prawnego i zobowiązanie podatkowe za ten rok nie powstało. Nie ma więc przedmiotu postępowania wznowieniowego. Należy w tym miejscu zauważyć, że ani organ pierwszej instancji, ani organ odwoławczy w zaskarżonych postanowieniach nie wymieniły, iż nie uznano za skuteczne doręczenia dokonanego w trybie art.150 ustawy O.p. Organy po prostu stwierdziły, że decyzja ustalająca stronie zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2007r. nie została jej doręczona. Wobec takich stwierdzeń organów ewidentnym było i jest, że decyzja ta nie mogłaby się stać decyzją ostateczną. Stronie od decyzji organu podatkowego wydanej w pierwszej instancji służy odwołanie (art. 220§1 ustawy O.p.). Odwołanie takie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 223§2pkt 1 ustawy O.p.). W takiej sytuacji po doręczeniu stronie decyzji przysługiwałoby prawo do wniesienia od niej odwołania w postępowaniu zwykłym dwuinstancyjnym. Brak decyzji ostatecznej wyklucza w ogóle możliwość wznowienia postępowania (art. 240§1 ustawy O.p.). Organ pierwszej instancji orzekając postanowieniem o wznowieniu postępowania skoncentrował się tylko na wskazanej w żądaniu wznowienia postępowania podstawie wznowienia. Dopiero w postępowaniu po wznowieniu postępowania stwierdził, iż decyzja nie została doręczona i słusznie wówczas stwierdził, że wznowione postępowanie jest bezprzedmiotowe z uwagi na brak za 2007r. decyzji ostatecznej. Zasadnym zatem było umorzenie postępowania na podstawie art. 208§1 ustawy O.p.. Mając na uwadze wywody skarżącego zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji i w skardze na decyzję organu odwoławczego, co do skutków ewentualnego doręczenia decyzji w trybie art. 150 ustawy O.p., oraz twierdzeń zawartych w uzasadnieniach decyzji obydwu organów, Sąd przeprowadził po zamknięciu rozprawy dowód z pisma Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożonego w związku ze zobowiązaniem pełnomocnika tego organu do przedłożenia decyzji dotyczącej roku 2007 i korespondencji dotyczącej tej decyzji. Z pisma SKO (k.24) wynika, że decyzja ustalająca skarżącemu zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2007r. w ogóle nie była wydana. W takim stanie rzeczy oczywistym jest, że brak decyzji w ogóle a nie tylko decyzji ostatecznej, jest przesłanką do umorzenia postępowania po jego wznowieniu. Gdyby organ pierwszej instancji na etapie wstępnego badania żądania wznowienia postępowania zwrócił uwagę nie tylko na wskazaną podstawę wznowienia postępowania, lecz zbadał czy żądanie dotyczy rzeczywiście ostatecznej decyzji ustalającej podatek od nieruchomości za 2007r., bo wydałby decyzję – odnośnie 2007 roku – na podstawie art. 243§3 ustawy O.p. Niezasadnie wszczęte postępowanie nie mogło się toczyć dalej i dlatego jego umorzenie jest zgodne z prawem. W realiach niniejszej sprawy wywody skarżącego dotyczące uchybienia przepisom art. 122, art. 150§1 i 2 oraz art. 187§1 ustawy O.p. nie mają żadnego wpływu na wynik postępowania w sprawie, a wreszcie stwierdzić należy, że organy tym przypisom, na użytek sprawy, nie uchybiły. Mając powyższe na względzie, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz. U. Nr 153, poz. 127 ze zm.), oddalić skargę.