I SA/Ol 831/15

PostanowienieWSA w Olsztynie2016-02-02

Skład orzekający: Anna Ambroziak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżący wykazał swoją trudną sytuację materialną i rodzinną, w tym wysokie koszty leczenia i brak zasobów finansowych, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Nie można ograniczać prawa do sądu osobom, które z powodu braku środków finansowych nie mogą uzyskać dostępu do wymiaru sprawiedliwości.
Stan faktyczny
Skarżący L. D. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora ARiMR w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej. Wnioskodawca argumentował, że nie posiada środków na opłacenie wpisu sądowego z uwagi na niskie dochody z emerytury jego i żony, wysokie koszty leczenia oraz brak majątku. Przedstawił szczegółowe dane dotyczące swoich dochodów, wydatków oraz załączył dokumenty potwierdzające jego sytuację finansową i zdrowotną.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie częściowym.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. D. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. D. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie: ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej postanawia przyznać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych WSA/post.1-sentencja postanowienia Wnioskiem z dnia 5 stycznia 2015 r. skarżący L. D. wniósł o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Uzasadniając swój wniosek wyjaśnił, że nie posiada środków pieniężnych na opłacenie wpisu sądowego. Prowadzi wspólne gospodarstwo z żoną, z którą nie posiadają majątku jak i dochodów pozwalających na opłacenie należnych kosztów sądowych. Podkreślił, że nie zgadza się z decyzją Dyrektora ARiMR. Nadto wyjaśnił, że obecnie jest w trakcie leczenia związanego ze stwierdzonym u niego "[...]". Poza tym choruje na "[...]". Podobnie jego żona, w związku z tym nie posiada środków na opłacenie kosztów sądowych. Na formularzu wniosku PPF wyjaśnił, że otrzymuje dochód z tytułu emerytury w kwocie "[...]" netto, zaś żona wnioskodawcy otrzymuje emeryturę w kwocie "[...]" netto miesięcznie. Z uzyskiwanego dochodów ponoszą wydatki : żywność – 500 zł, zakup odzieży, obuwia -150 zł, środki czystości itp. – 100 zł, zakup lekarstw – 400 zł, spłata kredytu na zakup aparatu słuchowego – 280 zł, koszty dojazdów do lekarzy i wizyt lekarskich- 100 zł, energia elektryczna- 100 zł, gaz- 50 zł, woda – 30 zł. Nadto w odpowiedzi na wezwanie z dnia 19 stycznia 2016 r., skarżący pismem z dnia 25 stycznia 2016 r. wyjaśnił, że: - żona otrzymuje emeryturę w kwocie "[...]" netto miesięcznie, - nie korzysta z żadnej pomocy finansowej. Zamieszkuje na zasadzie służebności u syna K. D., z tego tytułu przekazuje synowi kwotę 100 zł za energię elektryczną i stałą kwotę za wodę – 30 zł. Pozostałe koszty utrzymania mieszkania tj. koszty ogrzewania, zakupu opału ponosi syn wnioskodawcy. - nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z synem, Do pisma załączył: potwierdzenia spłaty rat kredytu – 287,17 zł miesięcznie, kserokopię biletów PKP, odpis z rachunku bankowego A. D. za okres od 30.11.2015 r. do 31.12.2015 r., przekaz pocztowy potwierdzający wysokość uzyskiwanej przez wnioskodawcę emerytury, kserokopię faktury VAT z tytułu opłaty za energię elektryczną, kserokopię karty leczenia szpitalnego z dnia "[...]"., kserokopie karty informacyjnej z leczenia szpitalnego z dnia "[...]", skierowanie do poradni specjalistycznej z dnia "[...]", zaświadczenie z Banku Spółdzielczego o stanie konta wnioskodawcy na dzień 25.01.2016 r. Wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, następuje gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje natomiast, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonych przepisów wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek, czy też tylko niektórych kosztów postępowania. Składając formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające dla oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 ppsa), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji rodzinnej i materialnej. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną strony skarżącej stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazać należy, iż skarżący wykazał, z czego się utrzymuje oraz wyjaśnił swoją sytuację majątkową i rodzinną. Po dokonaniu analizy dokumentów oraz oświadczeń wnioskodawcy obrazujących jego sytuację majątkową i rodzinną stwierdzić należy, iż skarżący wraz z żoną utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych z emerytury – w kwocie "[...]" netto miesięcznie. Świadczenia te muszą zaspokajać potrzeby życiowe zarówno jego jak i jego żony. Ponadto wnioskodawca ponosi wysokie koszty leczenia ok. 400 zł miesięcznie oraz koszty dojazdów do placówek leczniczych ok. 100 zł miesięcznie. Wnioskodawca nie posiada przy tym żadnych zasobów pieniężnych, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie kosztów związanych z postępowaniem sądowoadministracyjnym. Trudno zatem uznać, aby ze środków finansowych jakimi dysponuje miesięcznie wnioskodawca wraz z żoną był w stanie zgromadzić środki pieniężne na pokrycie kosztów postępowania sądowego w tym opłacić wpis od skargi w kwocie 1.311 zł. Stąd też, w świetle wymienionych okoliczności przedmiotowy wniosek należało uznać za uzasadniony i przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sadowych. Nie można bowiem ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości. Orzeczono więc jak w sentencji, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło