I SA/Ol 831/16
PostanowienieWSA w Olsztynie2017-04-11
Skład orzekający: Jolanta Strumiłło
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, oparte na tych samych okolicznościach, które były już przedmiotem analizy i skutkowały odmową, stanowi nadużycie prawa procesowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ponowne składanie wniosku o przyznanie prawa pomocy, opierając się na tych samych okolicznościach, które już były analizowane i skutkowały odmową, stanowi nadużycie prawa procesowego. Takie zachowanie uniemożliwia procedowanie w sprawie i jest sprzeczne z celem instytucji prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący W. Z. złożył skargę do WSA w Olsztynie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie zwolnienia z egzekucji wierzytelności. W skardze zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy. Po kilku wezwaniach do uzupełnienia wniosku i odmowie przyznania prawa pomocy przez referendarza sądowego, a następnie utrzymaniu tej decyzji w mocy przez Sąd, skarżący ponownie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, oparty na tych samych okolicznościach, które były już przedmiotem analizy.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił wniosek skarżącego z dnia 21 marca 2017r. w przedmiocie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Ol 831 /16 POSTANOWIENIE Dnia 11 kwietnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Strumiłło po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2017 r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" . nr "[...]" w przedmiocie zwolnienia z egzekucji wierzytelności postanawia: oddalić wniosek skarżącego z dnia 21 marca 2017r. w przedmiocie przyznania prawa pomocy.
I SA/Ol 831/16
UZASADNIENIE
W. Z. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" ., w przedmiocie zwolnienia z egzekucji wierzytelności. W skardze do Sądu został zawarty wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Skarżący został wezwany, zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 listopada 2016r. do wypełnienia formularza o przyznanie prawa pomocy "PPF" pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Powyższe zarządzenie zostało doręczone skarżącemu w dniu 28 listopada 2016r. (zwrotne potwierdzenie odbioru pisma k. 10 akt sąd.), a w dniu 6 grudnia 2016r. (data prezentaty sądowej), skarżący złożył wypełniony wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku zarządzeniem z dnia 8 grudnia 2016r. Wezwanie to skarżący wykonał przesyłając w dniu 28 grudnia 2016r. pismo do sądu.
Postanowieniem z dnia 17 stycznia 2017r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie odmówił przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
Na postanowienie to skarżący nadał sprzeciw w dniu 30 stycznia 2017r. (koperta k-38), ponownie skarżący nadał sprzeciw 20 lutego 2017r. (koperta k-41).
Po rozpoznaniu sprzeciwu skarżącego, Sąd postanowieniem z dnia 6 marca 2017r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowienie to zostało doręczone skarżącemu 13 marca 2017r. ( zwrotne potwierdzenie odbioru pisma)
W związku z nie przyznaniem skarżącemu prawa pomocy zarządzeniem z dnia 21 marca 2017r. został on wezwany do uiszczenia wpisu od złożonej skargi. Zarządzenie to jednak nie zostało wykonane, gdyż tego samego dnia w biurze podawczym sądu złożony został przez skarżącego wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wniosek ten jest tożsamy w treści z wnioskiem złożonym na formularzu 6 grudnia 2016r. k: 11-12 akt, oraz pismami uzupełniającymi złożonymi na wezwanie referendarza sądowego k: 17-19, a także sprzeciwami z dnia 30 stycznia 2017r. i 20 lutego 2017r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, w przypadku gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast stosownie do pkt 2 §1 art. 246 ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ocena czy w sprawie zachodzi konieczność zwolnienia strony od kosztów sądowych podejmowana jest przede wszystkim na podstawie oświadczenia o stanie majątkowym strony. Powinno ono być tak sporządzone by odzwierciedlało całą sytuację majątkową i życiową ubiegającego się o zwolnienie. Pozwala ono na ocenę czy strona ubiegająca się o zwolnienie od kosztów nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Podkreślić należy, że skarżący kilkukrotnie składał wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym. Ocena zasadności wniosku skarżącego została przeprowadzona i zostały wydane w tym zakresie stosowne rozstrzygnięcia.
Z analizy wniosków o przyznanie prawa pomocy skarżącemu wynika, że jego sytuacja majątkowa ani rodzinna nie uległa zmianie i nie zaszły żadne nowe okoliczności w tym zakresie.
Podkreślić należy, że pomimo oddalenia wniosków o przyznanie prawa pomocy skarżący wciąż składa ponowne wnioseki o przyznanie prawa pomocy powołując się na dotychczas wskazywane okoliczności, które były już przedmiotem analizy w sprawie.
Zdaniem Sądu takie zachowanie skarżącego praktycznie uniemożliwia procedowanie w sprawie skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, a co za tym idzie stanowi nadużycie przysługującego skarżącemu prawa do terminowego załatwienia jego sprawy. Podkreślić należy, że nadużyciem prawa jest wykorzystywanie instytucji prawnej wbrew jej celowi i funkcji. Tak właśnie zachowuje się skarżący składając wciąż wniosek o przyznanie prawa pomocy w oparciu o te same okoliczności, które były już rozpatrzone. W doktrynie przyjmuje się, że do nadużycia prawa dochodzi w sytuacjach, gdy strona podejmuje prawnie dozwolone działania dla celów innych niż przewidziane przez ustawodawcę. W konsekwencji zachowanie, które formalnie zgodne jest z literą prawa sprzeciwia się jej sensowi i nie może zasługiwać na ochronę. ( M. Warchoł Pojęcie nadużycia prawa w procesie karnym, Prokuratura i prawo 2007/11/49; T. Cytowski Procesowe nadużycie prawa PS 2005/5/81).
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 258 §4 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło