I SA/Ol 884/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M.W. Ł.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]"., Nr "[...]" w przedmiocie: łącznego zobowiązania pieniężnego na 2016r. postanawia: przyznać M.W. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata WSA/post.1 - sentencja postanowienia W złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej (PPF) skarżący M.W. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z oświadczenia wnioskodawcy wynikało, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i nie uzyskuje żadnych dochodów. Utrzymuje się dzięki pomocy syna w wysokości 800 zł miesięcznie. Skarżący jest współwłaścicielem działki o powierzchni 0,90 ha, przy czym z jego udziału prowadzona jest egzekucja komornicza. Innego majątku nie posiada. Argumentując wniosek wskazał, iż nie ma pracy i dochodów nie korzysta z pomocy społecznej i nie stać go na poniesienie kosztów postępowania sądowego oraz kosztów ustanowienia pełnomocnika. Wskazał również, ze nie jest w stanie samodzielnie się utrzymywać, a cały majątek życiowy zagarnęła była żona. Wnioskodawca wynajmuje mieszkanie, posiada zaległości z tytułu czynszu wobec spółdzielni oraz z tytułu wynajmu wobec właściciela mieszkania. Wskazał, iż miesięczne koszty jego utrzymania wynoszą: wynajem mieszkania 500 zł ( z którymi zalega), czynsz do spółdzielni mieszkaniowej 484,21 zł (z którym zalega), wyżywienie i środki czystości 500 zł. Skarżący nie posiada samochodu, nie kupuje odzieży, z nikim nie zamieszkuje. Zalega ze składkami ZUS "[...]"), toczy się postępowanie wobec niego o zapłatę należności na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" ("[...]"), wytoczył proces byłej żonie o alimenty ("[...]") posiada zadłużenie wobec "[...]" w kwocie ok. 200.000 zł, w związku z czym prowadzana jest egzekucja komornicza ("[...]"), ponadto posiada zadłużenie wobec Prezydenta "[...]". Do wniosku załączył kopie sentencji postanowień przyznających prawo pomocy, pisma komornika sądowego w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, zawiadomienie o wysokości czynszu. Wnioskodawcę, na mocy art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 1369 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), wezwano do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie następujących dodatkowych oświadczeń: - przedłożenia odpisu dokumentu potwierdzającego tytuł prawny do lokalu (budynku), w którym skarżący zamieszkuje, bądź oświadczenia w tym zakresie (tj. czy lokal ten wynajmuje, zamieszkuje nieodpłatnie, zamieszkuje u kogoś, lub inne). Wyjaśnień kim dla skarżącego jest osoba wynajmująca lokal. W przypadku zamieszkiwania w mieszkaniu także innych osób, należy złożyć oświadczenie o sposobie rozliczania kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania pomiędzy współlokatorami, – wyjaśnień, w formie pisemnego oświadczenia z czego skarżący się utrzymuje, w przypadku odpowiedzi, iż pozostaje na utrzymaniu syna lub innych osób, należy przedstawić dokumenty potwierdzające wysokość dochodu tych osób, - wyjaśnień, w formie pisemnego oświadczenia w zakresie szczegółowego zestawienia stałych miesięcznych kosztów utrzymania wnioskodawcy, - wyjaśnień, w formie pisemnego oświadczenia, z jakich środków skarżący poniósł koszty ustanowienia pełnomocnika z wyboru w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 609/16 oraz wpisu od skargi w wysokości 500 zł, przedłożenia oświadczenia w kwestii wysokości ustalonych opłat za ww. usługi, nadto należy przedstawić dokumenty (w postaci np. kopii faktury, umowy) potwierdzające wysokość opłaty za usługę prawną, bądź przedłożenia dokumentów potwierdzających, że to ktoś inny poniósł za skarżącego koszty pełnomocnika, oraz przyczyny, dla których nie jest możliwe pokrycie z tych źródeł kosztów postępowania w niniejszej sprawie, - wyjaśnień, w formie pisemnego oświadczenia w zakresie sposobu wykorzystywania i przynoszenia ewentualnych dochodów z posiadanych nieruchomości tj. działek o powierzchni 0,9 ha, wyjaśnień czy nieruchomości te obciążone są prawami osób trzecich, czy toczy się wobec nich postępowanie egzekucyjne lub inne, oraz podania szacunkowej wartości całej nieruchomości wraz z budynkami na niej posadowionymi, - przedłożenia kopii dokumentów potwierdzających powyższe okoliczności, w tym że w stosunku do ww. nieruchomości prowadzone jest postępowanie egzekucyjne oraz na jakim jest etapie, - wyjaśnień, w formie pisemnego oświadczenia, na jakim etapie jest budowa budynku/ów jednorodzinnego/ych wraz z przychodniami lekarskimi na tych działkach, przedłożenia kopii dokumentów potwierdzających oświadczenie w tym zakresie, - wyjaśnień, w formie pisemnego oświadczenia, kto jest inwestorem wyżej wskazanej budowy, źródeł pokrycia kosztów inwestycji oraz przyczyny, dla których nie jest możliwe pokrycie z tych źródeł kosztów postępowania w niniejszej sprawie, - oświadczenia o posiadanym przez skarżącego nieruchomościach (podania ich rodzaju, powierzchni i położenia), ruchomościach, przedmiotach wartościowych o wartości większej niż 5.000 zł, zasobach pieniężnych, oszczędnościach, papierach wartościowych, w okresie od 01.01.2015r. do 21.04.2017r., w przypadku zbycia lub nabycia w tym okresie jakiegoś składnika majątku należy wskazać tytuł prawny oraz kwotę zakupu, ewentualnie cenę sprzedaży (wskazanie przeznaczenia środków uzyskanych ze sprzedaży), - wyjaśnień, w formie pisemnego oświadczenia, czy skarżący korzystają z odpowiednich ośrodków pomocy społecznej, w przypadku odpowiedzi pozytywnej podania wysokości i częstotliwości otrzymywanych świadczeń (zasiłków, dodatków), przedłożenia kopii dokumentów potwierdzających tę okoliczność, - kopii zeznania podatkowego za rok 2016, - przedłożenia kopii dokumentów, z których wynika stan (wysokość) wszystkich zobowiązań (zadłużenia) skarżących. W odpowiedzi na wezwanie skarżący wyjaśnił, iż lokal w którym zamieszkuje wynajmuje odpłatnie za kwotę 500 zł miesięcznie, przy czym w związku z brakiem zakończenia sprawy o alimenty, zalega z opłatami za wynajem mieszkania. Dodatkowo zobowiązany jest do opłat z tytułu czynszu w wysokości 484 zł miesięcznie do Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]", z którymi również zalega. Wyjaśnił, iż z nikim nie zamieszkuje. Pomocy finansowej udziela mu syn, który zamieszkuje w "[...]". Nie posiada dowodów potwierdzających przekazywanie środków pieniężnych, gdyż obywa się to "z rąk do rąk". Wnioskodawca nie uzyskuje dochodu. Wyjaśnił, iż ubiega się o zasądzenie alimentów od byłej żony, sprawa toczy się przed Sądem Rejonowym "[...]". Dodał, że Spółdzielnia wytoczyła przeciwko niemu proces o zapłatę zaległości ("[...]"). Zalega ze składkami wobec ZUS ("[...]"). Oświadczył iż nie posiada rachunków bankowych. Wyjaśnił, iż posiadana nieruchomość nie przynosi jakichkolwiek dochodów ponadto toczy się co do niej postępowanie egzekucyjne komornika sądowego. Nie jest również inwestorem prowadzonej na niej budowy. W związku z decyzją WINB budowa jest wstrzymana. Dodał, iż nie korzysta z pomocy ośrodków pomocy społecznej. Działalność gospodarcza pod nazwą "[...]" nie jest prowadzona i nie ma przychodów i dochodów. Nie posiada żadnych przedmiotów wartościowych o wartości ponad 5.000 zł. Postępowanie komornicze jest na etapie dokonywania opisu i oszacowania posiadanego udziału, przy czym czynności te zostały zaskarżone przez wnioskodawcę. Posiada zaległość z tytułu opłat za najem mieszkania w wysokości ponad 36.000 zł oraz na rzecz spółdzielni mieszkaniowej w kwocie ponad 14.000 zł, przy czym wartość zadłużenia co miesiąc wzrasta o kwotę 490 zł. Do złożonych oświadczeń załączono: kserokopię potwierdzenia zapłaty na rzecz "[...]" za dwa miesiące na kwoty 201,89 zł i 235,10 zł, potwierdzenie zapłaty za energię na kwotę 206,58 zł, kopię zeznania PIT-36 za 2016 r., z którego wynika osiągnięcie przez skarżącego przychodu w wysokości 4600 zł, kserokopię zawiadomienia o terminie opisu i oszacowaniu ułamkowej części nieruchomości z dnia "[...]" oraz obwieszczenie komornika w sprawie terminu opisu i oszacowania ułamkowej części nieruchomości, zawiadomienie o wszczęciu egzekucji z dnia "[...]"., zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego przez komornika sądowego w sprawie o sygn. akt "[...]" na kwotę należności głównej 120.000,00 zł plus odsetki w wysokości 88.513,97 zł oraz pozostałe koszty postępowania egzekucyjnego, zawiadomienie o zmianie wysokości opłat za mieszkanie z dnia 16.12.2016 r.. Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego wskazać należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Stwierdzić należy, że w obecnej sytuacji majątkowej i życiowej wnioskodawca nie posiada środków pieniężnych, jak również możliwości ich zdobycia, czy też majątku na opłacenie należnych kosztów sądowych związanych z wniesieniem skargi jak i ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika w celu reprezentowania go w przedmiotowej sprawie. Za powyższym stanowiskiem przemawia przede wszystkim brak pracy, brak dochodów oraz utrzymywanie się przy wsparciu finansowym otrzymywanym od syna w wysokości 800,00 złotych miesięcznie. Uzyskiwana pomoc finansowa i materialna nie wystarcza jednak na regulowanie płatności za czynsz w wynajętym mieszkaniu, co spowodowało wystąpienie przez spółdzielnię mieszkaniową z pozwem o zapłatę zaległości jak i za najem mieszkania. Z nadesłanych do sprawy dokumentów wynika także, że przeciwko wnioskodawcy prowadzone jest postępowanie komornicze, a należność główna do zapłaty wynosi 120.000,00 złotych plus odsetki w wysokości 88.513,97 złotych oraz pozostałe koszty postępowania egzekucyjnego. Stwierdzono zatem, że poniesienie w obecnej sytuacji finansowej przez wnioskodawcę jakichkolwiek kosztów sądowych, czy też kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru przekracza jego obecne możliwości finansowe. Z tego względu, przychylono się do wniosku i przyznano wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.