I SA/Ol 891/14
PostanowienieWSA w Olsztynie2015-02-05
Skład orzekający: Małgorzata Klimek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba prawna może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli nie przedstawi kompletnych i wiarygodnych dowodów swojej sytuacji finansowej i majątkowej, pomimo wezwania sądu do uzupełnienia braków?Ratio decidendi
Osoba prawna nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli pomimo wezwania sądu do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie przedstawiła wymaganych dokumentów finansowych i majątkowych. Brak kompletnych i wiarygodnych dowodów uniemożliwia sądowi ocenę rzeczywistej zdolności płatniczej strony i budzi wątpliwości co do rzetelności złożonego oświadczenia, co stanowi podstawę do odmowy przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Spółka A wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, składając oświadczenie o trudnej sytuacji finansowej. Sąd wezwał Spółkę do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów finansowych i majątkowych. Spółka nie przedłożyła wymaganych dokumentów ani nie wyjaśniła przyczyn ich braku. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że Spółka nie wykazała w sposób nie budzący wątpliwości swojej złej sytuacji materialnej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2015r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Spółki A o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Spółki A na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2010r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
Wnioskiem z dnia 30 października 2014 r., złożonym wraz ze skargą, Spółka A (dalej jako "skarżąca", "Spółka"), wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia skarżącej złożonego na urzędowym formularzu wniosku
o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej (PPPr) wynikało, że działalność handlowa prowadzona przez Spółkę w ostatnim okresie przynosi straty z uwagi na "notoryczne" kontrole. Pensje wypłacane są w ratach, konto skarżącej zablokowane jest przez komornika skarbowego. Wysokość kapitału zakładowego skarżąca określiła na kwotę 300.000,00 zł. Rubryka dotycząca wartości środków trwałych została wykreślona, natomiast rubryka odnosząca się do danych w zakresie wartości zysku lub strat za ostatni rok obrotowy według bilansu nie została uzupełniona. Skarżąca nie wykazała również żadnych środków na rachunku bankowym. Wskazała również na brak innych danych dotyczących majątku i dochodów.
W związku z koniecznością uzupełnienia informacji na temat sytuacji materialnej skarżącej pismem z dnia 19 grudnia 2014r., Spółka wezwana została do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej (w zakresie przedłożenia sprawozdania finansowego za rok 2013, deklaracji VAT za ostatnie 6 miesięcy, bilansu zysków i strat na dzień 30.06.2014r., zeznań podatkowych za rok 2013, odpisów z wyciągów bankowych za ostatnie 3 miesiące)
i majątkowej ( w zakresie przedłożenia odpisu tabeli środków trwałych za rok 2013 oraz do dnia 30 listopada 2014r., wyjaśnień dotyczących dokonywania ewentualnych dopłat przez wspólników spółki oraz podjęcia starań w celu ew. zamknięcia prowadzonej działalności gospodarczej w związku z treścią uzasadnienia wniosku).
W przedmiotowym wezwaniu zawarte zostało pouczenie, zgodnie z którym nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie żądanych dodatkowych oświadczeń
i dokumentów źródłowych może stanowić podstawę odmowy przyznania prawa pomocy.
Rozpoznając niniejszy wniosek zważono co następuje:
Zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest ponoszenie przez strony kosztów postępowania związanych z udziałem w sprawie. Zgodnie jednak z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm. dalej cyt. jako p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmujące np. zwolnienie od opłat sądowych, może być przyznane osobie prawnej, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W niniejszej sprawie, pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia o skutkach nieprzedłożenia w wyznaczonym terminie wymienionych w nim dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skarżąca nie przedłożyła jakichkolwiek oświadczeń oraz dokumentów jak również żadnego pisma wyjaśniającego brak ich złożenia. Wobec powyższego nie jest możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy rzeczywiście Spółka nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. To, że skarżąca, mimo wezwania, nie przedkłada żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jej sytuacji majątkowej i finansowej nie wyjaśniając jednocześnie przyczyn braku ich złożenia, uniemożliwia zweryfikowanie jej oświadczenia w zakresie aktualnej sytuacji materialnej i tym samym ocenę jej rzeczywistych zdolności płatniczych. Rodzi również wątpliwości co do rzetelności złożonego oświadczenia o majątku i dochodach i nie pozwala przyjąć w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżąca nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, bądź też, że podjęła wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem.
Z oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynikało jedynie, że na majątek i dochody Spółki składa się kapitał zakładowy na kwotę 300.000 zł. Strona skarżąca wskazała również, że jej rachunek bankowy został zajęty przez organ egzekucyjny. W swej argumentacji odwołała się ponadto do okoliczności prowadzenia wobec niej kontroli oraz wypłacania pensji w ratach. Tak lakoniczne
i ogólnikowe wyjaśnienia nie mogły stanowić podstawy przyznania prawa pomocy. Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy powinna dołożyć szczególnej staranności w przedstawieniu swej sytuacji
w sposób kompletny i czytelny, gdyż w razie ewentualnego stwierdzenia braków
w zakresie wyjaśnienia okoliczności dotyczących tej sytuacji, to właśnie ona poniesie tego konsekwencje. Pomimo obowiązku wynikającego z ww. przepisu jak również
z przepisu art. 255 p.p.s.a., który miał w sprawie zastosowanie, strona nie wyjaśniła
i nie udokumentowała zasadniczych kwestii związanych ze spełnieniem przesłanki przyznania prawa pomocy. Skarżąca nie przedłożyła szeregu dokumentów, do których została zobligowana wezwaniem z dnia 19.12.2014r., a których przedłożenie miało umożliwić rozpoznającemu wniosek pełną analizę rzeczywistej sytuacji finansowej spółki, jak również uwiarygodnić okoliczności podniesione we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zauważyć ponadto należy, że pomimo sygnalizowanych problemów finansowych, Spółka nadal funkcjonuje, nie zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej, nie zgłosiła wniosku o ogłoszenie upadłości, ani też nie wszczęła postępowania naprawczego (co wynika z wyciągu z KRS s. 50-55 akt sądowych). Utrzymuje zatem pewien poziom płynności finansowej. Nie wykazała tym samym, że zmaga się z groźbą niewypłacalności.
Reasumując należy stwierdzić, że oświadczenie niepełne oraz takie, które budzi wątpliwości nie może stanowić podstawy przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy jest bowiem instytucją wyjątkową i jako taka powinno być stosowne tylko
w stosunku do osób (w tym również osób prawnych), znajdujących się w wyjątkowo złej sytuacji materialnej i które w sposób nie budzący wątpliwości wykazały, że spełniają przesłanki do jego otrzymania, czego w warunkach niniejszej sprawy skarżąca nie uczyniła.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło