I SA/Ol 91/12

WyrokWSA w Olsztynie2012-12-27

Skład orzekający: Andrzej Błesiński, Wiesława Pierechod, Ryszard Maliszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo orzekł o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki z o.o. za zaległości podatkowe spółki, w sytuacji gdy egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a spółka nie złożyła wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo orzekły o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki. Spełnione zostały przesłanki pozytywne: bezskuteczność egzekucji z majątku spółki oraz pełnienie funkcji członka zarządu w czasie powstania zaległości. Skarżący nie wykazał natomiast istnienia przesłanek negatywnych, które wyłączałyby jego odpowiedzialność, w szczególności nie wykazał, że wniosek o ogłoszenie upadłości został złożony we właściwym czasie.
Stan faktyczny
Skarżący, S. G., jako jedyny członek zarządu spółki A, został obciążony solidarną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług oraz podatku dochodowym od osób prawnych, wraz z odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego. Organy podatkowe ustaliły bezskuteczność egzekucji z majątku spółki, która nie posiadała żadnych aktywów. Skarżący nie wykazał, aby złożył wniosek o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie ani że wskazał mienie spółki, z którego egzekucja byłaby możliwa.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Błesiński (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Wiesława Pierechod, sędzia WSA Ryszard Maliszewski, Protokolant referent stażysta Agnieszka Szymańska-Flisikowska, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 27 grudnia 2012r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki z o.o. za zaległości w podatku od towarów i usług I. oddala skargę ; II. przyznaje radcy prawnemu M. W. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz należny od tej kwoty podatek od towarów i usług a także kwotę 17 (siedemnaście) złotych tytułem opłat za czynności i zwrotu wydatków pełnomocnika ustanowionego z urzędu . Decyzją z dnia "[...]", nr "[...]", Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia "[...]", nr "[...]", którą orzeczono solidarną odpowiedzialność S. G. (dalej cyt. jako strona, skarżący) jako jedynego członka Zarządu Spółki A (dalej jako spółka) wraz ze Spółką za: 1. zaległości w podatku od towarów i usług za miesiące lipiec 2006r. , od września 2006r. do czerwca 2007r., sierpień 2007r., wrzesień 2007r., od listopada 2007r. od czerwca 2008r., oraz listopad 2008r. w łącznej wysokości 68.395,37 zł, 2. odsetki za zwłokę od ww. zaległości, które na dzień wydania decyzji organu I instancji wynosiły 36.045 zł, 3. zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za 2009r. w kwocie 964 zł, 4. odsetki za zwłokę od ww. zaległości, które na dzień wydania decyzji organu I instancji wynosiły 166 zł, 5. koszty postępowania egzekucyjnego w wysokości 603,08 zł. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazując na podstawę prawną wydanej decyzji przytoczył treść art. 116 § 1 i § 2, art. 108 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (.tj. Dz. U z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej cyt. jako Ord. pod.). Podkreślił, że art. 116 § 1 Ord. pod., określa pozytywne i negatywne przesłanki odpowiedzialności członków zarządu spółek kapitałowych za zaległości podatkowe tychże spółek. Do pozytywnych przesłanek, warunkujących powstanie odpowiedzialności podatkowej zalicza się bezskuteczność egzekucji zaległości podatkowej oraz wykazanie, że zaległości wynikają ze zobowiązań, których termin płatności upłynął w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Natomiast wykazanie przez członka zarządu, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe albo, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez jego winy bądź też wskazał on mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części, traktuje się jako przesłanki negatywne, tzn. wyłączające odpowiedzialność podatkową osoby trzeciej. Z akt sprawy wynika, że spółka złożyła w Urzędzie Skarbowym deklaracje podatkowe dla podatku VAT za ww. miesiące zaś, nie uiściła w części zobowiązania za lipiec 2006r. oraz zobowiązań za miesiące od września do grudnia 2006r., od stycznia do czerwca 2007r., od sierpnia do września 2007r., od listopada do grudnia 2007r., od stycznia do czerwca 2008r. i za listopad 2008r. w całości. Ponadto posiada również nieuregulowane zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2009r., zadeklarowane w zeznaniu rocznym CIT-8. Na ww. zaległości podatkowe wystawiono tytuły wykonawcze, w związku z którymi została wszczęta egzekucja administracyjna, zgodnie z art. 26 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). Organ wskazał, że spółka posiadała również zaległości w podatku VAT za wcześniejsze okresy rozliczeniowe, tj. za marzec, oraz od maja do grudnia 2004r. Nie uregulowała także innych zobowiązań, tj. na rzecz Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oraz wobec ZUS. Na te zaległości również zostały wystawione tytuły wykonawcze. W ramach postępowania egzekucyjnego Naczelnik Urzędu Skarbowego wystąpił do Sądu Rejonowego z wnioskiem o nakazanie wyjawienia majątku zobowiązanej spółki. Z wykazu majątku sporządzonego w dniu 14 września 2009r. wynika, że spółka nie posiada żadnego majątku. W dniu "[...]" Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec spółki. Z uzasadnienia postanowienie wynika, że w wyniku podjętych czynności egzekucyjnych nie ustalono środków materialnych przedstawiających wartość handlową oraz źródła utrzymania, z których można byłoby przeprowadzić skuteczną egzekucję. Prowadzone od 2006r. postępowanie egzekucyjne wobec majtku spółki nie przyniosło oczekiwanych rezultatów. Poczynione próby dokonania zajęć wierzytelności na rachunkach bankowych również okazały się bezskuteczne. Nie ustalono majątku nieruchomego i ruchomego, który mógłby być przedmiotem egzekucji, co potwierdza wykaz majątku złożony przed Sądem Rejonowym przez skarżącego. Budynki oraz środki trwałe służące do działalności są dzierżawione bądź stanowią przedmiot użyczenia. Wobec czego organ egzekucyjny uznał, że w dalszym postępowaniu nie uzyska kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Powyższe okoliczności, w ocenie organu odwoławczego, jednoznacznie wskazują, że w niniejszej sprawie przesłanka orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu, jaką jest bezskuteczność egzekucji została spełniona. Zgodnie z opisem z KRS prezesem Zarządu ww. spółki od początku jej powstania był S. G. Członek zarządu spółki jest wolny od odpowiedzialności, gdy wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono do sądu wniosek o ogłoszenie upadłości spółki lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości albo niezgłoszenie takiego wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy bądź też wykaże mienie spółki, z którego egzekucja umożliw zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Przepis art. 116 § 1 Ord. pod. nie definiuje pojęcia "czasu właściwego" do zgłoszenia wniosku o upadłość. W orzecznictwie przyjmuje się, że winno to być oceniane w świetle przepisów ustawy z dnia 28 lutego 2003r. - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2003r. Nr 60, poz. 535 ze zm., dalej jako p.u.n.). Zgodnie z art. 11 p.u.n. w odniesieniu do osób prawnych przesłankami ogłoszenia upadłości może być zaprzestanie płacenia długów lub sytuacja, gdy majątek osoby prawnej nie wystarcza na zaspokojenie jej długów. Przesłanki te, zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym, są alternatywne i niezależne i spełnienie przynajmniej jednej z nich oznacza możliwość ogłoszenia upadłości. Tym samym wystarczającą przesłanką ogłoszenia upadłości jest niewykonywanie wymagalnych zobowiązań, dlatego też decydujące znaczenie ma ustalenie kiedy spółka zaprzestała płacenia długów, albo kiedy jej zobowiązania przekroczyły wartość jej majątku, nawet wówczas, gdy spółka na bieżąco te zobowiązania wykonywała. Stosownie zaś do art. 21 ust 1 p.u.n. dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Z pisma Sądu Rejonowego Wydział Gospodarczy z dnia "[...]" wynika, że nie jest prowadzone postępowanie w sprawie wniosku o ogłoszenie upadłości lub otwarcie postępowania układowego w stosunku do spółki. Ponadto strona potwierdziła ten fakt. Organ odwoławczy wskazał, że organy obydwu instancji wykorzystały wszystkie możliwe sposoby w celu zdobycia dokumentacji finansowej spółki za lata 2004 - 2006r, aby dokonać analizy ekonomicznej spółki i to w sytuacji braku współpracy ze strony S. G. Dokonując szczegółowej analizy bilansu złożonego w Sądzie, sporządzonego na dzień 31 grudnia 2003r., organ wskazał, że już na koniec 2003r. kondycja finansowa spółki nie stawiała ją w pozytywnym świetle w zakresie wiarygodności terminowej spłaty zaciągniętych zobowiązań. Organ dodatkowo wskazał, że spółka posiadała także zaległości wobec ZUS na ubezpieczenie społeczne za okres od 04.2001r. do 05.2002r., za miesiąc 12.2002r., za okres od 02.2003r. do 12. 2010r. i za okres od 02.2011r. do 04.2011r. w kwocie głównej 212.034,53 zł oraz na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 02.2001r. do 10.2001r., za okres od 12.2001r. do 06.2002r., za miesiąc 08.2002r., za okres od 10.2002r. do 12.2002r., za okres od 02.2003r. do 05.2003r., za okres od 08.2003r. do 06.2008r., za okres od 08.2008r. do 12.2008r. w kwocie 61.336 zł. W związku z powyższym organ I instancji prawidłowo przyjął, że spółka zaprzestała w sposób trwały płacenia długów co najmniej od dnia 25 sierpnia 2006r., tj. terminu płatności należnego zobowiązania wynikającego z deklaracji VAT-7 za lipiec 2006r. Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, wniosek o ogłoszenie upadłości powinien być złożony do 8 września 2006r., czyli w terminie 2 tygodni od dnia zaprzestania płacenia zobowiązań. Zdaniem Dyrektora w niniejszym przypadku nie zachodzą zatem przesłanki wyłączające odpowiedzialność strony za zaległości podatkowe spółki. S. G. nie wykazał, że w sprawie zachodzą okoliczności określone w art. 116 § 1 i 2 Ord. pod., uzasadniające odstąpienie od orzeczenia odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Wskazano, że nie zasługuje na potwierdzenie zarzut strony dotyczący wysokości zaległości podatkowych. Zaległości te wynikają bowiem z deklaracji VAT-7 oraz z zeznania CIT-8 składanych przez spółkę. Strona zaś nie przedłożyła żadnych dowodów potwierdzających zapłatę przedmiotowych zobowiązań przez spółkę. Powyższe nie wnika również z akt sprawy. Wyjaśnienia strony, iż spółka nie płaci podatku dochodowego od osób prawnych bowiem jest ustawowo zwolniona z tego podatku nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Spółka złożyła bowiem zeznanie roczne CIT-8. Dodatkowo postępowanie zakończone decyzją wydaną w trybie art. 116 Ord. pod. jest postępowaniem samodzielnym, którego przedmiotem jest rozstrzygniecie, czy w sprawie zachodzą przesłanki wymienione w ww. przepisie, skutkujące orzeczeniem odpowiedzialności członków zarządu za zaległości podatnika. W postępowaniu tym nie można zatem kwestionować podstawy opodatkowania, wysokości podatku itp. wynikających ze złożonej przez spółkę deklaracji lub zeznania. W ocenie organu również wniosek strony o umorzenie postępowania należy uznać za bezpodstawny. Do umorzenia postępowania może dojść bowiem w sytuacji skutecznego cofnięcia odwołania przez stronę lub z powodu bezprzedmiotowości. Żadna z wskazanych sytuacji nie zachodziła jednak w niniejszej sprawie. Strona przed organem I instancji twierdziła, że ani ona ani spółka nie posiadają majątku, z którego możliwe byłoby zaspokojenie zobowiązań wobec Urzędu Skarbowego. Dopiero w piśmie z dnia 3 listopada 2011r., złożonym w postępowaniu prowadzonym w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności zaskarżonej decyzji strona wskazała na zasądzone na jej rzecz należności. Jednakże w ocenie organu odwoławczego przedłożone dokumenty wskazują, że należności zasądzono na rzecz S. G., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" od dnia 1 sierpnia 1991r., a wykreśloną z Ewidencji Działalności Gospodarczej z dniem 30 września 2000r. Tym samym argumentacja strony odnosi się do innego podmiotu i w przedmiotowej sprawie nie ma znaczenia. Wskazywane zaś należności Spółdzielni A w wysokości 500 tys. zł wraz z odsetkami nie zostały spłacone w związku z likwidacją Spółdzielni A. Powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji zaskarżył S. G., wnosząc o umorzenie postępowania na etapie sądowym. Zaskarżonej decyzji zarzucił przeniesienie odpowiedzialności na członka zarządu spółki bezprawnie. Według jego wiedzy taką odpowiedzialność może przenieść Sąd a nie instancja administracyjna. W jego ocenie zaległości spółki na rzecz Urzędu Skarbowego są wirtualne, bowiem spółka nie płaci podatku dochodowego od osób pranych, gdyż jest z niego ustawowo zwolniona. Naczelnik powinien zaś umorzyć należności, na podstawie art. 825 § 1 -3 kpc, bowiem spółka nie posiada majątku, zaś należności zasądzone wyrokami sądowymi są trudne do odzyskania. Wskazał również ,że w przedmiotowej sprawie przesłanka orzeczenia odpowiedzialność członka zarządu jaką jest bezskuteczność egzekucji została spełniona. Dodatkowo przytoczył treść art. 50 § 4, art. 99 i art. 77 § 1 i 2 Konstytucji RP. W tej sytuacji wnosi zgodnie z paragrafami wyżej wymienionymi w ramach Konstytucji RP, kpc oraz wyjaśnień Sądu Najwyższego o umorzenie postępowania na etapie sądowym. Po ustanowieniu pełnomocnika z urzędu, poparł on zarzuty zawarte w skardze oraz dodatkowo zarzucił naruszenie art. 116 § 1 i 2 Ord. pod., polegające na niezasadnym przyjęciu, że zaszły podstawy do orzeczenia o przeniesieniu odpowiedzialności za zobowiązania spółki, na jednego członka zarządu, poprzez błędne zastosowanie ww. przepisów oraz naruszenie norm art. 120, 121 i 122 Ord. pod. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego będącego podstawą wydania decyzji oraz dowolną interpretacją norm prawa podatkowego. Dodatkowo na rozprawie pełnomocnik skarżącego wniósł o odroczenie rozprawy wskazując, że skarżący uzyskał możliwość dotarcia do dokumentów spółki, których wcześniej nie mógł dołączyć do akt sprawy, zaś skarżący wskazał, że możliwe jest "dogadanie się z Dyrektorem Izby Skarbowej" i zawarcie ugody. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoją decyzję, jak również wcześniejszą argumentację i wniósł o oddalenie skargi, zaś pełnomocnik organu ustosunkowując się do złożonego wniosku o odroczenie wniósł o jego oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm., cyt. dalej jako p.p.s.a. ) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem , stosując środki przewidziane w ustawie. Stosownie art. 134 §1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Sądowa kontroli zaskarżonej decyzji dokonywana jest zarówno co do prawidłowości stosowania przepisów postępowania, jak i zgodności z przepisami prawa materialnego. Zauważenia wymaga przy tym, że do pełnych i prawidłowych ustaleń faktycznych nie może dojść jeśli decyzja wydana została z istotnymi naruszeniami przepisów postępowania, w szczególności przepisów o postępowaniu dowodowym. Tylko na podstawie prawidłowo poczynionych ustaleń faktycznych istnieje możliwość prawidłowej subsumcji stanu faktycznego do przepisów materialnoprawnych i oceny decyzji co do zastosowania i wykładni prawa materialnego. Mając na względzie powyższe ogólne stwierdzenia, w pierwszej kolejności oceny wymaga zgodność zaskarżonej decyzji w aspekcie naruszenia przepisów postępowania. Przepisy postępowania, określając m.in. zasady gromadzenia i przeprowadzania dowodów oraz ich oceny, zapewniać mają zgodność ustaleń faktycznych z prawdą obiektywną ( art.122 Ord. pod.). Organy podatkowe mają więc obowiązek zebrać pełny, wszechstronny materiał dowodowy w sposób odpowiadający wymogom przepisów postępowania, a w szczególności art. 180 § 1, 187 § 1, art. 188 i art. 191 Ord. pod. Poczynione ustalenia faktyczne, ocena dowodów oraz wskazanie podstawy prawnej decyzji powinny znaleźć swój w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji zgodnie z wymogami art. 210 § 4 Ord. pod. W ocenie sądu w rozpoznawanej sprawie zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji wydano zgodnie z prawem. W szczególności nie ma podstaw do przyjęcia zasadności zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Wbrew zarzutom skargi podstawę materialnoprawną odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe tej spółki stanowi art. 116 Ord. pod., dlatego też nie ma konieczności sięgania do regulacji zawartych w kpc czy do wyjaśnień Sądu Najwyższego w tej kwestii. Przepisy Art. 116 Ord. pod. przewidują następujące przesłanki takiej odpowiedzialności : 1/ pełnienie obowiązków członka zarządu w czasie, gdy upływał termin płatności zaległości podatkowych z tytułu zobowiązań podatkowych bądź, gdy powstały zaległości wymienione w art. 52 Ord.pod. (art. 116 § 2 Ord.pod.); 2/ bezskuteczność w całości lub w części egzekucji z majątku spółki ( art. 116 § 1 in fine Ord.pod .); 3/ niewykazanie, że we właściwym czasie złożono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości ( postępowanie układowe) albo, że niezgłoszenie takiego wniosku lub niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez winy członka zarządu (art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) i b) Ord.pod.); 4/ członek zarządu nie wskazał mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części (art. 116 § 1 pkt 2 Ord.pod.). Wskazać należy, że ustawa z dnia 7 listopada 2008r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1318) wprowadziła zmianę art. 116 § 2 Ord .pod. Z uwagi jednakże na treść art. 8 ww. ustawy określającego zakres zastosowania przepisów dotychczasowych - nie obejmującego swoim zakresem art. 116 § 2 Ord. pod., do odpowiedzialności członków zarządu stosuje się przepisy w brzmieniu wprowadzonym ustawą zmieniającą. Rozważając wystąpienie przesłanek odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, wskazać przede wszystkim należy, iż niesporne jest w niniejszej sprawie, że skarżący pozostawał jedynym członkiem zarządu Spółki A w okresie objętym zaskarżoną decyzją. Okoliczność ta nie jest bowiem kwestionowana przez stronę skarżąca. Przechodząc do analizy drugiej przesłanki – bezskuteczności egzekucji wskazać należy, że w ocenie Sądu organy podatkowe w sposób uprawniony przyjęły, że egzekucja z majątku spółki była bezskuteczna. W uchwale z dnia 8 grudnia 2008r., sygn. akt II FPS 6/08 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że stwierdzenie przez organ podatkowy bezskuteczności egzekucji, o której mowa w art. 116 § 1 Ord. pod. powinno być dokonane po przeprowadzeniu postępowania egzekucyjnego, zaś stwierdzenie bezskuteczności egzekucji ustala się na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu. Jak wynika z akt sprawy, Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził postępowanie egzekucyjne w związku przedmiotowymi zaległościami. Postępowanie to zostało umorzone bowiem, w wyniku podjętych czynności egzekucyjnych nie ustalono środków materialnych przedstawiających wartość handlową oraz źródła utrzymania, z których można byłoby przeprowadzić skuteczną egzekucję. Prowadzone od 2006r. postępowanie egzekucyjne wobec majątku spółki nie przyniosło oczekiwanych rezultatów. Poczynione próby dokonania zajęć wierzytelności na rachunkach bankowych okazały się bezskuteczne. Nie ustalono majątku nieruchomego i ruchomego, który mógłby być przedmiotem egzekucji, co zostało potwierdzone również przez Sąd Rejonowy w sporządzonym przed nim wykazie majątku złożonym przez skarżącego. Posiadane przez spółkę budynki oraz środki trwałe służące do działalności są dzierżawione bądź stanowią przedmiot użyczenia. Organ uznał więc, że w dalszym postępowaniu nie uzyska kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne i dlatego umorzył prowadzone postępowanie egzekucyjne. Tym samym, mając na uwadze powyższe wskazać należy, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły, iż w niniejszym przypadku zachodzi przesłanka bezskuteczności egzekucji. Sam skarżący we wniesionej skardze potwierdził, że przesłanka ta została spełniona. Kwestią bezsporną w niniejszej sprawie jest również fakt, iż skarżący nie wykazał, że we właściwym czasie złożono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo, że niezgłoszenie takiego wniosku lub niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez winy członka zarządu (art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) i b) Ord. pod.). Skarżący nie powoływał się w ogóle na zaistnienie tej przesłanki. Tymczasem dla uwolnienia się od przewidzianej w art. 116 Ord. pod. odpowiedzialności nie wystarcza samo zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki, konieczne jest jeszcze zgłoszenie tego wniosku we właściwym czasie. Tylko kumulatywne spełnienie tych dwóch przesłanek, w świetle postanowień art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) Ord. pod., może uwolnić członka zarządu od odpowiedzialności za zaległości spółki. Trafnie organ odwoławczy wskazał, że sposób rozumienia znaczenia pojęcia "właściwego czasu" zgłoszenia przez członków zarządu spółki wniosku o ogłoszenie upadłości (użytego w art. 116 § 1 Ord. pod.) został już wyjaśniony w orzecznictwie. W orzecznictwie przyjmuje się, że ocena, czy zgłoszenie upadłości nastąpiło we "właściwym czasie", powinna być dokonywana w świetle przepisów ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze. Mając na uwadze treść art. 21 ust. 1 p.u.n., po przeanalizowaniu sytuacji finansowej, spółki na podstawie zgromadzonych dokumentów, organ prawidłowo wskazał, że w niniejszej sprawie wniosek o ogłoszenie upadłości powinien zostać złożony do 8 września 2006r., czyli w terminie dwóch tygodni od dnia zaprzestania płacenia zobowiązań. Podkreślenia wymaga fakt, że również tego stanowiska skarżący nie podważa. Pomimo zaistnienia przesłanek do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, takiego wniosku skarżący jako jedyny członek zarządu w ogóle nie złożył. Jedyną okolicznością na jaką powołuje się skarżący jest fakt posiadania wierzytelności, z której egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Jednakże, jak słusznie wskazał organ odwoławczy, wskazywane wierzytelności zostały zasądzone na rzecz S. G., jako osoby prywatnej prowadzącej działalność gospodarczą, a więc na rzecz innego podmiotu niż Spółka A. Zatem nie mogą mieć znaczenia w niniejszej sprawie. Dodatkowo, wbrew własnym twierdzeniom, skarżący jednoznacznie również we wniesionej skardze potwierdza, że on i spółka nie posiadają majątku, który pozwoliłby na zaspokojenie należności na rzecz urzędu skarbowego. Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że w niniejszej sprawie organy podatkowe w sposób bezsprzeczny wykazały istnienie przesłanek pozytywnych odpowiedzialności członka zarządu (bezskuteczność egzekucji oraz pełnienie przez członka zarządu funkcji w czasie powstania zaległości podatkowych), zaś skarżący nie wykazał istnienia przesłanek negatywnych, wyłączający odpowiedzialność strony (zgłoszenia we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłość lub wszczęcia postępowania zapobiegającego upadłości, albo wykazanie że nie ponosi winy za niepodjęcie działań w tym kierunku lub wskazanie mienia, z którego możliwa jest egzekucja). Dodatkowo odnosząc się do zarzutu "wirtualnych" zaległości na rzecz Urzędu Skarbowego wskazać należy, że jak prawidłowo wskazał organ odwoławczy zaległości w niniejszej sprawie stanowią nieuregulowane przez spółkę zobowiązania podatkowe, wykazane przez samą spółkę w deklaracjach podatkowych VAT-7 oraz zeznaniu CIT-8, które do dnia wydania decyzji organu odwoławczego nie zostały uregulowane. Samo zaś postępowanie prowadzone w oparciu o art. 116 Ord. pod. stanowi samodzielne postępowanie, którego przedmiotem jest rozstrzygnięcie o tym, czy w konkretnej sprawie zachodzą przesłanki wymienione w tym przepisie, skutkujące orzeczeniem odpowiedzialności członków zarządu za zaległości podatnika. Tym samym w postępowaniu tym nie można kwestionować podstawy opodatkowania, wysokości podatku itp. wynikających ze złożonej przez spółkę deklaracji czy zeznania. Skarżący we wniesionej skardze wskazał treść art. 50 § 4, art. 99 i art. 77 § 1 i 2 Konstytucji RP. Jednakże, poza powołaniem się na ww. przepisy nie sformułował żadnego zarzutu w tym przedmiocie i nie wykazał ich związku z okolicznościami sprawy. Ze swej strony sąd nie dopatrzył się takiego związku . Zauważenia wymaga przy tym, że cytowane w skardze przepisy Konstytucji zostały nie tylko błędnie oznaczone ( art. 50 § 4 zamiast 51 ust.4 , art.99 zamiast 69 ) ale także , że dotyczą one wolności i praw , które nie były przedmiotem rozpatrywania w niniejszej sprawie . Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. O opłacie za czynności i zwrocie wydatków radcy prawnego ustanowionego z urzędu ( w ramach prawa pomocy), Sąd orzekł na podstawie § 15 pkt 1 i 2 w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c oraz § 2 ust.3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163 poz.1349, ze zm.). Zasądzona kwota obejmuje wynagrodzenie radcy prawnego (240 zł), należny od niej podatek od towarów i usług oraz uiszczoną opłatę skarbową od pełnomocnictwa (17 zł).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło