I SAB/Ol 5/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Górska po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. z siedzibą w O. na bezczynność Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego w sprawie wydania decyzji w przedmiocie zwrotu środków na dofinansowanie postanawia 1. odrzucić skargę 2. zwrócić G. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. kwotę 100 (sto) zł tytułem nienależnie uiszczonego wpisu sądowego Skarga G. Sp. z o.o. z siedzibą w O. (dalej: "skarżąca" lub "spółka") dotyczy bezczynności Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego w wydaniu decyzji w przedmiocie zwrotu środków na dofinansowanie. Z akt sprawy wynika, że skarżąca pismem z 9 marca 2026 r. złożonym, za pośrednictwem Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego (dalej: "marszałek województwa"), do Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego (dalej: "zarząd województwa" lub "organ") wezwała ten organ do wydania decyzji w przedmiocie zwrotu środków na dofinansowanie. Środki te skarżąca zwróciła na wezwanie z 5 lutego 2026 r. skierowane do niej przez Warmińsko-Mazurską Agencję Rozwoju Regionalnego S.A. w Olsztynie, pełniącą funkcję Instytucji Pośredniczącej w zakresie zawierania umów o dofinansowanie w ramach Regionalnego Programu Fundusze Europejskie dla Warmii i Mazur 2021-2027. Skarżąca zamierza jednak kwestionować zasadność i wysokość zwrotu środków na dofinansowanie, dlatego skierowała do zarządu województwa (organ właściwy do wydania decyzji w sprawie zwrotu ww. środków, pełniący funkcję Instytucji Zarządzającej ww. Programem) ww. żądanie z 9 marca 2026 r. dot. wydania decyzji w przedmiocie zwrotu środków na dofinansowanie. Zarząd województwa pismem z 17 marca 2026 r. poinformował skarżącą, że zgodnie z art. 207 ust. 10 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1483 ze zm.; dalej: "u.f.p.") w przypadku uregulowania kwoty wynikającej z wezwania nie wydaje się decyzji w przedmiocie zwrotu środków na dofinansowanie. Skarżąca pismem z 30 marca 2026 r. skierowała do zarządu województwa za pośrednictwem marszałka województwa ponaglenie Zażądała w nim niezwłocznego wydania decyzji w przedmiocie zwrotu środków na dofinansowanie. Odpowiadając na to ponaglenie zarząd województwa w piśmie z 9 kwietnia 2026 r. podtrzymał stanowisko odnośnie do braku w tej sprawie podstaw prawnych do wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie zwrotu środków unijnych. Postanowieniem z 8 czerwca 2026 r. o sygn. I SAB/Ol 3/26 tut. Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. odrzucił skargę złożoną przez spółkę na bezczynność marszałka województwa, uznając, że jej złożenie było niedopuszczalne z uwagi na nie wniesienie przez skarżącą ponaglenia na bezczynność tego organu. W obecnie złożonej skardze wniesiono o zobowiązanie zarządu województwa do wydania decyzji w przedmiocie zwrotu środków na dofinansowanie w terminie 14 dni oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Podniesiono, że dokonany przez skarżącą częściowy zwrot środków miał na celu ograniczenie negatywnych skutków finansowych oraz odblokowanie środków. Skarżąca domaga się wydania decyzji w przedmiocie zwrotu środków na dofinansowanie, gdyż zamierza kwestionować stanowisko organu w kwestii zasadności zwrotu ww. środków. Wskazano, że postępowanie w sprawie trwa od 6 listopada 2025 r. (data kontroli), lecz dotychczas nie została wydana decyzja w przedmiocie zwrotu środków na dofinansowanie, co uniemożliwia skarżącej skuteczną obronę swoich praw, w tym wniesienie odwołania od rozstrzygnięcia organu. W odpowiedzi na skargę zarząd województwa wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. W ocenie organu nie zachodzą podstawy do wszczęcia postępowania administracyjnego i wydania decyzji w przedmiocie zwrotu środków unijnych. Bowiem skarżąca dokonała zwrotu całej kwoty z wezwania do zapłaty i w związku z tym doszło do wygaśnięcia zobowiązania zwrotowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje. Zasady zwrotu środków unijnych regulują przepisy u.f.p., lecz w kwestiach nieuregulowanych w tej ustawie stosować należy przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1691; dalej: "Kpa"), co wynika z art. 67 w zw. z art. 60 pkt 6 u.f.p. Zgodnie zaś z art. 37 § 1 pkt 1 Kpa stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność). W § 3 pkt 1 i 2 art. 37 Kpa przyjęto, że ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie lub do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Stosownie do art. 17 pkt 1 Kpa organami wyższego stopnia w rozumieniu kodeksu są w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego - samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej. W rozpoznawanej sprawie ustawą szczególną jest ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa. (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 720 z późn. zm.). Z art. 15 pkt 2 tej ustawy wynika, że zarząd województwa jest organem samorządu województwa. W ustawie tej nie wskazano dla zarządu województwa organu wyższego stopnia, dlatego zgodnie z art. 17 pkt 1 Kpa należało uznać, że organem tym jest samorządowe kolegium odwoławcze. Zatem skarżąca do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie powinna skierować ponaglenie na bezczynność zarządu województwa. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm., dalej: "ppsa") skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Termin do wniesienia skargi na bezczynność określa art. 53 § 2b ppsa, stanowiąc, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Skarżąca nie skorzystała z prawa do wniesienia ponaglenia na bezczynność organu właściwego w sprawach decyzji w przedmiocie zwrotu środków unijnych, tj. zarządu województwa przed wniesieniem skargi w tym przedmiocie do tutejszego Sądu. Nie skierowała bowiem ponaglenia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie (za pośrednictwem zarządu województwa), wobec czego nie spełniła warunku do złożenia skargi, wynikającego z art. 53 § 2b ppsa. Podkreślić w tym miejscu należy, że przepis ten wymaga skierowania ponaglenia do właściwego organu, a właściwość tego organu nie wynika z uznania strony, lecz z przepisów prawa. Wobec nieskierowania ponaglenia do właściwego organu Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. uznał skargę za niedopuszczalną, co skutkowało jej odrzuceniem oraz zwrotem uiszczonego wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł.