I SAB/Ol 6/13

PostanowienieWSA w Olsztynie2013-08-21

Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Klimek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykaże skrajne ubóstwo, brak dochodów poza świadczeniami socjalnymi dla żony oraz posiadanie jedynie nieukończonego domu, spełnia przesłanki do całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jedynym źródłem utrzymania rodziny są świadczenia socjalne, a jedyny posiadany majątek (nieukończony dom) służy zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych, co uniemożliwia pozyskanie środków na pokrycie kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący W. P. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał na trudną sytuację materialną, pozostawanie z żoną w wspólnym gospodarstwie domowym, posiadanie jedynie nieukończonego domu oraz brak innych dochodów poza świadczeniami socjalnymi dla żony. Argumentował skrajne ubóstwo i niepełnosprawność.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącego od kosztów sądowych; 2) ustanowiono dla skarżącego adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. P. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. P. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie: wznowienia postępowania w sprawie umorzenia zaległości podatkowych postanawia: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych 2) ustanowić dla skarżącego adwokata Wnioskiem z dnia 20 lipca 2013r. skarżący W. P. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego w wysokości 100 zł oraz ustanowienie adwokata. Ze złożonego przez skarżącego formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż wnioskodawca we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną T. P.. Skarżący jest właścicielem domu jednorodzinnego w trakcie budowy o powierzchni 120 m2, innego majątku nie posiada. Argumentując trudną sytuację materialną wnioskodawca powołał się na skrajne ubóstwo oraz niepełnosprawność. W dodatkowym oświadczeniu, złożonym na wezwanie, skarżący odnosząc się do kwestii źródeł utrzymania rodziny wyjaśnił, iż co miesiąc składane są wnioski o udzielenie tzw. "pomocy społecznej", lecz od grudnia 2012r.. pomoc ta nie została udzielona. Do oświadczenia skarżący załączył kopię decyzji dotyczącej otrzymywanych przez jego żonę świadczeń socjalnych, z której wynika, iż otrzymuje ona zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł oraz zasiłek stały w kwocie 379,50 zł ( w tej kwocie od dnia 1 października 2012r.). Powołując się na prowadzone sprawy przed sądami powszechnymi i administracyjnymi, skarżący podniósł, iż nie płacą podatków i innych należności, posiadają zadłużenie. Wyjaśnił również, iż stan domu "w trakcie jeszcze budowy" pozostaje bez zmian. Mając na uwadze powyższe zważono co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012r. , poz. 270 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a.), Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Przedstawiona wyżej sytuacja materialna skarżącego i jego małżonki przemawia za uznaniem, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. W sytuacji, gdy jedynym źródłem utrzymania rodziny skarżącego są świadczenia socjalne (zasiłek pielęgnacyjny i zasiłek stały) za obiektywnie niemożliwe uznać należy zabezpieczenie środków pieniężnych, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie kosztów postępowania związanych z wniesieniem skargi oraz ustanowieniem pełnomocnika. Skarżący nie posiada również majątku, który umożliwiałby pozyskanie środków pieniężnych na ten cel. Nieukończony dom, który stanowi jedyny jego majątek, służy bowiem zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych rodziny. W konsekwencji, w warunkach niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów związanych z wniesieniem skargi do sądu oraz ustanowieniem adwokata. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. orzec należało jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło