I SO/Ol 1/15
PostanowienieWSA w Olsztynie2015-06-30
Skład orzekający: Sędzia WSA Jolanta Strumiłło
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest schorowany, otrzymuje zasiłek rehabilitacyjny, posiada zajęte przez komornika konto bankowe i jest na utrzymaniu żony, może zostać częściowo zwolniony z kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja finansowa skarżącego, obejmująca niskie dochody, brak możliwości dysponowania środkami na koncie z powodu egzekucji oraz pomoc rodziny, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zwolnienie od wpisu sądowego ponad kwotę 50 zł nie naruszy jego koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący M. F. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w całości. Skarżący wniósł sprzeciw, wskazując na swoją chorobę, niski dochód z zasiłku rehabilitacyjnego, zajęcie konta bankowego przez komornika oraz fakt, że jest na utrzymaniu żony. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od wpisu sądowego ponad kwotę 50 zł.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SO/Ol 1 /15 POSTANOWIENIE Dnia 30 czerwca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Strumiłło po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. F. o zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od wpisu sądowego ponad kwotę 50 zł. (pięćdziesiąt złotych).
Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2015 r. Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie, po rozpoznaniu wniosku M. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Postanowienie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 10 czerwca 2015 r.
Powyższe postanowienie zaskarżył M. F. W złożonym sprzeciwie skarżący podkreślił, że jest osobą schorowaną, przebywającą na zasiłku rehabilitacyjnym, która nie może ponosić kosztów postępowania sądowego. Wskazał, że konta bankowe należące do niego zostały zajęte przez komornika na skutek prowadzonej egzekucji. Zarzucił, że z powodu nie zwolnienia go od ponoszenia kosztów sądowych w sprawie został pozbawiony prawa do sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje:
W razie wniesienia sprzeciwu, zgodnie z art. 260 p.p.s.a., postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc. Zatem wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy podlega ponownemu rozpatrzeniu.
Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, w przypadku gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast stosownie do pkt 2 §1 art. 246 ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W myśl art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Ocena czy w sprawie zachodzi konieczność zwolnienia strony od kosztów sądowych podejmowana jest przede wszystkim na podstawie oświadczenia o stanie majątkowym strony. Powinno ono być tak sporządzone by odzwierciedlało całą sytuację majątkową i życiową ubiegającego się o zwolnienie. Pozwala ono na ocenę czy strona ubiegająca się o zwolnienie od kosztów nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawca wskazał, że jest chory, otrzymuje zasiłek rehabilitacyjny w wysokości ok 100 złotych miesięcznie. Podkreślił, że praktycznie pozostaje na utrzymaniu żony, która z tytułu zatrudnienia uzyskuje wynagrodzenie w wysokości 1 600 zł netto. Małżonkowie mają na utrzymaniu jedno dziecko, a żona skarżącego jest w ciąży. Przeciwko skarżącemu toczy się egzekucja na skutek której zostało zajęte konto bankowe. W utrzymaniu rodziny pomaga matka skarżącego umożliwiając im zamieszkanie w jej domu. Rodzina skarżącego nie opłaca czynszu, zwraca jedynie opłatę za używanie mediów w wysokości 400 zł miesięcznie na rzecz matki skarżącego.
Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy posiada wyjątkowy charakter i jest stosowana jedynie w sytuacjach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, z których wynika, iż wnioskodawca nie posiada wystarczających możliwości finansowych pokrycia kosztów postępowania związanych z jego udziałem w sprawie. Za każdym razem na stronie ciąży jednak obowiązek wykazania, że jej sytuacja materialna i osobista jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony.
Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do realiów rozpoznawanej sprawy, należy uznać, że przedstawione przez skarżącego okoliczności dotyczące jego sytuacji finansowej i osobistej pozwoliły stwierdzić, iż złożony przezeń wniosek zasługiwał na uwzględnienie. Nie sposób bowiem przyjąć, że wnioskodawca będzie w stanie w całości ponieść koszty wpisu sądowego w sytuacji, w której pozostaje bez pracy, dysponuje dochodem w postaci zasiłku rehabilitacyjnego i to przyznanego do 9 sierpnia 2015r., a w zaspokojeniu elementarnych potrzeb życiowych pomagają skarżącemu żona i matka. Zwrócić należy również uwagę, iż skarżący nie posiada również jakiegokolwiek majątku, który mógłby służyć pozyskaniu środków finansowych. Mimo posiadanych przez skarżącego środków pieniężnych na koncie bankowym wskazać należy, że nie może on nimi dysponować z uwagi na toczące się postępowanie egzekucyjne.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że sytuacja finansowa skarżącego pozwala na wygospodarowanie środków na uiszczenie kosztów sądowych w części. Przyznane zwolnienie nie przekracza możliwości finansowych skarżącego, a opłacenie wpisu sądowego w wysokości 50 złotych nie uczyni uszczerbku w utrzymaniu koniecznym wnioskodawcy i jego rodziny.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło