I SO/Ol 3/10
PostanowienieWSA w Olsztynie2010-05-18
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Ambroziak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że sytuacja materialna i życiowa skarżącej, uwzględniająca jej dochody, brak majątku oraz konieczność utrzymania siebie i rodziny, uzasadnia takie rozstrzygnięcie. Skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca M. P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, który nie uzyskuje dochodów. Jej miesięczne dochody z zasiłku dla bezrobotnych wynoszą 717 zł brutto. Skarżąca oświadczyła, że posiada zadłużenie i nie posiada majątku. Po wezwaniu do przedłożenia dodatkowych dokumentów, skarżąca wyjaśniła wysokość ponoszonych wydatków i wskazała, że różnicę pokrywa siostra w ramach pożyczki. Do wniosku załączyła wyciągi z rachunku bankowego oraz kopie decyzji podatkowej i skargi do WSA.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie - Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie: uchylenia decyzji organu I instancji i określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. . postanawia : przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych
Wnioskiem z dnia 29 marca 2010 r. skarżąca M. P. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego przez skarżącą formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem. Uzyskuje dochody z tytułu zasiłku dla bezrobotnych w wysokości 717 zł brutto miesięcznie, mąż wnioskodawczyni nie uzyskuje dochodów. Skarżąca oświadczyła ponadto, iż nie posiada majątku. W uzasadnieniu wniosku podniosła, iż posiada zadłużenie, które uniemożliwia jej zaciągnięcie zobowiązań, z których mogłaby opłacić koszty sądowe.
Na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, referendarz sądowy może zażądać od strony złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
W niniejszej sprawie z możliwości tej skorzystano i wystosowano do strony wezwanie z dnia 16.04.2010 r. W wezwaniu tym zwrócono się w terminie siedmiu dni o przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych takich jak:
a) wyjaśnień o wysokości ponoszonych wydatków związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego wraz z odpisami dokumentów potwierdzających wysokość ponoszonych opłat za media, czynsz, spłatę ewentualnych kredytów i pożyczek itp.,
b) oświadczenia o tytule prawnym (ewentualnie wskazanie podstawy faktycznej) do zamieszkiwanego lokalu przy ul. J. w O.
c) oświadczenia w zakresie wszelkich posiadanych nieruchomości jak i ruchomości w okresie od 01.01.2009r. do 29.03.2010r.,
d) oświadczenia czy J. P. jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy i posiada status osoby bezrobotnej, w przypadku odpowiedzi pozytywnej należy przedłożyć zaświadczenie potwierdzające ten fakt,
e) odpisów wyciągów z wszystkich posiadanych rachunków i lokat bankowych za ostatnie 6 miesięcy,
f) przedłożenie odpisu decyzji podatkowej organu II instancji oraz skargi do WSA na ww. decyzji.
W odpowiedzi na wezwanie skarżąca oświadczyła, iż ponosi wydatki w wysokości 450 zł na żywość oraz spłaca raty kredytu zaciągniętego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej ok. 740 zł miesięcznie. Wyjaśniła, że różnica w wysokości uzyskiwanych dochodów a ponoszonymi wydatkami pokrywa siostra w ramach ustnej umowy pożyczki. Wskazała, że lokal, w którym zamieszkuje jest własnością syna. Syn skarżącej użycza jej bezpłatnie jeden pokój, w związku z czym nie ponoszą żadnych kosztów z tego tytułu. Do oświadczenia załączyła wyciągi z rachunku bankowego oraz kopie decyzji podatkowej organu II instancji oraz skargi do WSA.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Na mocy art. 243 §1 w związku z art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153 , poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., Sąd przyznaje prawo pomocy
w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do pkt 2 §1 art. 246 ustawy Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie częściowym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów.
Powołane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Strona ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy musi zatem uprawdopodobnić, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie. W przypadku prawa pomocy mamy do czynienia z pomocą budżetu Państwa osobom, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy są przy tym określone ogólnie, a więc uznaniu sądu pozostawił ustawodawca ocenę przedstawionych we wniosku okoliczności przemawiających, zdaniem strony, za rozstrzygnięciem korzystnym dla niego. Należy zauważyć, że ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wnioskodawca powinien zatem wykazać, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że nie jest w stanie pokryć kosztów procesu we własnym zakresie. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to sprowadzać się powinna do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że sytuacja materialna
i życiowa strony pozwala na uznanie, że spełnione zostały przesłanki do przyznania prawa pomocy wnioskodawczyni w żądanym zakresie tj. zwolnienia od kosztów sądowych. Uzyskiwane dochody, brak majątku nie pozwalają na opłacenie pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W związku z tym, na postawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło