I SO/Ol 3/13
PostanowienieWSA w Olsztynie2014-04-01
Skład orzekający: Ryszard Maliszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania są świadczenia socjalne, a jedynym majątkiem nieukończony dom służący zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, uznając, że sytuacja materialna skarżącego, którego jedynym źródłem utrzymania są świadczenia socjalne, a jedynym majątkiem nieukończony dom służący zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych, przemawia za tym, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Spełniona została tym samym przesłanka z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący W.P. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, powołując się na trudną sytuację materialną, skrajne ubóstwo i niepełnosprawność. Jego małżonka otrzymuje zasiłki z MOPS. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak skarżący wniósł sprzeciw. Sąd, analizując sytuację materialną rodziny, w tym wysokość otrzymywanych świadczeń i posiadany majątek w postaci nieukończonego domu, uznał, że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.P. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z wniosku W.P. o wymierzenie Wójtowi Gminy grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
Wnioskiem z dnia 5 stycznia 2014r. skarżący W.P. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. Ze złożonego przez skarżącego formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną T.P.. Skarżący jest właścicielem domu jednorodzinnego w trakcie "przerwanej" budowy powierzchni 120 m2, innego majątku nie posiada. Argumentując trudną sytuację materialną wnioskodawca powołał się na skrajne ubóstwo oraz niepełnosprawność. Wskazał, iż jego małżonka otrzymuje zasiłki z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w wysokości 153 zł oraz 379,50 zł.
Postanowieniem z dnia 19 lutego 2014r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Od powyższego postanowienia skarżący wniósł sprzeciw oraz zwrócił się o przyznanie zwolnienia w dotychczasowym zakresie.
Dla pełnego zobrazowania sytuacji materialnej rodziny skarżącego, do akt niniejszej sprawy włączone zostały złożone na wezwanie w sprawie o sygn. akt I SAB/Ol 6/13 przez żonę skarżącego w postępowaniu wyjaśniającym dotyczącym prawa pomocy. Z włączonej do akt kserokopii decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 24.12.2012r. wynika, że małżonka skarżącego otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł oraz zasiłek stały w kwocie 379,50 zł (w tej kwocie od dnia 1 października 2012r.). Z oświadczenia strony wynika, że rodzina nie płaci podatków i innych należności już od kilku lat, w związku z czym posiada zadłużenie. Wnioskodawca wyjaśnił również, iż stan domu "w trakcie jeszcze budowy" pozostaje bez zmian.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W razie wniesienia sprzeciwu, zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega rozpoznaniu przez Sąd.
Zgodnie z treścią przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zaznaczyć jednocześnie należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.).
Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która wykaże, iż ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie.
Przedstawiona wyżej sytuacja materialna skarżącego i jego małżonki przemawia za uznaniem, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. W sytuacji, gdy jedynym źródłem utrzymania rodziny skarżącego są świadczenia socjalne (zasiłek pielęgnacyjny i zasiłek stały) za obiektywnie niemożliwe uznać należy zabezpieczenie środków pieniężnych, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie kosztów postępowania związanych z wniesieniem skargi oraz ustanowieniem pełnomocnika. Skarżący nie posiada również majątku, który umożliwiałby pozyskanie środków pieniężnych na ten cel. Nieukończony dom, który stanowi jedyny jego majątek, służy bowiem zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych rodziny. W konsekwencji, w warunkach niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów związanych z wniesieniem skargi do sądu oraz ustanowieniem adwokata.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 260 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło