I SO/Ol 3/15
PostanowienieWSA w Olsztynie2015-08-04
Skład orzekający: Anna Ambroziak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, utrzymujący się z prac dorywczych w wysokości 350 zł miesięcznie, zadłużony i nieposiadający majątku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (doradcy podatkowego)?Ratio decidendi
Sąd przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że jego trudna sytuacja materialna, wynikająca z niskich dochodów, zadłużenia i braku majątku, uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania sądowego i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Spełniona została przesłanka z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którą prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżący R. M. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Wskazał, że utrzymuje się z prac dorywczych w wysokości 350 zł miesięcznie, jest zadłużony, nie posiada majątku nieruchomego ani ruchomości o znacznej wartości, a jego miesięczne koszty utrzymania wynoszą 285 zł. Z uwagi na brak wiedzy prawniczej, potrzebuje pomocy doradcy podatkowego. Sytuacja prawna lokalu mieszkalnego, w którym zamieszkuje, nie jest uregulowana. Posiada niewielką współwłasność nieruchomości, które nie przynoszą dochodów.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego
Wnioskiem z dnia 17 lipca 2015 r. skarżący R. M. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Ze złożonego przez skarżącego formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Skarżący utrzymuje się z dochodu z prac dorywczych w wysokości 350 zł. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że jest osobą bezrobotną, zaś uzyskiwany dochód z prac dorywczych, wystarcza na wyżywienie oraz najpotrzebniejsze środki higieniczne. Oświadczył, że jest zadłużony. Z uwagi na brak wiedzy prawniczej potrzebuje pomocy profesjonalnego pełnomocnika posiadającego uprawnienia doradcy podatkowego. Skarżący nie posiada majątku nieruchomego a także ruchomości o wartości powyżej 3.000 euro, zasobów pieniężnych.
W dodatkowym oświadczeniu, złożonym na wezwanie w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012r. , poz. 270 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a.), skarżący wyjaśnił, iż lokal mieszkalny w którym zamieszkuje należał do jego zmarłej matki S.M. Sytuacja prawna lokalu nie została uregulowana. Nie posiada żadnych rachunków bankowych. Jest w niewielkiej części współwłaścicielem nieruchomości- ok. 5/100 w działce o powierzchni 2 ha i drugiej mniejszej. Ww. nieruchomości nie przynoszą żadnych dochodów. Koszty utrzymania skarżącego to: czynsz w wysokości 250 zł miesięcznie, w tym gaz, woda i wywóz nieczystości wliczone są w czynsz, prąd 35 zł. Internetu oraz TV skarżący nie posiada. Wnioskodawca nie posiada kredytów, pożyczek, ubezpieczenia.
Mając na uwadze powyższe zważono co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a.). Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Przedstawiona wyżej sytuacja materialna skarżącego przemawia za uznaniem, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. W sytuacji, gdy skarżący utrzymuje się wyłącznie z prac dorywczych, z których dochód wynosi ok. 350 zł miesięcznie za obiektywnie niemożliwe uznać należy zabezpieczenie przez skarżącego środków pieniężnych, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie kosztów postępowania związanych z wniesieniem skargi oraz ustanowieniem pełnomocnika. Wskazać należy, że dochody wnioskodawcy nie przekraczają kryterium dochodowego uprawniającego do świadczeń z pomocy społecznej skarżący na tej podstawie uprawnionym jest stwierdzenie, że skarżący spełnia przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego. O trudnej sytuacji materialnej skarżącego świadczy także zadłużenie z tytułu nieregulowania opłat za czynsz. Rodzaj i wysokość kosztów utrzymania skarżącego wskazuje na jego bardzo trudną sytuację materialną, w której ponoszenie niezbędnych wydatków zostało ograniczone do minimum. W konsekwencji, w warunkach niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów związanych z wniesieniem skargi do sądu oraz ustanowieniem doradcy podatkowego.
Dodatkowo na marginesie należy wyjaśnić, że w związku z brakiem sprecyzowania przez stronę o jakiego profesjonalnego pełnomocnika wnosi, uwzględniając treść oświadczenia wnioskodawcy złożonego w uzasadnieniu wniosku na formularzu PPF, iż wnosi o pełnomocnika posiadającą "uprawnienia doradcy podatkowego" postanowiono przyznać wnioskodawcy pomoc w postaci ustanowienia doradcy podatkowego.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 orzec należało jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło