II SA 2321/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędzia s.o. del. do WSA Maria Matyja Asesor WSA Katarzyna Matczak (Spr.) Protokolant Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi J. U. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego: I stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji II orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku . Decyzją z dnia 26 marca 2003r. Starosta orzekł o odmowie przyznania J.U. prawa do świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu podano, że w dniu 18 marca 2003r. J. U. złożyła wniosek o przyznanie jej prawa do zasiłku przedemerytalnego dla byłych pracowników PGR. Wskazano, że z powodu nie spełnienia jednego z warunków określonych w art. 37 k ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001r. Nr 6, poz. 56, ze zm.) tj. nie ukończeniu w dniu 7 listopada 2001r. przez wnioskodawczynię wieku 50 lat ( dla kobiety ) nie można było przyznać świadczenia przysługującego byłym pracownikom państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej. Od decyzji tej odwołała się J. U. wnosząc o ponowne rozpatrzenie wniosku o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Potwierdziła, że w dniu 7 listopada 2001 r. nie miała jeszcze ukończonych 50 lat życia, jednakże z uwagi na jej szczególnie trudną sytuację materialną i rodzinną oraz zamieszkiwanie w rejonie o dużym bezrobociu należałoby przyznać wnioskowane świadczenie. Decyzją z dnia 16 maja 2003r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podniesiono, że art. 37 k ust. 9 w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 17 grudnia 2001 r. zawiera katalog przesłanek, które muszą być spełnione łącznie aby bezrobotny mógł otrzymać świadczenie przedemerytalne i jedną z tych przesłanek jest wymóg posiadania określonego wieku w dniu 7 listopada 2001 r. wynoszącego dla kobiety co najmniej 50 lat. Z przedłożonych dokumentów wynika, że ta jedna przesłanka nie została spełniona przez odwołującą się i wobec tego brak było podstaw do przyznania wnioskowanego świadczenia. Wyjaśniono również, że wobec bezwzględnie obowiązujących zapisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu brak jest podstaw aby powyższe świadczenie mogło być przyznane w oparciu o uznanie administracyjne. Na tę decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła J.U. Po raz kolejny wskazała, że nie spełnia tylko jednego warunku do uzyskania świadczenia przedemerytalnego, a wobec jej trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej winna otrzymać wskazaną pomoc. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, iż w myśl art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.) na skutek reformy sądownictwa administracyjnego skargi wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Zgodnie z art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji, Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi w granicach danej sprawy - art. 134 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Odnosząc się do zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, iż dotknięta jest ona wadą nieważności. Stosownie do art. 127 § l Kodeksu postępowania administracyjnego stronie służy odwołanie od decyzji wydanej w pierwszej instancji. Zgodnie zaś z ugruntowanym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz poglądami wyrażonymi w doktrynie postępowanie odwoławcze oparte jest na zasadzie skargowości, co oznacza, iż jego uruchomienie jest zawsze wynikiem odwołania i nigdy nie może być wszczęte z urzędu. Odwołanie może wywołać skutek prawny tylko wtedy, gdy spełnia wymogi formalne określone w art. 63 Kodeksu postępowania administracyjnego i zostanie wniesione w ustawowym terminie. Jednym z takich wymogów jest podpisanie podania przez wnoszącego (art. 63 § 3 Kpa). Zgodnie zaś z art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli podanie nie czyni zadość wymogom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Natomiast rozpatrzenie sprawy pomimo braku podpisu strony w odwołaniu skutkuje nieważnością decyzji w postępowaniu odwoławczym (tak w wyroku NSA z dnia 15 września 2000r. sygn. akt III SA 417/00 oraz wyroku NSA z dnia 18 maja 1994r. sygn. akt SA/Gd 2365/93 opublik. POP 1997/3/62). Znajdujące się w aktach sprawy odwołanie z dnia 9 kwietnia 2003r., opatrzone datą wpływu do organu w terminie do wniesienia odwołania, nie zostało przez stronę podpisane. Z akt nie wynika, aby organ odwoławczy wzywał wnioskodawczynię do uzupełnienia tego braku formalnego. W związku z tym decyzja Wojewody wydana na skutek rozpatrzenia odwołania niepodpisanego przez stronę rażąco narusza prawo. W tym stanie rzeczy w oparciu o art. 145 § l pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku. Sąd podjął rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 152 tej ustawy.