II SA 2984/03

WyrokWSA w Olsztynie2004-07-01

Skład orzekający: Marzenna Glabas, Hanna Raszkowska, Beata Jezielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo rozpoznał wniosek strony o zmianę decyzji przyznającej zasiłek przedemerytalny, jeśli nie wyjaśnił wątpliwości co do zakresu żądania i oparł się na domniemaniach, a także nie odniósł się do wszystkich podnoszonych przez stronę kwestii?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej mają obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony, a także informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych. Rozpoznanie wniosku strony musi opierać się na faktach ustalonych w toku postępowania, a nie na domniemaniach. Organ nie może dowolnie zmieniać treści wniosku i rozpoznawać go wbrew intencji autora, zwłaszcza gdy istnieją wątpliwości co do zakresu żądania. Ponadto, organ powinien odnieść się do wszystkich podnoszonych przez stronę kwestii, w tym dotyczących zmiany zasiłku przedemerytalnego na świadczenie przedemerytalne.
Stan faktyczny
E. D. złożył wniosek o zmianę decyzji przyznającej mu zasiłek przedemerytalny, domagając się wyższej kwoty świadczenia. Organ pierwszej instancji wznowił postępowanie i odmówił uchylenia poprzedniej decyzji. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że wysokość zasiłku została ustalona prawidłowo. E. D. złożył skargę do sądu, zarzucając m.in. nieprawidłowe ustalenie wysokości zasiłku oraz brak odniesienia się do kwestii zmiany zasiłku przedemerytalnego na świadczenie przedemerytalne.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędzia WSA Hanna Raszkowska Asesor WSA Beata Jezielska (Spr.) Protokolant Renata Hermanowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu l lipca 2004 r. sprawy ze skargi E. D. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego: I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. 2 II SA 2984/03 UZASADNIENIE E. D. zwrócił się do Powiatowego Urzędu Pracy w D. z wnioskiem o zmianę w trybie art. 154 i 155 Kodeksu postępowania administracyjnego decyzji z dnia 29 sierpnia 2001 r. i przyznanie mu w okresie od 29 sierpnia 2001 r. do 31 grudnia 2001 r. zasiłku przedemerytalnego w wysokości 160% zasiłku dla bezrobotnych a od dnia l stycznia 2002r. w wysokości 200% zasiłku dla bezrobotnych. Podał, iż przy ustalaniu wysokości zasiłku przedemerytalnego niezasadnie przyjęto, iż przysługuje mu 120% zasiłku podstawowego, gdyż spełnił przesłanki niezbędne do uzyskania zasiłku w wysokości 160% zasiłku podstawowego. Natomiast zgodnie ze zmianą powołanej ustawy, która weszła w życie z dniem l stycznia 2002r. winno mu przysługiwać świadczenie przedemerytalne ustalone w jego przypadku w wysokości 200% zasiłku podstawowego. Postanowieniem z dnia 26 maja 2003r. Starosta D. wznowił postępowanie w sprawie ustalenia wysokości zasiłku przedemerytalnego, a decyzją z dnia 12 czerwca 2003r. orzekł o odmowie uchylenia własnej decyzji z dnia 29 sierpnia 2001 r. przyznającej E. D. prawo do zasiłku przedemerytalnego w wysokości 554,30 zł miesięcznie. W uzasadnieniu podano, iż w toku postępowania wznowieniowego nie znaleziono jakiejkolwiek przesłanki określonej w art. 145 § l Kodeksu postępowania administracyjnego, a w związku z tym kwestionowana decyzja jest prawidłowa. Od decyzji tej odwołał się E.D. Odnosząc się do uzasadnienia postanowienia o wznowieniu postępowania zakwestionował stwierdzenie organu, iż nie spełnia warunków do nabycia zasiłku przedemerytalnego w większej wysokości, gdyż przed rejestracją jako osoba bezrobotna pobierał rentę z tytułu niezdolności do pracy, a ostatnie rozwiązanie stosunku pracy nie nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy, lecz z powodu wyczerpania okresu zasiłku chorobowego. Jego zdaniem fakt, iż choroba została spowodowana warunkami, w jakich wykonywał pracę, nie może skutkować uznaniem, iż rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło bez winy zakładu pracy. Zarzucił ponadto, iż organ nie ustosunkował się do wszystkich jego wniosków. Decyzją z dnia 7 lipca 2003r. Wojewoda utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu wskazano, iż brak jest podstaw do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § l Kodeksu postępowania administracyjnego, a w swoim wniosku strona nie powołała żadnej z przesłanek określonych w tym przepisie. W ocenie organu odwoławczego przyczyną wystąpienia z żądaniem było powzięcie przez stronę informacji o wysokości wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw za II kwartał 2001 r. Wyjaśniono, iż przeciętne wynagrodzenie, o którym mowa w art. 37j ust. 6 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, oznacza przeciętne wynagrodzenie osoby składającej wniosek o zasiłek przedemerytalny, a nie przeciętne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw ogłaszane przez Prezesa GUS. W związku z tym wskazano, iż wysokość przedmiotowego zasiłku została ustalona prawidłowo. Na tę decyzję skargę wniósł E. D. Podniósł, iż skoro od renty chorobowej nie nalicza się składek na ubezpieczenie społeczne ani Fundusz Pracy, to nie może ona stanowić podstawy obliczenia wysokości zasiłku przedemerytalnego. W związku z tym należało wziąć pod uwagę wynagrodzenie przeliczone wskaźnikiem podawanym przez ZUS, a jego zasiłek winien wynosić 1658,12 zł. Ponadto podniósł, iż zamieszkuje na terenie gminy zagrożonej szczególnym bezrobociem, a w związku z tym wysokość jego zasiłku winna być ustalona na poziomie 160% zasiłku podstawowego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. Stąd też pomimo wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzeczenie zapadło w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie. Podnieść należy, iż w myśl art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zatem rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji. Oceniając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji Sąd uznał, iż zostały one wydane z naruszeniem prawa, skutkującym koniecznością ich uchylenia. Zważyć przede wszystkim należy, iż art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego nakłada na organy administracji publicznej obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony. Natomiast zgodnie z art. 9 Kodeksu organy te są obowiązane należycie i wyczerpująco informować strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz czuwać nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa. Powyższe przepisy nakładają zatem na organy administracji publicznej obowiązek dokładnego wyjaśnienia treści żądania strony. Podnieść przy tym należy, iż wprawdzie organ administracji nie jest związany podstawą prawną wskazaną we wniosku strony, jeżeli jednak istnieją wątpliwości co do zakresu jej żądania, to bez wyjaśnienia tych wątpliwości organ nie może dowolnie zmieniać treści wniosku i rozpoznawać go wbrew intencji autora. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o zmianę decyzji przyznającej mu prawo do zasiłku przedemerytalnego, powołując się na art. 154 i 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przy czym z treści wniosku wynika, iż domaga się on zmiany decyzji z mocą wsteczną. Powołane przepisy pozwalają na weryfikację decyzji w trybie nadzwyczajnym, lecz tylko ze skutkiem na przyszłość, o czym przede wszystkim należało poinformować wnioskodawcę. Przyjęcie zaś - bez uzyskania jakichkolwiek wyjaśnień od skarżącego - iż w tej sytuacji jego wniosek należy traktować jako żądanie wznowienia postępowania nie znajduje podstaw. Słusznie bowiem organ odwoławczy podał w uzasadnieniu swojej decyzji, iż strona nie wskazała żadnej przesłanki, o której mowa w art. 145 § l Kodeksu postępowania administracyjnego, a organ tej okoliczności nie wyjaśnił, poprzestając na domniemaniu, iż przyczyną tą było uzyskanie przez skarżącego informacji o wysokości przeciętnego wynagrodzenia za II kwartał 2001 r. Podnieść jednak należy, iż rozstrzygnięcia organów administracji publicznej nie mogą opierać się na domniemaniach, a jedynie na faktach ustalonych w toku prowadzonego postępowania administracyjnego. Ponadto gdyby nawet przyjąć, iż taka była przyczyna wystąpienia przez stronę z wnioskiem w niniejszej sprawie, to trudno uznać iż należało ją rozpatrywać w kategorii podstaw do wznowienia postępowania. Wprawdzie zgodnie z art. 145 § l pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego jedną z przesłanek wznowienia postępowania jest wyjście na jaw nowych okoliczności faktycznych, lecz muszą to być okoliczności nieznane organowi, który wydał decyzję, a nie stronie. Nie wyjaśniono natomiast, czy zarzuty skarżącego odnośnie przyznania mu zaniżonego - w jego ocenie - zasiłku przedemerytalnego nie dotyczą naruszenia prawa, co należałoby rozpatrywać w aspekcie podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji. Ponadto podnieść należy, iż wniosek strony został rozpatrzony tylko częściowo, gdyż w zaskarżonych decyzjach nie odniesiono się do podnoszonej przez skarżącego kwestii zmiany zasiłku przedemerytalnego na świadczenie przedemerytalne. Wobec powyższego w oparciu o art. 145 § l pkt l lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku. Sąd podjął rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło