II SA/Ol 1000/13

PostanowienieWSA w Olsztynie2013-12-02

Skład orzekający: Krzysztof Nesteruk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która jest zwolniona z mocy prawa z obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej, należy ustanowić adwokata z urzędu, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa procesowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Strona skarżąca, działająca w sprawie z zakresu pomocy społecznej, jest ustawowo zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a. W związku z tym, rozstrzygnięcie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest zbędne, a sąd powinien skupić się na kwestii ustanowienia adwokata. Zgodnie z art. 262 p.p.s.a., do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych stosuje się przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie zastępstwa prawnego. Ustanowienie adwokata następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co w niniejszej sprawie zostało wykazane.
Stan faktyczny
Skarżący D.P. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na umiarkowany stopień niepełnosprawności, pobieranie niskiego zasiłku stałego oraz wysokie wydatki na leczenie i utrzymanie. Sąd, rozpoznając wniosek, stwierdził, że skarżący jest zwolniony z mocy prawa z kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D.P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi D.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie zasiłku celowego postanawia ustanowić dla skarżącego adwokata. We wniosku z dnia 27 listopada 2013 r. D.P., skarżący decyzję w przedmiocie zasiłku celowego, wystąpił o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie na jego rzecz adwokata. Podał, iż jest osobą o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, sam prowadzi gospodarstwo domowe, nie posiada majątku, pobiera zasiłek stały (529 zł). Miesięczne wydatki na lekarstwa wynoszą 380 zł, "opłaty za mieszkanie" - 42 zł, "pranie śr. czystości" - 32 zł, "przejazdy komunikacja" - 55 zł, "komputer i druk" - 27 zł. Wobec powyższego stwierdza się, co następuje: Ponieważ z mocy art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.; w skrócie: p.p.s.a.), strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku ogranicza się do kwestii ustanowienia adwokata. Zgodnie z art. 262 p.p.s.a., do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Jak wynika z odpowiedniego zastosowania art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika dla osoby fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść związanego z tym kosztu, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Informacje poświadczone przez skarżącego, zbieżne z treścią dokumentów akt administracyjnych, każą przyjąć, iż znajduje się on w tego rodzaju sytuacji. Stąd też orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., powierzający referendarzowi sądowemu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło