II SA/Ol 1015/09
PostanowienieWSA w Olsztynie2010-01-08
Skład orzekający: Krzysztof Nesteruk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Przedstawione przez niego dane dotyczące dochodów i wydatków nie jawią się jako wiarygodne, a zatajenie informacji o posiadaniu pawilonu usługowego dyskredytuje złożone oświadczenie. W związku z tym sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący L.S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując, że jego dochód stanowi renta w wysokości 440 zł, a koszty utrzymania mieszkania i inne obciążenia znacznie przekraczają jego możliwości finansowe. Do wniosku dołączył szereg dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną. Sąd wezwał pełnomocnika skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów, w tym umowy o świadczeniu pomocy prawnej oraz informacji o zbyciu pawilonu usługowego. Skarżący złożył odpowiedź, wyjaśniając niektóre kwestie, jednak sąd uznał przedstawione przez niego dane za niewiarygodne, zwłaszcza w kontekście posiadania pawilonu usługowego i kosztów obsługi prawnej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami postanawia odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
We wniosku z dnia 3 grudnia 2009 r. L.S. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych (k. 45-46 akt).
W uzasadnieniu podniósł, iż jego dochód stanowi renta w wysokości 440 zł. "Koszty utrzymania mieszkania (czynsz za ½ powierzchni mieszkania, energia elektryczna, gaz) wynoszą odpowiednio 186 zł, +100 zł. Obciążenia komornicze - 175,39 zł, składka zdrowotna z podatkiem - 71,43 zł."
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z synem, jedyny majątek stanowi mieszkanie
o powierzchni 37,5 m2, a dochód brutto wynosi 683,86 zł. Jak stwierdził, syn obecnie nie przebywa w domu, dlatego nie wykazał jego dochodów ani wydatków.
Dodatkowo złożone zostały (w formie kopii): decyzja o waloryzacji renty (k. 27-28), potwierdzenia wypłat z konta bankowego (k. 16, 29), zawiadomienie o wysokości składników czynszu z 20 lutego 2008 r. (k. 30), zawiadomienie o założeniu i treści księgi wieczystej (k. 31), zaświadczenie z urzędu skarbowego o dochodzie w roku 2008 (k. 32), PIT-37 za 2007 r. (k. 33-34), faktura za gaz (z 11 lipca 2008 r.), pokwitowania wpłat należności za gaz (z 26 lipca 2008 r.) i prąd (z 20 listopada 2009 r.) (k. 35), wyciągi
z rachunku bankowego (k. 36-38).
Reprezentujący skarżącego adwokat zobowiązany został do przedłożenia
w terminie 10 dni: "1) /.../ umowy o świadczeniu pomocy prawnej na rzecz skarżącego;
2) /.../ aktu zbycia przez skarżącego pawilonu usługowego przy ul. "[...]"
w N.; 3) /.../ dokumentów określających wysokość ostatnich należności skarżącego
z tytułu czynszu, zakupu gazu i energii elektrycznej (/.../); 4) oświadczenia skarżącego, wyjaśniającego, kto pokrywa resztę czynszu; 5) oświadczenia skarżącego o wysokości miesięcznego dochodu netto jego żony oraz jej majątku (/.../); 6) wyciągów z rachunków bankowych posiadanych przez żonę skarżącego - z okresu ostatnich trzech miesięcy"
(k. 41). Doręczenie wezwania nastąpiło 17 grudnia 2009 r. (k. 43)
W dniu 5 stycznia 2010 r. nadana została przesyłka zawierająca odpowiedź skarżącego (k. 52).
Oświadczył on, iż: "Pawilon nie został zbyty lecz wstrzymano w nim dostarczanie energii elektrycznej od dnia 9 marca 2009r i obecnie nie przynosi dochodu /.../. Połowa mieszkania stanowi własność byłej żony, więc ona pokrywa czynsz przekazując /.../ pieniądze, ale nie mieszka(ją) razem ma(ją) orzeczoną separację /.../. Żona otrzymuje uposażenie rentowe w wysokości 713 zł netto, majątków żadnych nie posiada. Jest czasowo zameldowana pod adresem "[...]’ /.../ i od wielu lat tam przebywa. Z powyższych względów nie posiada(-) uprawnień ani możliwości uzyskania jej rachunków" (k. 44).
Załączone zostały (w formie kopii): pismo Urzędu Regulacji Energetyki do ENERGA - Operator SA (k. 47), orzeczenie separacji (k.51) oraz dokumenty określające aktualną wysokość wydatków mieszkaniowych (k. 48-50).
Do dnia dzisiejszego do Sądu nie wpłynęła kopia umowy o świadczeniu pomocy prawnej, która według zapowiedzi skarżącego miała być przesłana przez jego pełnomocnika.
Biorąc pod uwagę powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia
2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), zwolnienie osoby fizycznej od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje gdy wykaże ona, że
nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Użycie w tym unormowaniu określenia "gdy wykaże" oznacza, że strona ma przekonać sąd, iż znajduje się w przewidzianej w nim sytuacji.
L.S. wymogu tego nie spełnił, jako że podane przez niego treści nie jawią się jako wiarygodne.
Skutkiem zatajenia przez skarżącego faktu posiadania pawilonu usługowego jest dyskredytacja dokumentu, jakim jest wypełniony formularz PPF. Z oceną taką koreluje wniosek, jaki nasuwa się w związku z niewyjaśnieniem kwestii odpłatności za usługę adwokacką, skoro, jak utrzymuje skarżący, po poniesieniu kosztów utrzymania mieszkania pozostaje mu jedynie 154 zł (440 zł – 286 zł) - uwzględniwszy aktualną wysokość czynszu, 122 zł. W świetle zasad logiki oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, wysoce nieprawdopodobne jest bowiem, by z samym tylko ponoszeniem kosztów utrzymania nieruchomości komercyjnej mogła sobie poradzić we własnym zakresie osoba, która musi przeżyć za 4 - 5 zł dziennie. Tym bardziej zastanawiające jest w takim razie utrzymywanie się na jej koncie istotnego salda dodatniego - kolejno: 453,89 zł, 443,02 zł, 450,06 zł.
W konsekwencji - przedstawione materiały nie mogą, w przekonaniu orzekającego, stanowić podstawy przyznania prawa pomocy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło