II SA/Ol 1016/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Jezielska po rozpoznaniu w dniu 15 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Spółki A o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Spółki A na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier bez zezwolenia postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. WSA/post.1 – sentencja postanowienia Spółka A w skardze wniesionej na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia "[...]" w sprawie wymierzenia kary pieniężnej w wysokości "[...]" zł z tytułu urządzania bez wymaganego zezwolenia gier na 14 automatach do gry w "[...]" zawarła wniosek o wstrzymanie przez Dyrektora Izby Celnej wykonania zaskarżonej decyzji, a na wypadek nieuwzględnienia tego wniosku przez organ, Spółka wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez Sąd. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji spowoduje realne zagrożenie dla dalszego bytu gospodarczego Spółki i znaczną szkodę oraz trudne do odwrócenia skutki. Podkreślono, że zaskarżona decyzja jest rażąco nieprawidłowa, gdyż w całym okresie objętym tym aktem skarżąca posiadała zezwolenie na urządzanie gier. Podniesiono, że wprawdzie rok "[...]" zakończył się zyskiem w wysokości "[...]" zł netto, to należy - w ocenie skarżącej - uwzględnić pogarszającą się kondycję finansową strony, dla której jedynym segmentem działalności gospodarczej są gry na automatach o niskich wygranych, a w latach "[...]" nastąpi wygaśnięcie wszystkich zezwoleń na punkty gier, co spowoduje regres w kondycji finansowej Spółki. Wskazano, że w tej sytuacji nawet nieznaczna kara finansowa może prowadzić do zachwiania kondycji Spółki w stopniu utrudniającym lub uniemożliwiającym dalsze prowadzenie działalności. Ponadto zdaniem skarżącej Spółki - dokonując prognozy sytuacji majątkowej po wykonaniu zaskarżonej decyzji - trzeba również uwzględnić pozostałe grożące stronie kary finansowe w analogicznych postępowaniach, które są na etapie odwoławczym lub sądowym. Podniesiono, że wprawdzie kwota wymierzona przez organ w przedmiotowym postępowaniu nie jest znaczna szkodą w rozumieniu art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to nie można odmówić jej takiego charakteru traktując zbiorczo z innymi karami, których łączna wysokość wynosi "[...]" zł, co stanowi kwotę wykraczającą poza możliwości płatnicze strony. Wskazano ponadto, że w postępowaniu o udzielenie ochrony tymczasowej należy oceniać łącznie prognozowane skutki wymierzenia kar pieniężnych w analogicznych sprawach, gdyż w przeciwnym wypadku instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji byłaby w założeniu nieskuteczna we wszystkich przypadkach gdy zamiast zbiorczej kary wymierzane są kary pojedyncze. Podniesiono także, że działanie organu jest przymusowym egzekwowaniem powinności uzyskania koncesji na kasyno co narusza prawo europejskie i zdaniem skarżącej obliguje sąd krajowy do udzielenia ochrony tymczasowej. Podano także, że wykonanie jakiejkolwiek kary pieniężnej może spowodować zaprzestanie wykorzystywania przez Spółkę posiadanych zezwoleń, co doprowadzi do nieodwracalnych skutków w postaci trwałej utraty możliwości prowadzenia działalności. Do wniosku dołączono kopię dokumentów finansowych Spółki. W piśmie z dnia "[...]" pełnomocnik Spółki uzupełniła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, że kondycja finansowa Spółki w "[...]" uległa dalszemu pogorszeniu. Dołączono kopie dokumentów finansowych Spółki za okres do "[...]". Postanowieniem z dnia "[...]" Dyrektor Izby Celnej odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Należy przy tym podkreślić, że nie jest dopuszczalne w ramach tych przesłanek dokonywanie merytorycznej oceny zarzutów podniesionych w skardze. Na tym etapie postępowania sądowego nie dokonuje się bowiem oceny legalności decyzji będącej przedmiotem wniesionej skargi. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Użycie przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. W postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004r., sygn. akt GZ 138/04 (dostępne pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce, w przypadkach gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który w wyniku swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. też postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. II SA/Bk 352/06, dostępne w CBOSA). Biorąc zatem pod uwagę przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, czyli niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i dokonując pod tym kątem oceny wniosku Spółki o wstrzymanie wykonania decyzji o wymierzeniu kary pieniężnej w wysokości "[...]" zł Sąd uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Przede wszystkim należy podnieść, że rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu Sąd nie może oceniać czy doszło do naruszenia prawa. Jak wskazano wyżej na tym etapie postępowania Sąd nie bada legalności zaskarżonej decyzji i to zarówno pod kątem prawa polskiego, jak i prawa unijnego. Wobec tego wszelkie argumenty Skarżącej, kwestionujące zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, nie mają żadnego znaczenia. Sąd dokonuje bowiem wyłącznie oceny, czy zaistniały okoliczności, o których mowa w powołanym wyżej art. 61 § 3 p.p.s.a. W niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził, aby wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowało niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Wskazać bowiem należy, że nawet fakt ewentualnego wyegzekwowania nałożonej kary pieniężnej przed rozpoznaniem skargi, w przypadku uwzględnienia skargi nie skutkuje nieodwracalnymi skutkami, gdyż w takim wypadku wskazana skarżoną decyzją należność zostanie Spółce zwrócona. Nie można także uznać, że w obecnej sytuacji Spółki wyegzekwowanie kwoty określonej w zaskarżonej decyzji spowoduje znaczną szkodę czy też nieodwracalne skutki. Biorąc pod uwagę fakt, że Spółka w roku poprzednim zanotowała zysk w wysokości netto "[...]" zł, nie można przyjąć, że ewentualne wyegzekwowanie zapłaty kwoty "[...]" zł, spowoduje znaczną szkodę lub nieodwracalne skutki. Przy czym podnieść należy, że wprawdzie sytuacja finansowa Spółki uległa w bieżącym roku pogorszeniu, lecz w dalszym ciągu przychody Spółki, a także uzyskany dochód netto nie pozwalają – w ocenie Sądu – na stwierdzenie, że konieczność uiszczenia kary pieniężnej nałożonej w niniejszym postępowaniu spowoduje znaczną szkodę, czy też nieodwracalne skutki. Odnosząc się do kwestii toczących się innych postępowań i kwot, jakie Spółka ewentualnie będzie zobowiązana uiścić należy wyjaśnić, że rozpatrując wniosek strony o wstrzymanie zaskarżonej decyzji Sąd bierze pod uwagę sytuację w chwili rozpatrywania wniosku. Jak słusznie określiła to sama skarżąca – instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej stanowi tzw. ochronę tymczasową, obowiązującą wyłącznie do wydania orzeczenia kończącego postępowanie sądowe w I instancji (art. 61 § 6 p.p.s.a.) Zatem rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd nie może uwzględniać sytuacji Spółki w przyszłości, lecz na dzień wydawania orzeczenia. Należy zatem wskazać, że z przedstawionego przez Spółkę wykazu wynika, że nie wszystkie postępowania w sprawie wymierzenia kar pieniężnych zostały zakończone wydaniem decyzji ostatecznej. Zatem nie są to jeszcze kwoty, które Spółka zobowiązana jest uiścić. Ponadto nawet gdyby uwzględnić łączną wysokość ewentualnych kar, wyliczoną przez Spółkę na kwotę "[...]", to także nie można uznać, że kwota ta – przy uwzględnieniu zysku Spółki, a także jej przychodów – spowoduje znaczną szkodę, czy tez nieodwracalne skutki. Należy bowiem podkreślić, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jako wyjątek od zasady wykonalności decyzji ostatecznych, nie może być interpretowany rozszerzająco. Może to zatem nastąpić tylko w takiej sytuacji, w której nie ulega wątpliwości, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje znaczną szkodę lub nieodwracalne skutki. Z całą pewnością nie jest to sytuacja, w której nawet ewentualne wyegzekwowanie nałożonych kar pieniężnych mieści się – w ocenie Sądu - w granicach możliwości płatniczych Spółki. Sąd nie może także uwzględnić podnoszonych przez Spółkę okoliczności, że posiadane przez nią zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych zaczną stopniowo wygasać z powodu upływu okresu na jakie zostały wydane. Okoliczności dotyczące warunków prowadzonej przez Spółkę działalności gospodarczej w ogóle nie mają znaczenia dla oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a Sąd nie może dokonywać oceny skutków wygaśnięcia zezwoleń na urządzanie gier i to dotyczących lat "[...]" dla działalności Spółki. Sąd bada spełnienie przesłanek określonych w 61 § 3 p.p.s.a. w odniesieniu do istniejącej, a nie przewidywanej przez Spółkę sytuacji finansowej w przyszłości. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.