II SA/Ol 1043/10
PostanowienieWSA w Olsztynie2011-03-29
Skład orzekający: Krzysztof Nesteruk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony wobec osoby posiadającej znaczny majątek i dochody, mimo trudnej sytuacji życiowej?Ratio decidendi
Zwolnienie od kosztów sądowych przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W niniejszej sprawie, pomimo trudnej sytuacji skarżącej, posiadanie znacznego majątku i wysokich obrotów na rachunkach bankowych wyklucza przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
W.K. złożyła wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Wojewody o pozwoleniu na budowę. Skarżąca wskazała na trudną sytuację materialną, pozostawanie bez pracy od 2005 roku oraz niskie dochody rodziny. Wspólnie z mężem posiada dom o powierzchni 180 m2, gospodarstwo rolne oraz samochód. Mąż jest emerytem, spłaca kredyt i ma problemy zdrowotne. Skarżąca przedłożyła dokumenty potwierdzające sytuację majątkową i dochodową.Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od uiszczenia wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.K. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W.K. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" , nr "[...]" w przedmiocie pozwolenia na budowę postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od uiszczenia wpisu.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia 500 zł tytułem wpisu od skargi W.K. (53 l.) zwróciła się o zwolnienie jej od kosztów sądowych w tym zakresie (k. 14 i 21-22 akt). W uzasadnieniu wniosku podała, iż od 2005 r. pozostaje bez pracy i jest na utrzymaniu męża. Pomimo ukończenia dwóch kursów zmiany kwalifikacji zawodowych, nie może znaleźć pracy - ze względu na wiek. Według oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, osobami, które prócz męża (63 l.) pozostają ze skarżącą we wspólnym gospodarstwie domowym są dwie córki (14 i 22 l); dochód miesięczny rodziny, którym jest emerytura, wynosi 1509 zł netto. Skarżąca jest współwłaścicielem domu o powierzchni 180 m2, na zasadzie małżeńskiej wspólności ustawowej, oraz współwłaścicielem 4,5 ha w gospodarstwie rolnym ("w tym 4 ha z zakazem zabudowy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy"; obok tego sformułowania, w zacieniowanej rubryce 7.2. widnieje wpis "0,4 ha"); nie posiada innego rodzaju składników majątkowych. Podała, iż majątkiem jej męża jest gospodarstwo rolne o pow. 7 ha i mieszkanie o pow. 80,5 m2.
Według informacji podanych w analogicznym wniosku M.K. w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 1044/10 (k. 26-27) - do których odesłała skarżąca - jest on współwłaścicielem, na zasadzie małżeńskiej wspólności ustawowej, domu o powierzchni 180 m2 "+ budynek gospodarczy mały garaż", właścicielem mieszkania "80,5 m2 do remontu", nieruchomości rolnej o pow. 4 ha "z zakazem zabudowy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy" oraz "0,5 ha przeznaczone(go) pod zabud. jednorodzinną z tymczasowym dojazdem, bez prądu i kanalizacji". Od półtora roku spłaca 8-letni kredyt na zakup samochodu. Jak stwierdził, jest na emeryturze od stycznia 2010 r. Prócz żony ma na utrzymaniu dwoje dzieci. Starsza córka uczy się na "[...]" roku studiów dziennych w "[...]", młodsza w gimnazjum. Aby utrzymać rodzinę, jest zmuszony wyprzedawać niewielki majątek wypracowany i gromadzony przez rodzinę, który winien być zabezpieczeniem podstawowego jej utrzymania. Od roku, mimo niskiej ceny, nie udaje mu się sprzedać lub wynająć mieszkania, którego jest właścicielem od 1999 r. Nie może podjąć "innej" pracy z uwagi na zaawansowaną chorobę oczu. Leczenie jest kosztowne. W państwowej służbie zdrowia wizytę wyznaczono na lipiec 2012 r. Jest zadłużony. W aktualnej sytuacji każde 100 zł jest dla niego bardzo istotne. Stwierdził, iż działalność gospodarcza, za którą urząd skarbowy uznał wyprzedaż majątku, tj. ziemi rolnej, "jest bez dochodu", lecz z tego tytułu "obciążony jest(-) wstecz ogromnym podatkiem VAT, którego nie jest aktualnie w stanie spłacić".
Skarżąca została zobowiązana do przedłożenia: (1) wyciągów z rachunków bankowych, posiadanych przez nią i osoby pozostające z nią we wspólnym gospodarstwie domowym - z ostatnich trzech miesięcy (wskazano, iż przypadek nieposiadania rachunku bankowego należy potwierdzić oświadczeniem wskazującym osobę, której to dotyczy); (2) dowodów opłacenia należności mieszkaniowych za grudzień 2010 r. (w razie, gdy nie są regulowane za pośrednictwem rachunku bankowego); (3) oświadczenia podającego wszystkie inne kategorie wydatków wraz z ich przybliżoną miesięczną wysokością oraz wysokość zasobów pieniężnych pochodzących z wyprzedawania majątku; (4) kopii dowodu rejestracyjnego samochodu; (5) kopii dokumentu stwierdzającego wysokość rocznej składki z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu.
W odpowiedzi na wezwanie dostarczone zostały: (ad 1) wyciągi z trzech rachunków bankowych (k. 36-38, 41-44); (ad 2) kopie pokwitowań wpłat podatku od nieruchomości (k. 32), należności za gaz (k. 33), wodę (k. 34), wywóz odpadów (k. 35); (ad. 4) kopia dowodu rejestracyjnego samochodu "[...]", rocznik 2009 (k. 30); (ad. 5) potwierdzenie zawarcia ubezpieczenia komunikacyjnego (k. 31). W piśmie przewodnim (k. 29) skarżąca wskazała, iż utrzymanie miesięczne córki na studiach kosztuje ok. 1300 zł, a pieniądze z wyprzedaży majątku osobistego jej męża znajdują się na koncie firmowym.
Rozpatrując zgłoszony wniosek zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami), zwolnienie osoby fizycznej od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W przedmiotowej sprawie nie można stwierdzić zaistnienia takiej przesłanki.
Mimo tego, że przedstawione informacje nie czynią w pełni zadość wymogom wezwania (brak wyciągu z zasilanego rachunku bankowego W.K.; pominięcie kwestii wydatków na utrzymanie wystawionego na sprzedaż mieszkania; niewyszczególnienie wszystkich kategorii ponoszonych wydatków), to jednak pozwalają z całą stanowczością stwierdzić, iż skarżącym daleko do miana osób ubogich. Duży dom, mieszkanie, drogi samochód, stale wysoki stan kont bankowych i obrotów na nich są tego obiektywnym świadectwem.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 wskazanej ustawy, powierzający referendarzowi sądowemu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło