II SA/Ol 1120/12

PostanowienieWSA w Olsztynie2012-11-07

Skład orzekający: Referendarz sądowy Agnieszka Bińczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, pomimo wezwania do złożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń, których nie przedłożyła?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych), ponieważ skarżąca, pomimo wezwania, nie przedłożyła wymaganych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jej sytuacji majątkowej i finansowej. Brak tych dokumentów uniemożliwił zweryfikowanie jej oświadczenia i ocenę rzeczywistych zdolności płatniczych, co jest warunkiem koniecznym do przyznania prawa pomocy zgodnie z przepisami PPSA.
Stan faktyczny
Skarżąca E. R. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji o warunkach zabudowy. Wskazała na trudną sytuację materialną, bezrobocie i pomoc rodziny. Sąd wezwał ją do uzupełnienia wniosku o dodatkowe dokumenty i oświadczenia dotyczące jej sytuacji majątkowej i finansowej. Skarżąca nie przedłożyła wymaganych dokumentów, co uniemożliwiło sądowi ocenę jej zdolności płatniczych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. R. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie warunków zabudowy postanawia odmówić przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku z dnia "[...]", złożonym na urzędowym formularzu, E. R. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", Nr "[...]". W uzasadnieniu podniosła, iż nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów sądowych z powodu bardzo trudnej sytuacji materialnej. Wskazała, iż od "[...]" jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, wcześniej była na rencie. Dodała, iż tylko pomoc rodziny (mamy) pozwala jej przetrwać. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca mieszka sama i prowadzi 1-osobowe gospodarstwo domowe. W rubryce nr 7.1. poz. "mieszkanie" wykazała mieszkanie, w którym mieszka, o powierzchni "[...]" ("[...]") oraz ""[...]" własności mieszkania w W.". Do wniosku, skarżąca załączyła kopię Karty informacyjnej mieszkańca B. – osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku. W związku z koniecznością uzupełnienia informacji na temat sytuacji materialnej skarżącej oraz wyjaśnienia wątpliwości powstałych na tle złożonego przez nią oświadczenia, pismem z dnia "[...]", skarżąca wezwana została do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jej sytuacji majątkowej (w zakresie odnoszącym się do lokali mieszkalnych, wykazanych w rubryce nr 7.1. poz. "mieszkanie" i w rubryce nr 2. "Wnioskodawca i jego adres" poprzez wskazanie m.in. aktualnego sposobu ich wykorzystania, w tym wysokości ewentualnych dochodów jakie przynoszą) i finansowej (w zakresie dotyczącym wsparcia udzielanego jej przez matkę oraz ewentualnego korzystania przez nią ze świadczeń z pomocy społecznej lub z innego rodzaju pomocy udzielanej przez jakiekolwiek instytucje, osoby trzecie lub też z pomocy finansowej/rzeczowej innych członków rodziny, a także wyciągów z rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy). W przedmiotowym wezwaniu zawarte zostało pouczenie, zgodnie z którym nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych może stanowić podstawę odmowy przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie ppsa, zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do otrzymania prawa pomocy. To strona ma zatem przekonać rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, że nie jest w stanie ponieść określonych kosztów postępowania. Składając formularz wniosku, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 ppsa), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji materialnej. W niniejszej sprawie, pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia o skutkach nieprzedłożenia w wyznaczonym terminie wymienionych w nim dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skarżąca nie przedłożyła ani żadnych oświadczeń, czy też dokumentów źródłowych ani żadnego pisma wyjaśniającego brak ich złożenia. Wobec powyższego nie jest natomiast możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy rzeczywiście skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. To, że skarżąca, mimo wezwania, nie przedkłada żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jej sytuacji majątkowej, a także źródeł utrzymania oraz wyciągów z rachunków bankowych, nie wyjaśniając jednocześnie przyczyn braku ich złożenia, uniemożliwia zweryfikowanie jej oświadczenia w zakresie aktualnej sytuacji materialnej i tym samym ocenę jej rzeczywistych zdolności płatniczych. Rodzi również wątpliwości co do rzetelności złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach i nie pozwala przyjąć w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżąca nie posiada i nie jest w stanie zdobyć środków pieniężnych, które mogłyby posłużyć do sfinansowania kosztów postępowania w niniejszej sprawie bez uszczerbku koniecznego dla niej utrzymania. Oświadczenie niepełne oraz takie, które budzi wątpliwości nie może stanowić podstawy przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy jest bowiem instytucją wyjątkową i jako taka powinno być stosowne tylko w stosunku do osób, które w sposób nie budzący wątpliwości wykazały, że spełniają przesłanki do jego otrzymania, czego w warunkach niniejszej sprawy skarżąca nie uczyniła. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło